tag:blogger.com,1999:blog-85456670655860996512011-11-11T01:43:56.379-08:00Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.comBlogger741100tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-44307284532172545732011-11-11T01:43:00.001-08:002011-11-11T01:43:56.415-08:00<span style="font-weight:bold;">trích Hàng mã kí ức - Inrasara</span><br /><br />Triết học Ấn Độ minh định rõ bốn cứu cánh hay mục đích đời người. Cứu cánh đầu tiên: Artha có nghĩa là đại diện cho, thay thế cho, vì, nhằm vào, “là những sở hữu vật chất… để chu toàn những nghĩa vụ cuộc sống”. Bạn bị ném vào đời, hoàn toàn không do chọn lựa của bạn. Không ai hỏi ý kiến bạn trước: Nơi chốn và ngày tháng năm sinh. Bất ngờ có đó, không thể chối bỏ, bạn học cách chấp nhận nó. Bạn cần bảo toàn sự có mặt ấy, bằng thấu hiểu đối tượng bạn theo đuổi, phương tiên đạt đến nó nhằm thỏa mãn nhu cầu căn bản của cuộc sống bạn. Không thể khác. Kinh tế, chính trị, tòa án, công sở nằm ở khu vực này.<br /><br />Ở một bình diện khác, Kāma hay dục, lòng ham muốn, “là sự khoái lạc và tình yêu thương”, là cứu cánh thứ hai. Bạn học cách thỏa mãn lòng ham muốn [dục tính] của bạn và người bạn tình. Bạn hãy biến chúng thành nghệ thuật, nghệ thuật yêu đương. Cao hơn, bạn nâng nó lên thành kinh – kinh dục lạc.<br /><br />Nhưng nếu chỉ có thế, khốn khổ cho loài người biết bao: Bạn chỉ là thú vật đơn thuần không hơn! Sống là sống trong tương giao, với cộng đồng. Để tránh cho cộng đồng khỏi đổ vỡ, suy đồi, cứu cánh thứ ba: Dharma, nghĩa là pháp có mặt. Đạo sĩ Bà-la-môn khép mình vào khuôn khổ, tận tụy phụng sự công cuộc đó. Công cuộc gồm thâu mọi “bổn phận tôn giáo và đạo đức” với vô số khế ước xã hội và nghi thức cần tuân thủ.<br />Nhưng như thế vẫn là chưa đủ, cả “tam chúng” trivarga đó. Chúng chỉ là những “theo đuổi thế gian” với bao triền phược, bổn phận với nghĩa vụ, trách nhiệm và gánh nặng. Ở chặng cuối, đạo sĩ Bà-la-môn nỗ lực tự giải thoát để vươn đến cứu cánh tối hậu.<br /><br />Mokça, nghĩa là “buông, thả, trả tự do, phóng thích; ra đi, từ bỏ, rời khỏi… Ở tận cùng của hành trình, khi đã tuyệt dứt mọi ảo tưởng, đạo sĩ Bà-la-môn là một thiện tri thức Kalyāṇamitra, hơn thế nữa – một người biết Paramārtha-vid. (Heinrich Zimmer).<br /><br />Nhưng để đạt được bốn cứu cánh đó, người Bà-la-môn cần trải nghiệm bốn giai đoạn cuộc đời. Ngay buổi đầu làm đời môn đệ antevāsin, sống “dưới chân thầy”. Giai đoạn môn đệ kết thúc, người đàn ông lao vào cuộc sống gia đình. Bạn là một chủ hộ grhastha, nai lưng gánh vác gia đình với đầy đủ trách nhiệm của người chồng, người cha… Mãi khi công việc xã tắc đã xong, rũ bỏ mọi gánh nặng, cắt đứt tất cả liên quan máu mủ ruột rà, bạn dũng mãnh bước vào giai đoạn thứ ba: đi vào rừng vanaprastha.<br /><br />Đây là giai đoạn thử thách tâm linh khốc liệt nhất dành cho một đạo sĩ. Tôi hiểu nghề nghiệp kia không phải là tôi, chức vụ và danh vị kia, tiếng tăm và tài sản kia, mặc cảm và kiêu hãnh kia,… nghĩa là tất cả mọi mặt nạ nơi thế gian u tối mà tôi đang sở hữu kia không phải là tôi. Giữa nhà grāma và rừng vana là khoảng tối ngắn ngủn nhưng dài dằng dặc bạn phải băng qua, đựng chứa bao nỗi nguy hiểm rình rập. Sơ sẩy trong thoáng sát na, bạn có thể hủy hoại cả “vốn liếng” gầy dựng trước đó. Một cuộc truy tìm hướng nội đầy gian nan, nhưng đạo sĩ Bà-la-môn phải can đảm lao vào. Nhảy qua và cắt phăng cây cầu dẫn về trần gian, để dấn mình trọn vẹn vào giai đoạn cuối cùng: giai đoạn khất sĩ bhiksu. Làm kẻ lang thang vô gia cư, “phong phanh giữa trời đất”!<br /><br />Chính lúc đó, thi sĩ ra đời và thơ ca có mặt.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4430728453217254573?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-16472697156354885142011-11-11T01:40:00.000-08:002011-11-11T01:41:49.163-08:00<span style="font-weight:bold;">Nghịch lý</span><br /><br />Họ nói với tôi rằng: <span style="font-style:italic;">“Sự thật là những gì tốt đẹp và dễ chịu nhất”</span>. Cam đoan như thế, tôi kéo những khuôn mặt về phía mình để học cách tô lên mặt. Mở to mắt và nhìn. Ở đây họ muốn tôi tin lịch sử của những con người không tên tuổi viết chỉ là những câu truyện cổ tích chứ không là thật. Họ muốn tôi tin cái cách mà những kẻ khuất mặt muốn chứng minh ở nơi đây có những con người bị hiếp đáp, cưỡng bức, doạ dẫm chỉ là những sự kiện tầm phào chứ không có thật. Họ muốn tôi tin những tiếng nói á khẩu hay kiểu độc thoại của những gã đang chui nhủi trong bóng tối nói về những thân phận khốn quẫn, cùng đường chỉ là giấc chiêm bao chứ không là thật. Họ muốn tôi không nên tin có những tiếng kêu cứu. Họ muốn tôi không nên tin có những cái chết đã và đang lót đường cho họ đi. Họ cũng không muốn tôi tin vì sinh tồn mà những con cá mập trong bụng mẹ có thể cắn xé nhau là có thật. Họ cũng không muốn tôi tin những việc làm dã man của họ để chống lại các thế lực thù địch đang đe doạ tố cáo cái quyền nhân danh của họ. Họ không muốn tôi tin những gì họ làm là đang bưng bít. Họ không muốn tôi tin là có những tiếng rên la đang gậm nhấm họ. Và họ không muốn tôi tin cả sự ngu dốt của chính họ nữa.<br /><br />Ở chốn này họ chỉ muốn tôi tin: những tiếng nói hoa mỹ đang tung hô những gì thuộc về họ; và cả khả năng làm cho họ bất tử và cả những huyền thoại được họ theo dệt lên là có thật. Họ muốn tôi tin những lời họ nói về tự do, công bằng, bác ái là có thật. Họ muốn tôi tin vào sự ngây thơ của họ nữa.<br /><br />Khi họ thấy tôi ngước mắt nhìn họ ngờ nghệch – họ đưa ánh mắt về phía tôi, như trấn an ngầm: <span style="font-style:italic;">“Đối diện với sự thật như thế sẽ làm cho anh chẳng dễ chịu đâu!”</span> Tôi vội cụp mắt xuống đất. Tôi vẫn tin những gì họ vừa muốn tôi hiểu là có thật – cái sự thật không làm họ khó chịu – mà là vẻ đắc ý.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1647269715635488514?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-15226634464895346642011-11-09T21:15:00.000-08:002011-11-09T21:16:33.632-08:00<span style="font-weight:bold;">Cánh Dế Lửa</span><br /><br />Ai biết con dế lửa của tôi ở đâu không?<br />Chiếc hộp câm lặng<br />Chỉ có tiếng rung của đôi cánh xưa cố giải mã rằng<br />Giả thiết một, tôi đã chết đói<br />Giả thiết hai, cũng có thể tôi chết vì tuổi già<br />hay quá mỏi mệt trong trận đấu đá được bầy ra để mua vui<br />bên tuổi thơ vàng ngọc của các anh<br />Giả thiết ba, cũng có thể tôi chết vì quá ngột ngạt trong không gian quá eo hẹp<br /><br />Dù theo cách nào đi nữa thì bầy kiến đã tìm ra tôi<br />Họ cố tha tôi đi, moi mổ<br />Làm cuộc xét nghiệm để tìm ra tội phạm gây chết chóc<br />Họ tìm không ra<br />Bởi lẽ đó<br />Từng con kiến đã luân phiên nhau cắn xé thân xác tôi<br />Giờ trong hộp chỉ còn đôi cánh đỏ ối<br />Đôi cánh của một thời oanh liệt đấu đá với giống loài mình.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1522663446489534664?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-12359318761500017692011-08-11T01:36:00.000-07:002011-08-11T01:39:21.841-07:00<strong>Đi</strong> <br /> <br /> <br /> <br /><em>Âm thanh vang vọng từ miền khô hạn <br />Đêm nay bỗng run lên vì lạnh lẽo</em> <br /> <br /> <br />* <br />Đẩy cửa con bước qua <br />Đằng sau là những tiếng hối <br />Nhanh … <br />Nhanh … <br />Nhanh … <br />Rất khẽ <br /> <br />Ranh giới chơi vơi <br />Người ngân khúc kanhi đưa tiễn linh hồn nhau <br />Con vẫn khép hờ đôi mắt bên câu thần chú <br /><em>Cửa ơi… <br />Mở ra…</em> <br /> <br />Cánh cửa hé mở trên khóe môi ông gru già <br />Con mơ ảnh tiếng bà vọng về cổ tích <br />Pô Riyak gào với sóng biển <br />Pô Nai niệm kinh làm lễ cầu mưa <br />Tộc Chàm khát khô cổ họng rỏ từng giọt mồ hôi xuống <br />Cánh đồng xẻ khoán <br />Mảnh đất nứt nẻ <br />Hạt nắng nhảy múa trên lưng còng anh nông phu <br /> <br />Con chồn chân hứng phải cơn gió hanh <br />Nao nao <br />Một miền quên lãng <br /> <br />* <br /> <br />Ngày con đi <br />Trăng thượng tuần <br />Người dâng lễ <br />Trẻ múa trong lửa <br />Ong Ka-ing lên sân khấu diễn trò <br />Bên khuôn mặt đền tháp cổ sáng lên bởi son phấn <br />Để xưng tao-mày với đám cô hồn Chàm <br />Con vuốt ve khuôn mặt mình bằng những gì thiếu hụt, mất mát <br />Vo tròn cuộc đời trong những lần trượt ngã, vực lên <br />Con lặng nhìn mọi ước muốn bị cuỗm mất <br />Nhìn hình hài đang được dát nước sơn màu lòng trứng <br />Chảy dọc sóng lưng con những cơn đau <br />Sóng lưng không xương sống <br /> <br />Trong cuộc phân tranh <br />Những vết thương luôn làm cho con say và điên <br />Tiếng nói được ném về phía sau như ngọn dao găm <br />Xuyên qua người con, Mi hãy cút khỏi nơi đây <br />Con không là kẻ chạy trốn <br />Cũng không lánh đời <br />Một mình trong bóng đêm <br />Con cuộn lại từng mảnh đời <br />Trong con chữ đã tan loãng, rơi rớt <br />Tạo hồi chuông chiêu hồn cho đời sống úa vàng <br />Một mùa xuân nhỏ <br /> <br />* <br /> <br />Con đi <br />Lờ đi kí ức của một tộc người <br />Lờ những tiếng ồn bởi vành môi đã khô khát <br />Lờ những tiếng gọi và miếng mồi tanh hôi <br />Lờ cả mảnh đất đã lặng thinh <br />Lờ cả dáng hình Người <br />Trước những bước đi đang giậm đạp lên nhau <br />Bằng cái chuẩn mực của đôi bàn chân <br />Con nhếch miệng hà hơi <br />Thổi lên những âm vang nhói buốt <br />Những bước lặng… nhảy tưng <br />Nhịp điệu lỡ nốt… cuốn trôi mọi dấu ngăn <br /> <br />* <br /> <br />Ngày con đi <br />Gió tràn vào Palei <br />Hạt nắng đè nặng tấm thân <br />Con xoay mình bởi sự thúc giục mù mờ <br />Gõ vào mặt đất liên hồi <br />Nơi một đoá hoa dại trổ muộn <br />Chỉ thấy bày kiến bò dưới chân <br />Một con âm thầm đi khai báo: <br />“Có một sự sống mới đang ở nơi chúng tôi <br />Hắn đang nói về tự do và quyền lợi của xác chết!” <br />Ồ! Đó không thể là con <br />Đó không thuộc về nơi con – chắc thế <br />Con vẫn hi vọng rằng, nó thuộc về một loài bò sát hoá thạch hàng triệu năm trước <br />Ở gần con thôi <br />Dù là thế - nhưng mọi điều như thể tiến dần về miền hệ lụy <br />Con vẫn là Chàm <br /> <br />* <br /> <br />Trong một thế giới được thêu dệt bởi sợi và màn <br />Con thêm thắt vẻ côi cút cho mình <br />Mọi cách thức đều rất thầm kín <br />Dù có nôn mửa một khối quá khứ vô hình để nhận diện vết thương <br />Dù có lật ngửa lật xấp đôi bàn tay để chờ được cứu vớt, nâng đỡ <br />Sự ưu ái và khinh miệt khiến con ngoi ngóp đầu để thở <br />Đôi mắt con như hai ngọn nến bừng lên <br />Sáp tràn trên khuôn mặt <br />Dại người <br /> <br />Để nỗi cô đơn và muộn phiền khỏi trương phình <br />Con tìm đến chung rượu <br />Với nó <br />Con gom thêm một đóng thối nát của đời sống quanh con <br />Hân hoan đi vào cuộc vui chung <br />Đổ tràn một ly xuống tàn tích xưa cũ <br />Con đốt con, một tôi vô hình <br />Hồn siêu <br />Thân rã <br />Nhường vài mảnh xương ở chốn hoan lạc <br />Nơi ma đang nô đùa với thần <br /> <br />Khi nhúng mình sâu vào chung rượu <br />Mọi cách chết cần sự hiển hồn <br />Con hiển nguyên hình <br />Chỉ thấy sự tự do trương nở trên bản thảo to gấp triệu lần nhà tù Auschwitz <br />Ở đó không có hơi ngạt của chất Cyclone-B <br />Ở đó cũng không có lính canh <br />Ở đó chỉ có dây chuyền của nỗi sợ hãi <br />Trên khuôn mặt đã méo mó <br />Những lời tuyên-dụ và dòng máu nhuộm <br />Tạo bản hoan ca hoành tráng dọc hàng rào gai <br /> <br /> <br />* <br /> <br />Ấy thế <br />Con đi và mơ về một nơi chốn <br />Để con mở lời khép lại những mất mát và đau thương <br />Trên vách tường còn lắm điều nghi hoặc <br />Và trên bức màn đã nhàu nát bởi được trùm quá lâu <br />Chỉ trườn nhẹ người <br />Trong khung trời tự do của mĩ từ <br />Con gióng lên <br />Nhưng không thể tiết lộ điều mình đang sống hay đang chết <br />Chỉ ho he mình là gã đần đang say <br />Đi và cố nhiệt tình hoan nghênh những điều dị hỡm <br /> <br />* <br /> <br />Ở nơi <br />Con được đặt tên – cấp giấy phép để sống <br />Con không được chỉ trỏ vào những điều nghi hoặc <br />Con không được cựa quậy những nơi đau <br />Con không được mài mò truy tìm vệt sống của mình <br />Con chỉ nhìn mọi thứ hiển nhiên như thế <br />Và trong sự thể hiện của mình <br />Con không được tỏ ra hoang mang hay rũ liệt <br />Dù đói và dốt <br />Khốn khó và … u uẩn <br /> <br />Với nhịp thở bông lơn <br />Hận thù đã tuôn khỏi cổ <br />Chỉ nghẹn trong con <br />Những giọt ân huệ rơi rớt từ bàn tay lạnh của lũ ngợm <br />Đã quơ dạt mọi thứ trôi tuột, chìm nghỉm <br /> <br />Thời gian đã mọc trên đầu con những ước mơ <br />Bên khu chợ đời - người và người đã may sẵn cho nhau nhiều áo quần <br />Với lòng khát khao ngây dại <br />Con đánh đổi cả tuổi đời và sức lực để có <br />Để những lời khen chê lướt qua <br />Mọi thứ đã rách nát <br />Con trần truồng với bầu khí trời <br />Mênh mang một cõi mơ <br /> <br />Xót thay cho lũ Chàm chúng con – như đất sét <br />Người đời có đủ mọi thứ nhân danh <br />Họ vươn tay nhào nặn những đứa con của Người <br />Con côi <br />Con hoang <br />Những đứa con tật nguyền <br />Để trêu đùa <br />Họ còn nặn chúng con thành loài chó săn <br />Chúng con tự rình nhau <br />Săn bắt nhau <br />Kẻ được người mất <br />Kẻ thắng người thua <br />Ôi loài chó ghẻ lác <br />Sủa cắn xé nhau bấy lâu đã nằm gọn trong nồi lẩu <br /> <br /> <br />* <br /> <br />Ở nơi <br />Con được răn nhiều về tình yêu và hạnh phúc đời người <br />Và sự sinh sản <br />Con chìm hẳn ở đó <br />Con mơ hồ về chợ búa và tiến bộ <br />Tiền là tiên <br />Quyền là thánh <br />Thuế má và con cái là thứ làm đám dân Chàm bù đầu <br />Còn con <br />Bỏ bê cuộc đời mà người đời đã cho con <br />Con tìm đến thiên thần và quỷ dữ trong con <br />Chỉ gặp những tiếng ồn <br />Con đi bằng nét vẽ phi chuẩn trong tâm linh <br />Bằng quyền năng của tiếng lòng <br />Ôi! <br />Vết hằn của gạch nung <br />Vết bay của Ciim Hơng <br />Con chỉ biết <br />Gia tài của con chỉ là cái bao tử đang reo <br />Ở trong chứa đựng điều gì là điều con không thể hiểu <br />Con chỉ biết <br />Có nó <br />Và đi - đi vào đời săn lượm <br />Đi vào đời bon chen, nhốn nháo <br />Đời người - phù du <br />Ngọn gió tràn về thổi bùng cả tro bụi <br /> <br />* <br /> <br />Mai con lại đi <br />Giờ, cũng không cần tới mai nữa <br />Mọi lúc, mọi nơi con có thể ra đi <br />Đi đâu đó <br />Đi về phía trước <br />Vẫn một mực lao mình về phía trước <br />Dù phía trước chẳng dẫn tới đâu cả <br />Cũng như nơi này <br />Không có gì để con trông ngóng <br />Chẳng có gì để con tìm kiếm <br />Nhưng ai cũng muốn núp trong nó để phô trương, khuếch tán <br />Con chỉ biết trên đường <br />Cái được nói đến là những con đường đã đi <br />Những cây cầu đã gẫy sau lưng <br />Những hố hầm đã vượt <br />Và cả cái bóng đang chung chả <br />Con bám víu vào những con chữ <br />Những con chữ bị cưỡng dâm <br />Những con chữ thoi thóp vì ngột ngạt <br />Những con chữ đã đóng tàu – du hoang <br />Những con chữ nằm lăn lóc dưới đôi chân trẻ thơ <br />Những con chữ mà người đời sợ hãi, xa lánh <br />Người nhìn con đứng trước nó <br />Cong lưng kể lể về nỗi cơ cực <br />Dằn mình lại <br />Người nằm trên thảm gai đời con <br /> <br />* <br /> <br />Con vẫn nhớ <br />Về miền sâu kín của niềm riêng đời Người <br />Người buộc sự hiện diện của con như một đối nghịch <br />Người bắt con sụp lạy trước tượng đá <br />Sụp lạy và cầu nguyện trước đền tháp <br />Yang Kajan <br />Kut that <br />Và cả một đấng mù loà đang ngự trị <br /> <br />Trước khi đi <br />Con có lần vẽ hình hài mình trên nền hư ảo <br />Ở đó có những thân phận côi cút trong hoang mang <br />Ở đó có trò xuẩn ngốc của người đời <br />Soi mình trước vũng nước <br />Cái vũng nước mà Người đã uống và khạc nhổ <br />Con khuấy đảo lên <br />Trám sắc diện tang trắng <br />Phì cười <br />Xót xa <br /> <br />Trước khi đi con cũng có lần vẽ cuộc đời mình trên nền hiện tiền <br />Để trong nếp gấp của cuộc chơi <br />Những tiếng run hư hử của lần chạy tiếp sức hụt hơi <br />Dơ tay lên con tung hô những hố hầm đầy xác chết <br />Những xác chết chưa đưa lên giàn hoả táng <br />Chỉ giễu cợt bằng những bàn tay thích tung hứng/nhào nặn <br />Bàn tay của vuốt và móng <br />Bàn tay của sức đẩy và kéo <br />Bàn tay của ung nhọt và máu <br />Con cựa quậy <br />Loay hoay với cơn khát <br />Mơ về bầu vú mẹ <br /> <br />* <br /> <br />Con vẫn nhớ <br />Lần con bị đẩy rơi xuống vùng nước xoáy mà đôi bờ dòng nước chảy xiết <br />Xác con cuốn về phía Người <br />Với cái đầu ngẩng cao, ngón tay chỉ điểm <br />Không là đằng sau <br />Người chắn trước mặt con <br />Nhưng Người chỉ liếc nhìn trong câm lặng <br />Với dáng bước lệch nghiêng <br />Đều đều <br /> <br />Cũng có lần người đời treo Người lên những sợi dây để giễu cợt đời con <br />Con tự hỏi, cái gì thuộc về con nhưng không là của con <br />Chỉ thấy đôi mắt Người chìm xuống khoé môi <br />Không thể hé <br />Mùi tanh để lại nơi hơi thở Người <br />Ừ, con chỉ là xác chết <br />Vô tri vô giác <br />Có lắm quyền để đặt những câu hỏi dính dán tới Người <br /> <br />* <br /> <br />Ngày con đi <br />Tiếng ginăng khoe thanh <br />Thúc giục chúng sinh nhập lễ <br />Đền tháp như cực từ huyền diệu <br />Làm lê những bước chân lang bạt về chạm miền đất-mẹ <br />Với họ <br />Kí ức là ngăn kéo lạ <br />Có tiếng cười thầm và nỗi buồn chưng cất giọt nước mắt <br />Để họ lẩm bẩm suốt mùa sinh <br /> <br />Con vẫn kí thác đời mình vào chung rượu đầu năm <br />Bởi cơn say và điên <br />Hai tay vẫn để cao tầm đầu tung hô hình nộm và kẻ nặn hình <br />Ly rượu tràn <br />Con uống đời mình để chúc tụng màn kịch nghiêng ngã <br />Uống để lãng quên tuổi thơ gầy và Palei nghèo <br />Ừ! Với người đời rượu vẫn là lễ <br />Con chỉ biết mình là vật tế duy nhất <br />Mặc sự cô đơn gặm nhấm vết thương đời con <br /> <br />Yang phủ bụi trần <br />Bỏ quên Kalan <br />Bỏ rơi những đứa con <br />Khởi lễ <br />Mọi thứ bắt đầu rơi rụng như mưa <br />Mọi thứ bắt đầu đổ vỡ <br />Gẫy cụt què <br />Cuốn vào trong một bức tranh của trò xếp hình <br />Vị tanh <br />Mùi thối rửa <br />Màu đen tối <br />Nó hiển lên trên mảnh đất <br />Có tiếng rền của núi <br />Tiếng gào của sóng <br />Và tiếng hú của những đồi hoang <br />Con - tháp <br />Nắn ná chờ giây phút chia biệt <br /> <br />* <br /> <br />Lễ và Hội lướt qua <br />Trên đầu con <br />Cơn ảo giác dâng tràn về chỉ để thống kê rằng <br />Năm nay thần được, người thua <br />Tháp ung dung trong bóng bầy nhầy <br />Người lột mặt người qua tấm gương soi <br />Rong ruổi cuộc đời trên miền đất nắng và gió <br />Con dựng tạc những linh hồn oi bức trên đồi hoang <br />Của cát <br />Của sỏi <br />Của đá <br />Bằng đôi bàn tay chai sản <br />Mọi thứ bay vờn trên đầu con, lung linh mờ ảo <br /> <br />Cũng năm đó <br />Trên sàn diễn <br />Cơn nắng của miền nhiệt đới vẫn chưa hả hê lòng người <br />Trong một khung trời hẹp <br />Đám dân Chàm cọ sát nhau để tạo tiếng vang <br />Hai chữ, nghĩa tình chao đảo <br />Phận người sứt mẻ bới nhau để chia xa, oán giận <br />Con đang tan <br />Tan đi cụm máu bầm <br />Tan đi nhân thể Chàm <br />Tan cả giọt nước mắt còn ứ đọng <br />Trong cô đơn và u sầu <br />Không còn ai còn nhận ra con nữa <br /> <br />Qua tấm gương <br />Con nhìn những dòng máu lạ dồn lên khuôn mặt <br />Tạo sắc lạnh cảm <br />Trên cành nhánh con đậu phải <br />Có những đường viền và những vết sẹo <br />Mọi bí mật đều chìm ở góc khuất <br />Mọi cách thức vén mở đều trở nên lầy lội <br /> <br />Bên kia sàn <br />Lũ sâu bọ vẫn được mùa <br />Bầy kên kên vẫn bay vờn trên vòm trời u ám <br />Đứng trước Người <br />Nửa nhân dạng và nửa khối nặng tấm thân <br />Con mang đi <br />Uống cả cuộc người <br />Nghiệm sinh một đời hoang <br /> <br />* <br /> <br />Thuở ban sơ và những khoảng rỗng <br />Tuổi thơ con <br />Tình yêu và nỗi đam mê của con <br />Nỗi cô đơn ôm bọc <br />Ẩn mình trong mớ dây chằng chịt <br />Cột chặt với nó <br />Con lay những giấc ngủ <br />Nơi những người đàn bà đang canh giữ những giấc mơ <br />Những giấc mơ hoá thạch <br />Rơi vỡ trên mái đầu con <br /> <br />Ở nơi những con chim sẻ hót quanh quẩn góc nhà <br />Những con thằn lằn khép mình trong bức tường nứt <br />Con vẫn còn nghe những câu truyện cổ tích <br />Nắc nghẹn trong mùi rêu mốc <br />Khung cửi nhà hiu quạnh <br />Thắt lại trong con nét nhoà của mưa đêm <br />Con rết bỏ cuộc <br />Con chó đi hoang <br />Siva lận đận <br />Người già thêm để mồ côi những đứa con <br /> <br />Thoả trong cơn huyễn hoặc <br />Bởi được phết lên tông màu tang trắng <br />Con mơ về những khuôn mặt bị bỏ quên <br />Những khuôn mặt vô vọng trước những vết hằn của cuộc người <br /> <br />Đôi mắt vẫn ảnh tưởng về Người <br />Về cái nhá giăng khi xưa <br />Chỉ có con cá trầu bay khỏi <br />Sống khép mình trong hồ ao nhà hàng xóm <br />Với bầy ếch nhái <br />Và hôm nay <br />Con hít thở hơi khí nơi vườn sau nhà mình <br />Cũng bay đi <br /> <br />Ngày con đi <br />Bởi tương lai ngày mai <br />Mọi dấu vết cần xoá hết <br />Trang sử cũng cần tẩy sạch những vết nhơ <br />… <br />Con vẫn là gã câm… lắm khi ú ớ <br />Giả điếc là thứ người đời cần <br />Giả câm là thứ duy nhất để con sống một cuộc đời phẳng lặng <br /> <br />* <br /> <br />Ở chân trời xa <br />Sóng nước Châu Giang xô nhau <br />Lịch sử lưu dấu son lên đôi môi thế nhân – phai nhạt <br />Người vẫn nhắc lại câu chuyện loài ma nước <br /> <br />Thế sự bọc trong váy đàn bà <br />Cuộc tình lang thang trên miền đất rủa nguyền <br />Đứt hơi với sóng biển <br />Cuộc tình bán trao trên miền đất thiêng <br />Đổ xuống quanh con sự hận thù <br />Cuộc tình giằng co trên đôi bờ <br />Gốc ngọn lộn nhào cho nhân gian cười khinh <br /> <br />Dù là thế <br />Nhưng khi những bàn tay đã tô vẽ một thời đại <br />Khuôn mặt con biến sắc <br />Đôi tay run khi cầm cọ tái diễn những khuôn mặt quá vãng <br /> <br />Trước niềm tuyệt vọng của tâm thế <br />Thời thượng và thị hiếu của nó <br />Hình bóng Người rất gần những vẫn rất xa <br />Đã nhòe hẳn ở trên tầng ngôi vị <br /> <br />Sự mặc định là một nhà thương <br />Nó lay con <br />Làm vỡ cái tôi nhỏ bé <br /> <br />Con cũng không thể vuốt lại khuôn mặt mình <br />Dù móng vuốt đã được cắt tỉa <br />Khi đặt bàn tay lên những nơi kiêng kỵ <br />Họ nghi rằng con đang bắt chước <br />Lôi con ra <br />Họ kết con tội nhái giễu <br />Con bị lột xác <br />Rũ rượi <br />Trong ngỏ hẻm của cuộc người <br />Con gập mình <br />Lặng tiếng <br /> <br />Dù biết rằng mọi cuộc chơi tự vơi đi <br />Bằng dấu lặng <br />Cảm giác lừa <br />Và bị lừa cũng chưa đủ <br />Con cần tự dối mình như một sự khẳng định trước thời cuộc <br /> <br />* <br /> <br />Trên mảnh đất cằn cõi <br />Đôi mắt Người mỏi mòn <br />Một giọt mưa tẩm ướt cổ họng <br />Một tiếng gọi đánh đổi một hơi thở <br />Một điệu dân ca lạc nhịp <br />Một bước đi khập khiểng <br />Một điệu múa lạc mùa <br />Lễ lạc thần <br />Kalan lạc kẻ hành hương <br />Lũ trẻ xoe tròn đôi mắt <br />Tìm vui trong sắc màu lạ <br />Ghép tàu bay <br />Bay vút vào không gian ảo chỉ bằng cái enter và double chuột <br />Cụ già mặc gió hanh quậy đạp khớp xương <br />Khép hờ đôi mắt <br />Vơi mình trước cái chết gần kề <br />Nhếch miệng không ra hơi <br />Ở chốn u tịch <br />Các con to tiếng với nhau để tranh giành địa vị, miếng mồi <br />Trong góc xó xỉnh của tâm hồn <br />Vẫn len lỏi nơi con <br />Loài giun đất <br />Lẫn mình trong nhịp sống đương đại <br />Chơi vơi phận hèn mọn <br />Du ngoạn một đường đời không đích <br /> <br />Sáng mai <br />Ừ, sáng mai <br />Khi cuộc chơi đã dứt <br />Cơn bàng hoàng vơi đi <br />Con bật tỉnh, nhận diện khuôn mặt Người. <br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1235931876150001769?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-66928957613953041512011-01-06T12:02:00.000-08:002011-11-11T01:33:39.721-08:00<span style="font-weight:bold;">Báo tin buồn</span><br /><br />Tôi thành thật chia buồn với quý vị hàng xóm, vài con chó nhà tôi đã rụng răng và á khẩu nhiều năm nay, nó không còn biết canh giữ nhà cửa nữa – tôi phải bán nhiều của cải trong nhà để mời bác sĩ thú y về chữa trị nhưng vẫn vô hiệu. Những con chó còn lại còn móng vuốt đã xông thẳng vào tôi, khi tôi la ó om xòm để khỏi bị quý vị trộm gà, cướp vịt. <br /><br /><span style="font-style:italic;">Chia buồn, vì cả lũ đã phản bội.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-6692895761395304151?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-29211362967547854162011-01-02T19:54:00.001-08:002011-01-02T19:54:51.574-08:00<span style="font-weight:bold;">Ở đất nước tình yêu</span><br /><br /><span style="font-style:italic;">Thời gian khiến con người ta ...</span><br /><br />Họ bảo tôi nên đi thật nhanh<br />đi vào đất nước mang tên, Tình Yêu<br />họ bảo tôi mau mau nhập quốc tịch và bầu cử<br /><br />bầu cử nàng<br />bầu cử<br />bầu<br /><br />rồi có con.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-2921136296754785416?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-56860920446020617022010-12-31T02:04:00.000-08:002011-11-11T01:39:40.386-08:00<span style="font-weight:bold;">12. </span><br /><br /><br /><br />*<br />không. <br />ta không nhìn xét mi bằng con mắt của hôm qua hôm nay hôm sau ta chỉ nhìn xét mi từ phía đâu đó ở đó mi không thuộc về đất nước nào mi không thuộc về dân tộc nào mi không thuộc về gia đình nào mi không thuộc về đứa bạn nào mi không thuộc về người tình nào mi không thuộc về kẻ thù nào mi thuộc về mi vô hình đơn lẻ hỗn độn trong chuỗi sinh diệt lập lòe đi đi về về không đầu không cuối.<br /><br />không. <br />trong cuộc lọt thỏm từ đâu đó đi về đâu đó bằng nguồn lực nào đó sự hồn nhiên và chất phát của mi được lấp đầy bời những giáo thuyết về tư dục nhân sinh để choáng ngợp khuấy động đảo điên khiến mi bước lên bước xuống thang bậc đời sống trong tiếng nghẹn dở khóc dở cười đan dệt nhau loạn cuồng. nhưng mi vẫn ở đó vì nhiệm vụ và thời hạn để bôi chấm đen lên cuộc đời.<br /><br />mi nên biết<br /><br />-mi có một cái tên<br />rồi sẽ được gán nhiều cái tên nữa<br /><br />-mi có một ngày sống<br />rồi sẽ được có nhiều ngày sống để đếm tên tuổi nữa<br /><br />- mi có cha mẹ và xã hội chăn dắt<br />rồi sẽ được có thêm nữa<br /><br />-một chút rồi lại đầy <br />mi chết trọn trong đó dựng đứng một nấm mồ<br /><br />-một thoáng rồi thiên thu<br />cho cuộc hiện tồn đổ nhào trước khe nứt vặt vãnh làm hao phí sinh lực.<br /><br />không. <br />mi biết khi thời đại không còn người hùng không còn bản tráng ca không còn sự hy sinh cao cả không vì lý do gì đó để chết chóc hay hoang phí đời sống trong việc làm ngốc nghếch nào nữa. nói chung không gì ở ngoại thân cao quý hơn tự thân có thể đó là trò của kẻ ích kỷ cũng có thể là trò của kẻ không ra gì cả trong một xã hội gượng ép cần những sắc màu tô lên bản vẽ chung đòi mi phải tan biến trong nó mi sẽ không còn là mi nữa tự lúc nào chẳng hay mi không sờ chạm được chính mi dù mi cố thử hàng nghìn lần để được mãn nguyện dù mi có khạc nhổ hàng khối ngôn ngữ lên mọi thứ tương tự để tìm căn nguyên nhưng vô ích tất mi vẫn lạ lẫm trong chiều hướng khô héo. <br /><br />không. <br />mi có bao giờ thức suốt đêm khuya kìa một giọt sương đêm lặng lẽ rơi không rộn ràng như tiếng mưa không dâng trào như sóng biển không gắt gao như giọt nắng rơi trên quê hương mi không uyển chuyển như nước bọt đang ngậm trong miệng giống người không phân bua chát chua như lời đứa phản bạn không lạnh lùng như gót chân người tình ngoảnh đi nó rơi nhẹ nhàng dịu dàng trang điểm cho kiếp cây cỏ phù du tạo dáng cho những bông hoa không tên tuổi để phai mất khi bình minh kéo cuộc sống nhộn nhịp dâng lên.<br /><br />không. <br />mi người trở về sau cuộc khoát áo đi tìm và nuôi dưỡng ảo mộng phải chăng câu chuyện đó là sự thật?<br /><br /><br />**<br />người trở về rình rập hơi thở thôn quê<br />nơi bầu trời đêm đang lấp lánh những vì sao<br />ước mơ tuổi thơ bay lạc<br />mặc đôi tay người đời chạm và cột lấy<br /><br />nơi những con dế bò từ khe đất nứt khu vườn<br />reo ngân<br />bản u hoài về thời thơ ấu<br />những đám trẻ đánh lộn trên đám rơm rạ mùa gặt<br />hình ảnh về những vết bùn lấm lấp trong mùa bắt cá<br /><br />hơi thở của y trở nên mạnh<br />y hiện mình với những hạt sương<br />những ánh sáng nhấp nháy của đom đóm<br />những cơn gió lùa qua làm rùng tấm thân<br />những con chó tru run màng nhỉ<br /><br />… tất cả như là bằng chứng<br />nhưng không là sức ì trong lòng cuộc sống đang trôi chảy<br /><br />ánh sáng bình minh làm bừng sáng vạn vật<br />y ưỡn ngực ra phía trước<br />bôi nhỏ đằng sau mình<br />và đẩy nó đến một chiến dịch hủy bỏ mọi dấu vết của quá khứ<br />hồi ức như ngấm ngầm trang thứ vũ khí chống lại việc làm này<br /><br />y, kẻ dùng ngôn ngữ để đưa tang cuộc chiến<br />thứ ngôn ngữ<br />lại báo hiệu cho ngày tàn mạt của chính nó<br />và báo hiệu luôn sự thất bại hoàn toàn của y<br /><br />những thứ chưa tuột mất<br />đủ đầy để y quay lại chính mình<br />trần truồng trước sự thật mà có lần lời nói dối đã chạm phải<br />vì là một mình<br />không ai để ý nên y không làm dáng hay tỏ vẻ ta đây<br />không còn ai khen/che, tranh giành nên y không nổ lực leo lên thang <br />bậc cao sang của xã hội/danh tánh/tiền tài…<br />chỉ có ma lực của thèm muốn <br />làm đôi tay y vươn ra chạm vào đời sống<br /><br />lại lần nữa<br />y ra đi và sống trong đó<br />như một lần nữa trở về với chính y.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5686092044602061702?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-80218678308439598072010-12-25T01:07:00.001-08:002010-12-25T01:28:54.849-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW0YxkWdUI/AAAAAAAAAGA/WB-VVv_qBQA/s1600/090213040804-83-473.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 300px; height: 345px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW0YxkWdUI/AAAAAAAAAGA/WB-VVv_qBQA/s400/090213040804-83-473.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5554544053147039042" /></a><br /><br /><span style="font-weight:bold;">A, đây là văn hóa</span><br /><br />Tao, một thằng Chàm dở hơi<br />một tay cầm chai rượu đế<br />tay kia siết cổ một con bê<br />ghé môi thì thầm, rằng<br /><br /><span style="font-style:italic;">"A, tao sẽ kiêng thịt bò"</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-8021867830843959807?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-87132787191970892742010-07-24T00:06:00.000-07:002010-12-25T01:29:06.272-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRWzrGLilcI/AAAAAAAAAF4/qQJsghPrXn4/s1600/Rain_on_Me_by_homigl14.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 247px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRWzrGLilcI/AAAAAAAAAF4/qQJsghPrXn4/s400/Rain_on_Me_by_homigl14.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5554543268406138306" /></a><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Mã vạch, khoảng trắng</span><br /><br />Không tiếng động<br />không giao ước<br />vô duyên ta gặp<br /><br />Chẳng có mối dây nào ràng buộc<br />chẳng gì phải lo sợ<br />chẳng gì phải nuối tiếc<br /><br />ở nơi ta chỉ có thùng chứa và sức chịu đựng<br />khoảng trắng và những tì vết<br /><br />ở nơi ta chỉ có sự trống rỗng<br />một hư hình<br /><br />Và chúng ta, kẻ tiếp tục<br />bơm khí trời<br />bầu trời của tự do<br />của mây gió và bụi bẩm<br />nơi đó, ta có thể hắt hơi thở ngột ngạt của chính chúng ta<br /><br />ở đó<br />em nghĩ là ta đang diễn trò<br />ở nơi chốn mà loài người đang bày trò chơi chung<br /><br />em nghĩ là ta cố tìm phao cứu sinh<br />ở nơi mà loài người đã chìm nghỉm<br /><br />Có lẻ không cần phải hỏi –<br />ừ, hơi sức đâu<br />nhưng anh vẫn muốn<br />hoan hô em<br />hoan hô cuộc vui chung<br /><br />Nhưng, đừng trục vớt nơi anh<br />nấm mồ của tộc người quên lãng<br /><br />Đừng kỳ vọng nơi anh<br />một gã lang thang, đói rách<br /><br />Đừng chạm đột ngột vào anh<br />những vết thương vô hình<br /><br />Đừng đẩy về phía anh<br />những gã khờ có dán mạt trên trán<br /><br />Anh một khoảng trắng<br />và em, một mã vạch<br />phát quang trong bóng đêm<br />mặc cả bước đường của định mệnh.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-8713278719197089274?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-29864866667809270952010-07-21T12:23:00.000-07:002010-12-30T13:17:28.792-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz2p-W4SuI/AAAAAAAAAGc/iaOLK3UPQtM/s1600/DSC06448.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 334px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz2p-W4SuI/AAAAAAAAAGc/iaOLK3UPQtM/s400/DSC06448.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556587241242381026" /></a><br /><br /><span style="font-style:italic;">Trà Viga</span><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Người Đàn Bà Hát - Trà Viga</span><br /><br /><br />Trời vẫn còn sớm, những giọt sương đêm qua nằm mơ trên lá cỏ giờ vẫn còn vùi ngủ mê man. Kaya dắt đôi bò khép vào xe, thu dọn đồ ăn thức uống, nồi soong, rìu rựa cùng những thứ vật dụng lỉnh khỉnh khác cho một chuyến đi rừng. Ông Yamu nhấp nháp trà bên góc hiên nhà lặng lẽ , lơ đãng nhìn bầu trời đen lấp loáng sao. Ông hồi tưởng tưởng lại từ thời còn thơ ấu, ngôi nhà xưa mái tranh vách đất thấp bé lè tè chỉ còn ẩn hiện lờ mờ trong tâm thức vì giờ đây nó đã bêtông hóa khang trang. Dòng sông tuổi thơ mà ngày nào ông cùng lũ bạn nghịch ngợm cỡi truồng lội sông bì bõm giờ cũn biến mất,vùi vĩnh viễn dưới hàng nho tươi xanh. Bụi tre um tùm cho đàn trâu ngơi nghỉ dưới nắng trưa hè gay gắt đã mọc lên mái nhà tôn che nắng lũ máy cày hợm hĩnh. Còn ông, thằng bé ngờ nghệch biến thành một ông giằ lụ khụ. Cuộc đời saomà trôi nhanh thế, thay đổi nhiều đến thế! Vậy mà ông cứ ngữ mới hôm qua, hôm nay và ngày mai vẫn thế!<br /><br />Ðoàn người đi đến chân núi thìi mặt trời đã lên cao. Tiếng động cơ xe cộ đã mất hút trong đám cây rừng và bụi đường, nhường chổ cho tiếng của các loài chim, vượn. Ba chiếc xe bò ì ạch bò lên dốc gập ghềnh đá sỏi. Soong chảo chen nhau kêu loảng xoảng khi cihếc xe chợt nẩy lên ập xuống trên con đường mòn lồi ổ voi. Bộ xương của ông Yamu đã lảo hóa, mất tính đàn hồi nên qua những chấn động liên tục, ông hầu như không kham nổi phải xuống xe đi bộ. Kaya mải mê nhìn cảnh quan hùng vĩ của núi rừng, chàng tưởng chừng như đi trên một cont thuyền vượt trùng khơi sóng gầm bão thét, bồng bềnh đến một đảo hoang. Ðây là lần đầu tiên chàng có dịp đi vào rừng sâu, nơi mà cuộc sống bon chen không buồn đặt chân đến. Bao năm học hành làm con mọt sách, thế giới của chàng là bốn bức tường phòng học, nhà trọ, thi thoảng vài chậu cây cảnh chim lồng nơi quán cà phê. Tâm hồn chàng đầy ấp những hoài bão cao đẹp, chực chờ chấp cánh bay xa, xa tít. Thế mà một năm nay, chàng phải chán ngán trong cảnh ăn không ngồi rồi. Ra trường mới làm việc được hơn tháng, chàng đã đánh lộn với xếp rồi bị sa thải. Cha mẹ phải chạy vay lắm mới xin được làm ở cơ quan khác, nhưng sau ba tháng chàng lại rút lui có trật tự. Không đến nổi bất lịch sự như lần trước và ở nhà luôn. Cha mẹ chàng áy náy cho tương lai con nên đã nhiều lần năng nỉ chàng đi làm, nhưng thấy nét mặt lầm lì khổ não của thằng con trái tính nên cũng lờ đi. Kệ thân nó! Cho ăn học đến nơi đến chốn là lo tròn trách nhiệm của mình rồi, lo mãi cho nó sao được, còn phải lo cho những đứa khác. Ông Yamư nói với vợ như thế, nhưng mẹ chàng không thể yên tâm vẫn thường xuyên nhắc nhở động viên con.<br /><br />Ðám thợ rừng phân công nhau kẻ chặt cây, người sẻ gổ. Kaya phụ trách bếp núc, việc nấu nướng đối với chàng cũng không tệ lắm. Thời còn sinh viên đó là chuyện thường ngày. Lối chế biến món ăn của chàng còn xuất sắc nữa là đằng khác. Trước tiên chàng chọn một nơi khuất gió, kê ba hòn đá cho cân đối, gom về một bó củi khô đủ kích cỡ. Vặt mấy nhánh nhỏ làm mồi cho dể cháy, sau đó chụm vào mấy cây lớn hơn. Bắc lên nồi nước pha trà, vo gạo, cơm sôi khều than tro ra một mớ trải đều rồi áp nồi cơm lên cho chín từ từ. Nồi canh lên thế chỗ, bỏ vào mấy con cá khô rồi rảo kiếm mấy đọt lá rừng , thêm muối, bột ngọt…Thế là một bữa cơm tươm tấc sẵn sàng cho đám thợ ăn lấy sức. Loay hoay dọn chén bát ra. Kaya dáo dác tìm bóng dáng ông Yamu. Không biết sáng giờ ông đi đâu?! Mấy hôm giờ này ông đã về phụ chàng dọn bữa, hôm nay chắc có việc gi dột xuấ. Hồi nhỏ, chàng rất được cha mẹ cưng chìều, đi đâu cũng dắt theo. Một phần bởi chàng khôi ngô tuấn tú, mặt mày sáng sủa, phần nữa chàng rất mực thông minh học một hiểu mười, lại rất ham đọc sách. Cha mẹ chàng rất tự hào về con và tin tưởng rằng sau này chàng sẽ thành đạt làm nở mày nở mặt gia đình, họ hàng…Từ khi chàng bỏ việc, thái độ của ông khác hẵn, hay cau có gắt gõng, vẻ mặt lúc nào cũng dàu dàu thất vọng. Kaya hiểu tâm trạng và nỗi lòng của cha mẹ nhưng không thể nào làm khác hơn. Chàng tự nhủ, một ngày nào đó có dịp chàng sẽ chuộc lại lỗi lầm để cha mẹ vui nhưng mơ hồ điều gì thì chàng lại không định hướng được. Như hôm nay, cần có cây làm nhà mới, chàng hăng hái xin đi để gánh vác phần nào công việc nhà. Nhưng từ nay và mãi mãi, chàng biết hố ngăn giữa mình và người thân càng ngày càng cánh xa…không thể trì níu lại được!<br /><br />Cây về đến nhà an toàn rồi anh em mình một bữa ra trò. Ngoài tiền công, anh em còn được khoảng thưởng thêm chút ít cho vợ con mừng. Tính ông vốn hào phóng nhưng cũng rất sòng phẳng, nghiêm túc. Người nào làm việc hết mình, năng suất cao, chất lượng tốt thì ông không bao giờ cò kè tiền bạc giá cả, nhưng kẻ nào lười biếng dối việc thì một xu ông cũng không thí và cho nghỉ ngay. Ông thường nói: ”Của một đồng công một lạng”. Phải tôn trọng sức lao động của người khác, cực chẳng đã họ mới đi làm thuê làm mướn. Ai lại không muốn làm cán bộ công chức cho nhàn hạ, tội gì phải quần quật dổ mồ hôi nước mắt mà lương bổng chẵng là bao, rủi ro bị tai nạn, bệnh hoạn thì công toi … Rồi ông lại nhìn Kaya bực bội. Mình cho nó đi học hao tài tốn của nhường ấy, rốt cuộc chẵng là cái gì cả! Ông nuốt ực miếng cơm buông đũa ra rồi uống nước và trở lại khuôn mặt khổ ải ngày nào.<br /><br />Ông Yamu không có ý định làm nhà mới. Cái nhà cũ so ra tuy lỗi thời với những ngôi nhà đua nhau mọc lổm chổm trong làng, nhưng chưa đến nổi xuống cấp nghiêm trọng, nghĩa là còn ở được, ở đủ. Con cái nhiều nhưng phần đông chúng đi học xa, hè mớ về, con gái chỉ có một đứa, làm thêm nhà thì ai ở?! Với lại thời thế lúc này làm ăn còn lắm khó khăn, bắt chước thiên hạ đua đòi rồi nợ nần ai gánh. Vô tình làm khổ con cháu thôi! Nhưng bà thì nghĩ khác, con cái lớn hết rồi, nay mai sẽ lấy vợ cưới chồng. Nhà cửa chật chội thế này thì còn thể thống g, rồi sui gia, khách khứa, họ hàng làng xóm…Nghĩ như ông thì hỏng hết, không biết lo xa, không thương con cái. Khi đàn bà muốn thì ông trời cũng phải chịu, đủ thứ lý do chính đáng. Ông chỉ còn biết âm ừ cho qua chuyện. Kinh nghiệm xương máu mách bảo ông đừng phản đối quyết liệt, chẵng ăn thua gì lại giận hờn vô ích, cái gì đến tức phải đến, phải chịu đựng, nhẫn nhục cho cuộc đời vẫn đẹp sao! Ừ! Thì ông làm. Nhưng mục tiêu ông lên đây lại khác hẳn. Nhân dịp này ông muốn làm một công hai chuyện. Nghe cánh thợ rừng kể rằng có di tích cổ trong mốt hốc núi mà vô tình trong khi đi lùng cây họ bắt gặp. Nơi ấy có một cái bia đá khắc chữ ngoằn ngoèo li ti, mấy cụ già biết chữ Champa không đọc được. Có lẽ là chữ Phạn hay chữ Champa cổ mà trong sách cha ông để lại không có chữ nào như thế. Ông Yamu rất hiếu kì vì ông cũng đã từng nghiên cứu về văn hóa Champa, thời còn làm việc ông đã bỏ công sức truy lùng những pho sách cũ chép lại làm tư liệu. Ông đi nát vùng Phan Rang, Phan Rí, thậm chí còn lặn lội đến vùng Châu Ðốc Tây Ninh để sưu tầm. Nay nghe có sự kiện mới mà ở ngay vùng này thì sá gì công sức, và đây là dịp tốt nhất để ông làm một chuyến khảo sát. Nhưng những gì ông thu lượm được lại vượt qúa mong đợi làm ông suy nghĩ mông lung.<br /><br />Nơi ấy có một cái tượng Linga-Yoni bằng đá cũng bình thường như những tượng khác mà ông đã từng xem ở viện bảo tàng. Nếu chỉ có thế thì không có gì đáng nói. Có một ông gìa vẫn còn ở đây canh trông giữ khu di tích này làm ông rất đỗi ngạc nhiên. Giữa chốn rừng núi thâm u cô quạnh không dấu chân người, ông ta vẫn ở đây một mình không ai thân thích. Nhìn vẻ bề ngoài râu tóc bạc phơ, người gầy rạc, da nhăn nheo ôm sát bộ xương. Ông Yumu vốn đã ốm nhe ốm nhách nhưng so với ông già thì còn khá hơn nhiều. Có lẽ ông già cũng phải trên trăm tuổi so với tuổi sáu lăm của ông Yamu. Ai sẽ phục vụ ông ăn uống, đi lại? Rồi còn sự đê dọa của thú dữ, lam sơn chướng khỉ?! Thế mà ông già trông vẫn còn khỏe lại rất minh mẫn, thông thạo chuyện cổ kim, thậm chí còn biết cả bói toán…Ông Yamu là người trí thức, tuy bề ngoài lộ vẻ khiêm cung nhưng trong thâm tâm ông vẫn tự hào là số một trong những trí thức Champa hiện nay, nhưng đứng trước mặt ông già chỉ đáng mặt học trò. Ông giải thích lý do tồn tại của bức tượng cũng như ý nghĩa được ghi trên bia đá. Ông biết trước sự có mặt của ông Yamu ở đây cũng như mục đích. Ông nói về tình hình gia cảnh hiện nay cũng như qúa trình đã qua mà đến nổi nhiều chi tiếc ông Yamu đã quên hẳn nay cũng phải nhớ lại rõ mồn một, ông Yamu chỉ biết nghển cổ mà nghe. Rồi ông gì kết luận: Kaya con ông chưa thể hòa nhập được với cuộc sống hôm nay, nó cần tu dưỡng, tôi luyện thêm một thời gian mới có thể thích nghi, tồn tại trong thế giới loài người. Nếu muốn ông co thể gởi nó lại đây, tôi sẽ dạy dỗ nó thành người. Còn không nó sẽ bế tắc, điên rồ rồi chết!!! Nói xong ông già bỏ đi không một lời từ biệt, dáng thanh thoát, nhẹ nhàng…Ông Yamu rất thương con cái, cá tính ông trầm lặng, nghiêm khắc. Ông luôn cầu toàn và muốn con cái phải tuân theo tuyệt đối những điều ông dạy bảo. Tình thương yêu của ông ít thể hiện bằng những cái nhìn trìu mến hay những cử chỉ vỗ về, vuốt ve, nâng niu, ôm ấp nhưng ông sẵn sàng cho tràng roi vọt lên mông những đứa con nghỗ nghịch bất tuân hoặc sơ suất. Trừng phạt con xong ông lại nghe nỗi đau đớn trong lòng, tràng dân niềm ân hận và tự nhủ sẽ không bao giờ đánh con nữa. Nhưng đâu lại vào đấy, con cái lầm lỗi ông lại roi vọt không thương tiếc và trở thành biện pháp truyền thống của gia đình. Vô hình chung, con cái luôn nhìn ông với con mắt sợ hãi, cảnh giác. Gia đình không còn là mái che bóng mát cho những mái đầu xanh đang cần bảo bọc che chở, khích lệ, động viên. Càng lớn lên chúng càng có xu hướng thoát ra khỏi bóng đen ám ảnh một thời và hướng đi ngày mai dạt trôi bềnh bồng vô định. Ông Yamu thổn thức nghe con tim mình đau nhói. Lời tiên tri của ông gìà có đáng tin như những điều mà ông không thể không tin. Nếu thân phận thằng Kaya đúng như ông ta nói thì muốn cho con sống và có một tương lai tốt lành thì ông để nó ở lại. Nhưng phải ăn nói với vợ con thế nào, nhất định là mẹ nó với áp lực đè nặng đã từng đay nghiến ông những điều bà không thích. Ông Yamu tự trấn an mình: Ðây là việc cấp kịp, búc bách, người ngoài hoặc đàn bà con gái làm sao mà hiểu được. Mình phải dứt khoát quyết định, không phải tự dằn vặt nữa.<br /><br />Gà gáy canh ba, ông Yamu kêu Kaya dậy, bảo con rửa mặt rồi tự mình chụm lửa nấu nước pha trà. Kaya ngơ ngác nhìn cha là lạ hôm nay trông ông có vẻ hiền từ, phảng phất thoáng trầm tư. Có lẽ công việc xong xuôi đâu đấy làm ông vừa ý, toại nguyện. Tảng sáng về sớm theo như kế hoạch nên Kaya thu xếp dần đồ đạc treo hoặc cột vào xe. Mấy khúc cây gáo vàng thắng thớm cùng những khúc gõ, cẩm lai đã được xẻ thành tấm cũng yên vị trên xe chờ khởi hành. Toán thợ rừng sau ngày làm việc kiệt sức vẫn nằm ngủ quên trời đất. Ông Yamu khẽ đằng hắng, ra hiệu bảo Kaya lại gần rồi từ tốn bảo: Cha có chuyện quan trọng muốn nói với con, và ông kể sơ qua về việc gặp ông già nơi có tượng đá, về tương lai của chàng và hỏi ý kiến con như thế nào? Ông Yamu hình dung con mình sẽ tỏ thái độ phản kháng ngay vì ông biết Kaya luôn làm ngược lại ý muốn của mình vì đó chỉ là ý của người khác mà chính ông cũng không hài lòng lắm. Không ngờ thằng con bằng lòng gật đầu ngay làm ông cũng phải giật mình sửng sốt. Ngày nào ông bảo nó thi vào trường kinh tế nó lại đi sư phạm, bảo nó học nghành y nó lại vào tổng hợp, bảo nó làm cơ quan này nó lại xin chổ khác và cuối cùng bảo nó làm việc nghiêm chỉnh có nghề nuôi thân thì nó lại ở nhà. Không thể chấp nhận cái quái thai này được, ông lẩm bẩm chửi. Một cái gì thổn thức trong lòng người cha, ông muốn khuyên nhủ nó đôi điều nhưng cổ họng nghèn ghẹn, mà ông cũng không biết phải nói gì nữa. Chắc lại phải dẫn nó về nhà thôi! Ông đặt lại vấn đề. Cha con ngồi cách nhau cái bếp lửa mà như cách xa vô tận. Như thế giới này với thế giới khác…Ông nhìn lên trời đăm đăm, nó nhìn xuống đất chằm chằm. Sợ dây máu mủ như chùng căng qúa muốn đứt rời tựa cuốn nhau đứt lìa bụng mẹ. Hai người như hai vật thể riêng biệt trong im lặng, bất động một hồi lâu, chết đi, sống lại, giao thoa dĩ vãng, thực tại thoắt hiện hình rồi biến mất, thoáng tràn đầy lại trống không và không thể như thế mãi! Ông Yamu gượng gạo vận hết sức lực đứng dậy run run dắt tay đứa con đứng lên, chập chững đi vào màn đêm.<br /><br />Thấm thoát đã ba năm trôi qua. Ngôi nhà mới cũng cho ông Yamu chút ít niềm vui. Hai thằng con đã tốt nghiệp ra trường có việc làm ổn định. Ðứa con gái duy nhất đã đi lấy chồng có chức phận, biết kiếm tiền và rất biết điều. Thằng con rể luôn biết cách làm cho cha mẹ ưng ý vừa lòng, biết tân bốc đúng chổ, nịnh nọt đúng nơi nên không có điều gì phải than phiền. Nhiều lúc nhớ đến Kaya ông lại bứt rứt trong người, cảm giác khó thở khiến ông ho lên sù sụ. Ông có cảm giác như mình đã đem con bỏ rừng mà rơm rớm nước mắt. Nhưng cảm giác đó lần hồi cũng phôi pha, trong tâm trí ông hình ảnh Kaya phai dần và dường như nó đã chết trong trang cổ tích ngày nào. Bà mẹ lúc đầu khóc lóc thảm thiết, một hai đòi chết nếu Kaya không về nhưng rồi cũng nguôi ngoai theo năm tháng. Tình cảm ngày nào giờ đây đã gởi vào những đứa con còn lại. Nhất là lúc này bà đã có cháu nội, tấc cả công sức bà phải dồn hết đầu tư cho cháu. Ðàn bà mau nhớ nhưng cũng dể quên. Ðôi khi vô tình nựng cháu, bà chỉ có tai này giống hệt bác Kaya như đúc, cái tật khóc dai đúng là cái tậc thằng Kaya hồi nhỏ. Rồi bà sụt sùi khóc, lau khô nước mắt rồi lại nhe răng cười làm trò với cháu. Mọi người bằng lòng với cuộc sống hiện tại và những gì đã qua chỉ là cơn mưa. Cũng đôi lần ông Yamu hỏi thăm con với cánh thợ rừng nhưng họ đều bảo rằng không gặp. Có người bắt gặp một bộ xương, có người nói thấy chàng ở Sài Gòn… Ðối với mọi người Kaya đã chết!<br /><br />Bài học đầu tiên ông già Kaya là tiếng Gru vì chàng cứ gọi ông mãi bằng thầy. Ông già lộ vẻ không vui “Mỗi dân tộc phải nói đúng tiếng mẹ đẻ của mình, ngôn ngữ là mầm đất nuôi dưởng tình cảm và phản ánh tư duy trí tuệ của một dân tộc. Nếu con kêu ta bằng thầy thì con sẽ lẫn lộn ta với những ông thầy khác mà con đã từng học qua. Ðiều đó sẽ ảnh hưởng tới sự tiếp thu, lĩnh hội của con mà ta sẽ truyền thụ sau này.”Từ đó trong lời ăn tiếng nói Kaya dần dà dùng thuần tiếng Champa, suy nghĩ theo lối Champa, thái độ cử chỉ biểu hiện bằng phong cách Champa, Gru rất bằng lòng về tư chất thông minh cùng tinh thần phục thiện cầu tiến của chàng và Kaya cũng cảm thấy phấn khích khi những trạng thái bế tắc, khủng hoảng lúc trước lần hồi được giải tỏa và tâm hồn chàng ngày càng thư thả, thoải mái hơn.<br /><br />Ngày đầy tiên Kaya vác rựa chặt cây làm một cái chòi theo lời dạy của Gru. “Chim có tổ, có tông.” Gru nhắc nhở. Con như môt con chim non còn cần tổ ấm. Cái chòi của con phải che chắn được nắng mưa, cho con nơi trú ẩn an toàn. Con phải có cái ăn cái mặc để bảo dưỡng thân xác, và quan trọng hơn là tình yêu thương của đồng loại để tu dưỡng tinh thần. Cái tổ của con chỉ có thể ấm lên khi có tình yêu và ta sẽ mang đến những gì mà con cần. Khi nào con mọc đủ lông đủ cánh, con sẽ bay cao, bay xa, bay vào những khung trời xa lạ, hạ cánh về những chân trời mới. Lúc đó, không bão bùng sóng gió nào có thể đe dọa, ngăn chặn ý chí của con được. Rồi sau khi được thử thách, kiểm nghiệm, con sẽ là Gru. Lúc đó, con không cần sự hiện diện của ta nữa, cũng như một ngày nào đó rồi con cũng phải ra đi, xuống làng quê nơi con bắt đầu làm người và con phải sống như một con người. Cái chòi đã hoàn tất, Kaya dành một nơi trang trọng, đẹp đẽ nhất cho Gru nhưng Gru nở một nụ cười hiền lành từ chối: Ðây là nơi ở của con, còn ta thì ở trong kia. Gru vừa nói vừa chỉ về phía hốc núi nơi có cây cổ thụ to lớn gồ ghề xõa tóc lòa xòa, từ gốc cây tỏa ra những thân rễ sần sùi, bò ngoằn ngoèo trên mặt đất như bầy mãng xà tụ về ngày hội rắn. Gru đặt tay lên đầu Kaya vỗ về: Con cứ ở đây tự lập, đừng lo cho ta. Chỉ ta mới có bổn phận phải lo cho con, rồi mai sau con lại phải lo cho người khác. Nếu trong ý nghĩ con có gì vương mắc cần ta giúp đỡ, tự khắc ta sẽ đến đây ngay.<br /><br />Theo chỉ bảo của Gru, Kaya xuống núi tìm vào những chòi rẫy lân cận xin một ít hạt giống rồi về xới đất gieo trồng, vun bón. Lương thực còn lại của chuyến đi rừng chỉ đủ dùng trong một tuần lễ. Sau đó Kaya phải tự mày mò hoặc hỏi Gru về cách đào củ, hái lá, lượm qủa rừng để ăn thay cơm. Ðiều cấm tuyệt đối là không được sát hại thú vật để làm thức ăn. Gru bảo: “Mọi sinh linh đều có đời sống tự do. Muôn vật dựa vào thiên nhiên và bản năng tự tại để sinh tồn, phát triển. Nếu loài người dùng ưu thế mang sự tinh khôn của mình để thao túng, chèn ép những sinh vật nhỏ bé, yếu ớt hơn hòng đem về lợ ích riêng tư vị kỷ thì đó là tội ác. Con đến đây là để tìm về căn nguyên nguồn cội của mình và sự vật. Từ từ con sẽ thấu hiểu lẽ huyền bí của tạo hóa.” Thời gian đầu không quen nhưng về sau, mỗi đọt lá non hay một hột cây già đều chứa đựng bao hương vị ngọt bùi thơm ngon mỗi khi dỗ dành cơn đói. Theo ngày tháng, những trái bấp, hạt đậu tinh khôi được thu hoạch, khẩu phần ăn được cải tiến và Kaya lớn dần trong êm ả bình yên. Có một điều cháng luôn thắc mắc là chẵng thấy Gru ăn uống gì cả. Một hôm Gru nói: “Con người con còn nặng nề về phần vật chất nên con cần ăn uống nhiều để duy trì sự tồn tại của mình. Còn ta vật chất không tồn tại nữa, ta thở khí trời là đủ. Ta cũng không cần phải suy tư vì ý nghĩ của ta lan tỏa khắp không gian. Ngày trước khi còn tu luyện, ta giảm dần thức ăn đến một ngày chỉ cần một hạt gạo rang. Bây giờ thìkhông cần gì hết . Con nên ghi nhớ rằng: Con người làm ra của cải vật chất là để phục vụ cuộc sống mà cuộc sống thì đòi hỏi tiện nghi. Nếu con sống nơi đô thị phồn hoa thì tiện nghi của con sẽ là chăn êm nệm ấm, cao lương mỹ vị, sách báo, tivi, xe hơi…cùng những nhu cầu giải trí. Nhưng con ở đây thì không cần những thứ đó, bóng dáng hạnh phúc là sự thỏa mãn của tâm hồn chứ không phải là thỏa mãn về vật chất. Khi không có thì ta thấy thèm khát, ao ước, nhưng khi có đủ đầy thừa mứa thì nó trở nên nhàm chán vô nghĩa. Ðó chỉ mới là vòng vây đầu tiên mà con phải thoát ra. Giờ đây con đã có cuộc sống, thế con sống để làm gì? Gru nhẹ nhàng hỏi Kaya, nhưng chàng ngớ người ra chưa thể xác định ngay được Chàng lan man hồi tưởng lại quãng ngày xa. Học hành để tạo dựng cuộc sống. Ra trường đi làm, lãnh lương rồi ăn uống, nhậu nhẹt, ca hát vui chơi…cứ như thế mà soay vần. Nào chàng có để ý rằng sống để làm gì, có chăng thì sống để ăn và lại ăn để sống, khi không còn gì để ăn hoặc không muốn sống nữa thì chết. Lúc nhúc thân sâu bọ chỉ thêm ô nhiễm môi sinh, chất đất! Kaya đang lúng túng thì Gru nói tiếp: “Cuộc sống của con chỉ có ý nghĩa, hương vị khi con có tình yêu. Ðó là sợi dây vô hình ràng buộc con với người khác và đối tượng những đối tượng vô hình khác. Nó kết nối thực tế với cha mẹ là người đã sinh ra con và anh chị em cùng được sinh ra, cùng chung máu mủ. Con người đã được sinh ra như thế hàng ngàn năm nay và mãi tiếp tục đến hàng ngàn năm sau…Con sẽ lớn lên từ tư thế treo, nằm lẫy, ngồi, bò, đứng, đi rồi chạy nhảy trên mắt đất. Nơi chôn nhau cắt rốn ấy sẽ chập chững bước đi đầu tiên và cũng là bước chân hồi cố cuối cùng trong lòng đất. Con sẽ quen thân bạn bè, lân la xóm giềng để nhận diện quê hương. Khâu mốc quyết định là ngày con tìm được một nửa của mình, người bạn đời chung lối rồi sinh con đẻ cái, kế thừa những gì mà con để lại. Chính tình yêu lại là mấu chốt của sự tranh giành, chiếm đoạt, Nếu con người không có tình yêu chân chính hay đắt tình yêu không đúng nơi, đúng người thì tai họa sẽ đổ ập xuống, chiến tranh xảy ra và con người đi đến sự hủy diệt.<br /><br />Giong Gru đều đều êm ấm nhưng mang một nổi đau thầm lặng. Kaya chăm chỉ khắc ghi. Một thoáng liên tưởng đến cha mẹ, anh em làng xóm khơi dậy trong lòng chàng nỗi nhớ nhung. Chàng băn khoăn ngẵm lại những ngày còn sống với gia đình bè bạn. Làm sao có thể giữ được một tình yêu trong sáng, lâu dài để bóng dáng hạnh phùc luôn ấp ủ những tín hiệu của niềm vui. Gru từ tốn: Chỉ có tự do mới bảo đảm tình yêu thương tồn tại. Khi sợi dây vô hình của tình yêu không còn ràng buộc. Con không yêu người này hơn kẻ khác, vật này qúy hơn vật khác, không có sự hơn thua. Con có thể đi bất cứ nơi đâu, làm những gì mà không đụng chạm đến sự tự do tồn tại của người khác, vật khác. Sự biến hình còn hay mất sẽ làm thương tổn tình yêu mà một kiếp người không thể hình dung nổi. Thời thế bây giờ con người đang mãi mê lẩn quẩn trong vòng vây vật chất nên tâm hồn bị nhuốm bẩn, thân xác bị đoạ đầy trong đau khổ triền miên.<br /><br />Mấy cây xoài ngày nào giờ đã ra hoa đầu vụ thơm nồng, tàng cây um tùm râm mát, mấy gốc bằng lăng chàng bứng về trồng làm cảnh cũng đua nhau đơm đầy hoa tím. Mấy cây mai đã dậy thì hé nụ vào xuân giờ đây cũng đung đưa cánh tay gầy khẳng khiu xòe sắc lá xanh múa may theo làn gió. Kaya buồn rầu nhìn lại cái chòi lá đơn sơ đã ấp ủ, dỗ ru chàng ngon giấc mấy năm qua. Ngày mai chàng phải rời xa trở lại thôn xóm . Kỷ niệm của chàng nằm lại ở đây và hình ảnh làng quê chỉ còn lại vài sơi khói lam chiều tản mác. Kaya thừ người lo lắng nhìn con đường đã đưa chàng xuống đấy. Gru xuất hiện cắt ngang dòng suy tưởng của chàng. Ta chẵng có gì qúy giá để cho con ngày về, để kỷ niệm những ngày thầy trò ta sống bên nhau, con hãy nhớ đến ta như một người Gru, một người thân, một người bạn hay một người lạ bàng quang cũng thế thôi! Mỗi người có mỗi một đời sống khác, con là người trần tục thì con phải sống như một người phàm tục. Những gì con học được ở đây sẽ gíup con xác định vai trò, vị trí của mình. Dĩ nhiên! Cuộc sống mới sẽ rất nhiều thử thách nhưng ta tin con sẽ vững chí vượt qua. Rồi Gru dắt tay Kaya đến tượng đá giảng giải. Ðây là Linga-yoni, biểu tượng tối cao của dân tộc Chăm. Phần trên tượng trưng cho Shiva, biểu hiện sự khai phá, dấn thân. Phần giữa tượng trưng cho Vishnu, biểu hiện sự bảo dưỡng, trường tồn. Phần dưới là Brahma biểu hiện sự trụ vững trong chủ thể. Khi con đã chủ được mình thì từ đó ý hướng sáng tạo mới phát huy tốt lành. Thấy Kaya vẫn còn mơ hồ, Gru nói tiếp: Thế như con phát quang làm rẫy, con phải tưới nước, bón phân, làm cỏ…quả chín con thu hoạch, nhập kho sử lý. Khi bụng no con sẽ có nhu cầu về tinh thần và từ đó ý hướng sáng tạo sẽ phát sinh để tái tạo chu trình trước hoàn chỉnh hơn. Khi con mới lên đây, tâm hồn con còn u mê, yếm khí, nhiều tật xấu tồn đọng. Phải khai hoang tâm hồn, vứt bỏ những thói hư, cặn bã ấy là Shiva. Giữ cho tâm hồn con trong sáng để cảm nhận cái tốt…ấy là Vishmu. Xác định được sự hiện hữu của mình trên cuộc đời ấy là Brahma, từ đấy con sẽ làm những điều có ích cho xã hội tiến bộ, văn minh. Có như thế con là Brahman mà người ta thường phát ngôn là Bàlamôn. Kaya nghe Gru dạy nhưng mắt luôn hướng về phía bia đá. Gru ôn tồn bảo: Trên bia ghi ngày tháng năm có mặt tượng Linga-Yoni này cùng những diển biến khác xảy ra đã từ lâu. Ta nghĩ con không cần thiết phải hiểu thêm. Con chỉ cần biết những gì cần cho tâm hồn con thanh thản, cần cho cuộc sống tươi đẹp. Cuộc đời bình thường vốn đã là thử thách, con không cần phải tìm những thử thách mới. Trầm ngâm hồi lâu. Gru chỉ tay vào thần tượng Yoni và nói: Con là Linga và con phải tìm nhập vào Yoni để rồi từ đó cuộc sống sinh sôi nảy nở muôn hình vạn trạng. Linga là nguồn sống của trời có chức năng gieo giống, Yoni là mầm sống của đất để đón nhận. Rồi giao hòa hấp dẫn lẫn nhau để thế hệ sau kế thừa thế hệ trước, thịnh suy, sáng tối luân lưu. Ðây là bài học cuối cùng và ta cũng chẵng còn gì để dạy con nữa. Cái gì vướng mắt chưa thông, con ngẫm lại Glang Anak và Pauh Chatwai, nó sẽ giúp con đứng vững hơn trong cuộc đời. Con xuống núi thì ta cũng lên trên núi cao hơn, không còn ở lại đây, sau này đừng tìm ta vô ích! Ta có một điều cần nhờ con trước khi về, con vào chổ ta ở trong hốc núi kia. Ở đó có bộ xương người, con mang ra đây chôn dưới chân tượng này. Tình nghĩa của con đối với ta như thế là xong!.<br /><br />Căn dặn xong Gru quay đi, bước chân dần xa, phút chốc đã khuất sau vách núi. Kaya thẩn thờ một lúc rồi xăm xăm vào một nơi qúa đổi thiêng liêng mà mấy năm ở đây chàng không dám lại gần theo lệnh của Gru. Dò dẫm mãi cũng không thấy đường vào chàng dùng rựa phát một lối chính diện chằng chịt dây leo đan xen với cây rừng tua tủa gai. Cuối cùng chàng cũng bò lọt vào trong chẵng có dấu vết gì chứng tỏ có người sống ở đây. Những tia nắng soi qua kẽ lá cũng đủ sáng nhưng tìm mãi chẵng có bộ xương nào. Hay là chẵng phải chổ này. Kaya tự hỏi. Có tiếng lá khô xào xạc rồi một con rắn mối nhảy lên giữa tảng đá lớn ngửa cổ nhìn chàng chằm chặp. Chàng tiến lại gần nhưng nó vẫn nằm yên. Trên tảng đá có một thanh kiếm đen sì rỉ sét, chàng cầm lên ngấm cái chuôi bằng sừng vẫn còn bóng láng. Có thể xương người đâu đây, chàng lấy thanh kiếm cào sạch đám lá khô mục một lớp dày và hiện ra cái đầu lâu. Thận trọng bở từng lớp đất, Kaya gom hết bộ xương. Chàng cởi áo ra lấy từng cái xương lớn nhỏ dài ngắn, lau hết bụi đất bọc vào áo bó lại. Có một xương bả vai và xương sườn bị gãy, còn xương sọ nứt một vết dài . Kaya bò ra không quên mang theo thanh kiếm đi về phía tượng đá. Chàng đào một cái huyệt mộ khá sâu, chặt một ôm lá rừng về lót dưới đáy. Xong xuôi chàng trải cái áo ra, ráp lại xương đầu, mình và tứ chi vào đúng vị trí, đặt thanh kiếm về phía tay phải. Những vật dụng nấu ăn nồi chảo chén bát và bắp đậu còn lại bao nhiêu chàng đem chất cả về phía chi dưới. Tươm tất đâu đấy, Kaya rải lên trên đủ loại hoa rừng cho phủ hết bộ xương, không quên hái chùm bằng lăng mà ngày thường Gru rất thích. Nhìn trước sau chẵng còn xót gì Kaya mới nhẹ nhàng lấp đất, vun dần cho phần mộ lên cao ngang đỉnh Linga mới dừng lại. Mặt trời đã lên đến đỉnh đầu, Kaya lấy tay quệt mồ hôi trán đang vả ra như mưa, lạy thầy chín lạy rồi lững thững đi xuống núi.<br /><br />Về nhà được ba tháng thì Kaya lấy vợ. Lúc mới về, cả nhà ai nấy đều vui mừng khôn xiết! Tâm lý cha mẹ thường nhớ thương những đứa con hư xa nha hơn là con ngoan ngày thường gần gũi. Những thức ngon vật lạ đều mang cho chàng thưởng thức, nhưng chàng đã quen hương vị núi rừng đơn sơ đạm bạc nên mùi vị thịt cá có cái gì đó hôi tanh không thuần khiết lắm. Chàng cũng ráng lấp lững chiếu lệ và chủ yếu ăn cơm rau, trái cây…cho vui lòng mọi người. Cung cách chàng thì như nhà hiền triết, trang nghiêm thư thái nên những thái độ vồn vã se sua chợt trỡ thành lạc điệu, kịch cỡm. Ông Yamu nhận rõ sự thay đổi của con, từ tính cách ngỗ ngược bất trị, ngạo mạng chuyển qua thái độ ôn hòa ung dung trầm lặng . Ông nửa mừng nửa lo trong tình cảm của người cha luôn mong muốn con cái luôn hòa nhập vào môi trường xã hội để khẳng định vững vàng tư thế của mình. Cũng như ông ngày trước, được cha mẹ cho ăn học, ra đời phải tìm cách thích nghi, nhẫn nhục, chịu đựng, bươn chải lắm mới có sự nghiệp ngày hôm nay. Ông muốn con cái phải theo đường của mình, con đường mà ông nhận thấy tốt nhất để thành công. Những đứa con dễ dạy, ngoan ngoãn vâng lời làm theo, ý ông đã thành đạt không là một minh chứng hùng hồn đấy sao! Vợ chồng bàn nhau tìm một chổ quen biết để Kaya đi làm nhưng khi nói với chàng thì chẵng được như ý. Thời gian trôi qua, khoảng cách giữa chàng và người thân dần dần xa cách như ngày nào tuy trạng thái có khác hơn. Mọi người nhìn chàng thương hại, ái ngại cho cuộc sống chàng chẵng chút sáng sủa. Bản thân Kaya cũng thấy vậy, môi trường sống thuở nào lại tái hiện không chút đổi thay trong lúc tâm tư tình cảnh chàng lại qúa ư thay đổi.<br /><br />Vợ Kaya là một người con gái đẹp theo cáì nhìn của mọi người. Kaya nhìn thấy nàng cũng bình thường tàm tạm, cái đẹp của con người chủ yếu ở bên trong mà thời gian mới có thể chứng nghiệm được. Có vẻ đẹp lồ lộ bên ngoài nhưng trông lãng nhách vô duyên. Theo chàng cái đẹp phải toát ra từ bên trong mà không có một thứ áo quần, son phấn nào có thể che đậy hay bổ sung được. Nhưng vấn đề cốt lõi, theo quy luật chàng phải lấy vợ, có như thế chàng mới giải tỏa được tình thế và xa hơn là lời mách bảo của Gru. Nàng là con nhà danh giá sa cơ lỡ vận, bản thân lại qúa kén chồng nên giờ này mới chịu xuất giá. Ðúng hơn người lớn có biết nhau nên chuyện thông gia diển ra mau chóng thuận lợi. Ai cũng thấy đó là giải pháp phù hợp và lễ cưới được tổ chức đơn giản theo điều kiện kinh tế của nhà gái cũng như yêu cầu của họ đàng trai.<br /><br />Kaya rất hiểu câu: “Dạy con từ thuở còn thơ, dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về.” Thời gian đầu từ lời ăn tiếng nói, từng thái độ cử chỉ trong giao tiếp, cư xử đến từng công việc nội trợ hàng ngày chàng đều góp ý nhắc nhở. Chàng quen với nề nếp nghiêm ngặt của gia đình từ hồi nhỏ lại qua một thời gian sống nghiêm trang cầu toàn như một kẻ ẩn tu nên môi trường hiện tại trở nên bừa bãi hỗn loạn. Kaya kiên trì từng bước ổn định lại. Hồi trẻ chàng rất mê chuyện cổ tích của Andecxen và Grim nên hình ảnh vợ chàng chính là nàng công chúa kiêu căng và chàng dù muốn hay không cũng phải đóng vai vua Sáo. Nàng vốn là con cưng gia đình chỉ quen kẻ hầu người hạ, việc gì cũng có người làm sẵn nên cả việc bếp núc là việc của đàn bà con gái nàng cũng trong thao tác luộm thuộm, chậm chạp. Thấy nàng liễu yếu đào tơ. Kaya lặng lẽ móc đôi thùng đi gánh nước. Nàng qúa vụng về, chàng hướng dẫn từng li từng tí, nàng trông oể oải chàng bảo nghỉ ngơi để chàng làm thay! Vô tình công việc nội trợ chính của nàng bàn giao sang lúc nào không hay. Một sáng chàng dạy trễ vì trong người khó ở, đã oang oang giọng nàng truyền lệnh:<br /><br />- Giờ này mà còn ngủ, nước không còn một giọt. Ðúng là một người vô tư, vô trách nhiệm, chẵng biết giúp đỡ vợ con gì cả …sao mà làm ăn bằng người ta được!<br /><br />Những câu nói tương tự ngày càng được phát huy và dường như xu thế không thể đảo ngược lại được! Nhiều lúc kiểm nghiệm lại Kaya tự thấy rằng mình đã đi sai hướn. Phải lạp lại trật tự, chàng quyết đoán nhưng sự việc lại đâu ra đấy. Và dần dần tâm tính chàng trở nên cau có, gắt gỏng, văng tục, Kaya nhẩm lại truyền thống giáo dục của gia đình, những cuốn sách dạy làm người, phương pháp sư phạm cùng những loại sách tâm lý khác để đối chiếu, rút ưu khuyết điểm hầu có giải pháp hữu hiệu thiết thực hơn nhưng vô vọng! Chàng nhớ lời Gru gẫm lại Ariya Ratauw Adat Likei, Glang Anak, Pauh Chatwai, cùng vận dụng những triết lý cao siêu Ðông Tây kim cổ mà chàng đã từng nghiên cưú nhưng cũng không có tác dụng gì. Chàng mường tượng đến kinh nghiệm của những ông chồng vũ phu, nhưng điều đó đối với chàng thì không thể và không bao giờ! Hoãn binh, tạm thời chàng nhẫn nhục chịu đựng. Biết đâu một ngày nào đó nàng sẽ thức tỉnh nhưng một ngày nào đó chỉ là ước nguyện xa xâm.<br /><br />Từ ngày lấy vợ, thỉnh thoảng Kaya về thăm nhà. Khi con người không bằng lòng với hiện tại thì người ta thường liên tưởng đến những ngày qua êm ấm hơn. Những điều nhỏ mọn vụn vặt trong sinh hoạt đời thường, những thủ đoạn dối gian để lợi dụng nhau trong mưu sinh, lừa lọc nhu vì những mục đích thấp hèn càng khiến cho Kaya nhớ da diết bóng dáng người thầy cao cả. Chàng đã cố gắng hết sức mình để tạo dựng một cuộc sống yên bình, một thế giới nhỏ hẹp vừa đủ với khả năng của mình nhưng vẫn bằng không. Chàng nhớ cha mẹ, anh em, xóm láng vì tình yêu chàng được nuôi dưỡng bằng những hình ảnh thân thương ấy. Có một cái gì thiêng liêng thôi thúc bước chân chàng về để dõi nhìn mái tóc cha ngày dần ngả bạc, làn da mẹ thêm vết nhă, khuôn mặt mấy đứa em có ẩn áu muộn phiền và cũng đang trĩu nặng nỗi cùng khốn như mình.<br />Cả những cây dừa cũng cao lên chót vót hằn nổi già nua. Cái ao sâu chàng ra sức đào năm nào để nuôi cá giờ cạn cợt, lơ thơ vài càh rau muống, cỏ dại. Con chó đang gầm gừ với chàng cũng đã là cháu chắt đời thứ mười của con Mực hồi chàng còn trẻ. Chuồng bồ câu vẹo xiêu đổ nát, bầy chim đã tha hương phương nào? Ðối với chàng, mọi vật dường như đều có linh hồn, chỉ có con người mới vô tâm. Chàng lẩn thẩn lần mò mọi xó xỉnh như tìm lại người thân lâu ngày chưa gặp. Người thân ấy lại hiện hình những đứa con chàng đang đói cơm thiếu áo. Chàng hỏi mẹ những chiếc áo ngày xưa hồi chàng còn bé mà bà cụ kỹ tính còn giữ nguyên vẹn lấy về cho con. Mẹ chàng cho thêm bao gạo, giúi vào vài đồng mua qùa cho cháu, chàng nhớn nhác hái vài trái ổi, chùm ruột…Chuyến hành hương về quê mẹ lầm lũi theo người hành khất, nhòa trong nước mắt rưng rưng!<br /><br />Và nàng hát! Hát về nổi khao khát tiện nghi. Những bài tụng ca về Honda, Suzuki, Yamaha…về cassette, tivi, video…về vàng bạc, kim cương, đôla…và những câu thần chú bí hiểm mà Kaya không thể hiểu và không bao giờ hiểu! Rồi nàng lại hát, hát ngợi ca ông giám đốc, ngài chủ tích, người buông lậu, kẻ cho vay, chủ máy cày… cùng những người làm ra rừng vàng biển bạc một cách dể dàng không đổ mồ hôi lồi con mắt. Về điệp khúc nàng nguyền rủa Po Rome, Po Klaung Girai, Po Nưgar… và thần Kaya đã không mang lại cho nàng diễm phúc được làm người. Mệt lừ nàng nghỉ và nàng ngủ, ngủ mê man và người đàn bà lại hát trong cơn mê ú ớ. Rồi nàng hòa tấu nhạc không lời. Ò ò như tiếng trâu kéo cày, ngựa kéo xe qúa tải. Phì phì như con rắn chực mổ trái cấm, huýt còi như trọng tài sắp móc thẻ đỏ đuổi cổ thẳng thừng cầu thủ phạm luật. Ọc ọc như nạng nhân bị kẻ cướp bóp cổ trấn lột rồi rít một hồi dài như đoàn tàu hỏa giảm phanh thắng gấp. Tâm thần Kaya bấn loạn, thần hồn nát thần tính. Thời gian sống với Gru chàng thường ngồi thiền để gạt ra ngoài những tác động khách quan, nhưng trong những tình huấn thế này, thiền định chẵng ăn thua, có nhiều lúc hoảng hốt như đã bị tẩu hỏa nhập ma! Có thể trình độ thiền của chàng chưa đạt và Kaya phải chọn cách an toàn hơn là ra ngoài đếm sao đêm trên bầu trời. Rồi nàng dậy và nàng ăn, ăn những thứ gì có thể ăn thơm ngon hấp dẫn. Thân nàng càng ngày càng phì, giọng hát của nàng ngày càng cao, giấc ngủ càng sâu. Quy trình ăn, hát, ngủ ngày càng khép kín và cuộc đời Kaya ngằy càng bị thất chặt thêm.<br /><br />Một đời người có môt trăm năm. Một năm có bốn mùa xuân hạ thu đông cho muôn vật sinh sôi nẩy nở trường tồn. Riêng nàng chỉ có ba mùa: Mùa ăn, mùa hát, mùa ngủ. Kaya nhớ lại lời Gru dạy: Ăn vào là để tạo dưỡng chất cho tinh thần thăng hoa, nếu những gì ăn vào rồi sẽ thành chất thải đi xuống thì chẵng cần ăn làm gì? Với thức ăn tinh thần cũng vậy. Ta phải nạp vào những điều hay lẽ phải, có chiều rộng, chiều sâu, chiều cao…Suy gẫm chắt lọc lại những tinh hoa thì những gì ta nghĩ, ta nói ta làm mới có ích cho cuộc sống con người. Rồi chàng sực nhớ lại tại sao Gru không dạy mình đối phó với những cảnh huống éo le như hiện nay, chỉ có Gru…và dù Gru đã cấm nhưng bản năng chàng vẫn tìm đường lên núi.<br /><br />Cái chòi của chàng đã sụp! Ðất rẫy đã xâm thực lên đây từ lâu. Phần mộ của thầy được cư dân ở đây rào lại kiên cố, họ đồn rằng khu này rất linh thiên! Suốt ngày nay Kaya chưa có một hạt cơm, một giọt nước vào bụng, chàng ngồi đợi thầy xuất hiện và miệng lẩm bẩm van vái . Gru bảo: Không có ta, con sẽ là Gru, con có bổn phận hướng dẩn, giúp đở người khác như ta đã từng giúp đỡ con. Gru đã là Gru để dạy bảo, là người thân để chở che, là bạn để san sẽ và cũng là người lạ khi nơi đây không có người. Con là Linga để dấn thân, bảo tồn và trụ vững trong bất kỳ hoàn cảnh nào và phải có Yoni để hòa hợp sản sinh một sự kế thừa vĩnh cữu. Ðời con sẽ gặp nhiều thử thách nhưng con phải trụ vững trong chính mình khi con là Braman. Kaya chìm đắm trong lời Gru tự xa xưa như vọng về đây trầm ấm nồng nàn. Chàng nhìn lên đỉnh núi và chợt ngộ rằng: Bầu trời cao là thế giới của Gru, còn dưới kia là thế giới của con người, của chính bản thân mình. Thế giới có người đàn bà hát và có cả tiếng khóc của trẻ thơ.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-2986486666780927095?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-65184036469094145002010-07-21T12:21:00.000-07:002010-12-30T13:27:15.661-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz5JqnE8oI/AAAAAAAAAGs/kXfjQpVfwFA/s1600/96894.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 257px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz5JqnE8oI/AAAAAAAAAGs/kXfjQpVfwFA/s400/96894.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556589984720679554" /></a><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Tự truyện</span><br /><br />Tôi là cây chổi<br />nhiệm vụ của tôi là <br />quét<br />quét rác<br />quét sạch rác<br /><br />Tôi quét từng ngày<br />từ trong nhà một anh nông dân đến những thành phố lớn<br />từ một cơ quan thôn làng nhỏ bé cho đến dinh đài các lãnh chúa<br />từ đồng bằng cho đến miền núi<br />từ ao hồ nhỏ cho đến ngoài đại dương xa xôi<br />tôi vẫn làm việc miệt mài với niềm tin rằng: "Mọi nơi sẽ luôn sạch sẽ."<br /><br />cho đến một ngày khi tôi tự vấn, rác là gì?<br />thì có đôi bàn tay ném tôi vào sọt rác<br /><br />Và, tôi - là rác<br />sống một đời sống của rác<br />thứ bị vứt<br />thứ bị chà đạp, coi khinh<br /><br />Tôi khóc cho những cây chổi đang làm nhiệm vụ<br />quét<br />quét rác<br />quét sạch rác<br /><br />quét cả tôi.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-6518403646909414500?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-43439036603030404732010-01-30T19:22:00.000-08:002010-12-30T13:23:35.869-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz4SAlOKLI/AAAAAAAAAGk/LVwfSwJc-kk/s1600/P9140104.JPG"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 300px; height: 400px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz4SAlOKLI/AAAAAAAAAGk/LVwfSwJc-kk/s400/P9140104.JPG" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556589028545800370" /></a><br /><br /><br /><span style="font-style:italic;">trích chương 3</span><br /><br />Chung cư..., ngày... tháng... năm....<br /><br />Tôi còn nhớ như in là có một giấc mơ chui vào giấc ngủ và lôi tôi về thực tại. Lúc ấy khoảng 1h30 sáng. Cơn say rượu chiều hôm qua đã tan biến nhưng dư âm của nó là cơn đau hỗn mang âm ỉ trong đầu. Ngoài trời dông và chớp liên hồi, tôi duỗi thân mình hai và hai con mắt rồi ra ngoài hành lan, vịn tay vào chấn song sắt hóng những cơn gió mát lạnh ùa thoáng qua người. Khi có một cảm giác là mình đang khát cháy cổ trong phòng không còn giọt nước sạch nào nữa, tôi mò qua những dãy phòng còn trưng điện sáng. Cửa mở, trong phòng có hai mẹ con còn thức, tôi gõ cửa khẻ, buông tiếng, "Chị ơi! còn nước nào không, cho em xin uống tí?" Chị ấy đang lặt vặt với thứ gì đó trong nhà tôi cũng không buồn nhìn - quơ tay chỉ cho tôi nơi bình đá - còn cô bé đang mài mò thứ gì đó trên tay. Tôi giải quyết cơn khát rồi cảm ơn đi về phía phòng mình còn đang im lìm.<br /><br />Khi quay lại tôi hồi tưởng về cơn mơ - tôi nhớ là có một ông nhạc sĩ già người Chăm đang giữ một bản thảo gì đó của mình. Chỉ có vậy thôi và tôi không làm sao nhớ thêm các nhân vật khác hay mọi diễn tiến sau đó. Không chợp mắt được nữa, tôi bật đèn và châm một điếu thuốc hút - Tôi vào nhà mò lấy cuốn "Hoá thân" của F.Kafka ra ngoài hành lang đọc. Cô bé mò qua chổ tôi ngồi. Bé ôm một cái khăn trùm với đôi mắt soi mói - tôi hỏi bé, "Có gì ở trong đó,... gấu bông phải không?" Bé trả lời, "Không phải." và mọi hành động sau đó của bé như muốn kiểm chứng điều mình vừa nói - bé mở khăn trùm ra, trong là một con chó Nhật nhỏ bé, màu trắng, lông xù mắt còn chưa mở đầy đủ. Khi tôi đưa ngón tay trỏ lên miệng nó, nó không liếm và mút ngón tay lia lịa, nhơ đó là bầu vú mẹ. Bé nói, "Nó lớn lên sẽ được việc giữ nhà". Tôi chỉ phì cười. Bé chỉ lên ràn móc treo quần áo trước cửa phòng tôi cái bong bóng hình quả tim màu vàng và, bé hỏi là của ai vậy. Tôi không biết, nhưng tôi nghĩ là của các cô gái ở phòng kế cận. Khi đoán ra ý của bé - tôi lấy nó xuống đưa cho bé mặc kể là của ai và nếu là của ai đó thì tôi sẽ chịu trách nhiệm về sau này vì tôi đang đứng trước trẻ em và sự đòi hỏi của nó. Bé hỏi lại: "Là của chú à?" Dường như thoả thuận ngầm như vậy nên tôi gật đầu, "Ừ". Tôi hỏi bé: "Giờ này con chưa ngủ sao?" - và đôi mắt bé vẫn lung linh sáng. Bé không trả lời dù rất muốn trò chuyện với bé nhưng... "Con đi ngủ sớm đi."<br /><br />Bé đi khỏi, và tôi lại một mình. Tách cuốn sách ra khỏi bàn tay, châm lửa hút thuốc và nhìn dông chớp phía chân trời xa xăm. Dọc hành lang tôi lại thấy bé quay lại, trên tay cầm chiếc đồng hồ bàn lệch giờ, "Chú ơi! mẹ con hỏi mấy giờ?" Tôi nhìn đồng hồ của mình và cầm lấy đồng hồ trên tay bé chỉnh sửa giờ phút cho đúng như là, "Chừng ấy giờ." tôi nói với bé, "Là 2h5." Bé kiểm chứng lại và tôi gật đầu với bé. Lần này tôi quan sát dáng đi trở về của bé - bé quay lại nhìn tôi nở một nụ cười mỉm, "Đêm qua là ngày quốc tế thiếu nhi, con có đi dự với mấy đứa bạn và con Sam tên của cún con là một món quà của con." Tôi chạm đôi tay lên đầu mình, "Hoá ra là vậy, ngày quốc tế thiếu nhi: 1.6".<br /><br />Sau một lúc bên căn phòng nhà chị tắt điện. Hai mẹ con mang một cái bao ra ngoài hè phố thu nhặt ve chai. Con bé vẫn chưa tròn năm tuổi, chưa cắp sách đến lớp. Tôi nhìn hai mẹ con đi khuất tầm mắt rồi về phòng nhớ về thơ ấu của mình. Một mẹ, một con sống trong một căn nhà. Mẹ đi đâu cũng mang con theo, hay bắt con chơi với những người thân trong gia đình khi mẹ có dịp đi xa, nếu không nói là gởi để trông coi. Tôi tự hỏi, “Mồ côi, phải chăng là một kiểu tai nạn của vận mệnh? Nếu như thế thì sao?”<br /><br />Vì lẽ, tai nạn - nếu không chết chóc thì chắc chắn đứa con được sinh ra sẽ tật nguyền. Tật nguyền ngay từ lúc lọt lòng mẹ - và trải dài đến mức đứa con ấy trăn trở về sự tật nguyền của mình như đi tìm một lối thoát trong cuộc sống vậy. Người ta gọi Nó, "Đứa con mồ côi" Ừ! có lẽ họ xem mồ côi là tật nguyền - cái điều thiếu hẳn trong cuộc đời Nó. Họ còn dệt thêm những thuật ngữ, "Đứa con hoang" hay, "Ba mày đâu Không? Mày biết sao mày có cái tên Không không?" tất cả là nhằm về phía một đứa trẻ non nớt. Ừ! tai nạn thôi - nhưng con người ta mà, mọi chuyện đều có thể lắm. Nó co người, khép nép để tránh mọi ánh nhìn và những lần gặp - Nó không thích tên Không, Nó ghét những con người hỏi về chữ "Ba". Ừ! họ có thể xem Nó là kẻ đáng thương - xót, xem sự hiện diện Nó khi thoáng qua đôi mắt họ là đề tài ly kỳ để tán chuyện. Họ khoái chí nhìn vào khuôn mặt ngơ ngác nó, cái khuôn mặt chưa ý thức hết những điều họ buông ra từ cửa miệng. Không biết sao, gặp chuyện như thế Nó thường hay chạy về nhà - kiếm tìm một thế giới cho riêng mình và, trú ở đó, trầm lặng. Đôi lúc Nó trộm nhìn mẹ đang làm việc thật lâu - và nhìn bà ấy như vị cứu tinh hay người nào đó xa lạ. Nó hay hỏi mẹ, "Mẹ, ba con đâu?", mẹ nhìn Nó, "..." - Có lẽ một câu thôi, cái "..." ấy có thể là tâm trạng non nớt của Nó lúc đó hay cái riêng biệt bí ẩn ở nơi Nó.<br /><br />Thế giới tuổi thơ trải dài trên nhung thảm mà gai góc thường ẩn ở phía dưới - đa phần những đứa trẻ cùng trang lứa chơi chung với Nó đều tật nguyền. Nhưng họ có biết đó là tai nạn không? Họ có bị người đời xem đó là kiểu tai nạn không? Họ vô tư về điều đó - có lẽ họ bị chọc giận ít hơn Nó chăng? Về Nó luôn ngơ ngác khi chạm vào khuôn mặt của những gã khổng lồ - những người có thể chạy nhanh hơn Nó nếu Nó lỡ lời không phải - để bắt và đánh đòn. Những người mạnh mẽ hơn Nó - nói to hơn Nó, có cái trang phục có thể trùm lấy Nó và có khả năng không biết khóc. Cái khả năng không biết khóc ấy của họ ám ảnh Nó - mâu thuẫn ấy là vì đôi lúc tôi nhìn thây mẹ khóc thầm vào ban đêm. Khi Nó hỏi vì sao mẹ khóc. Mẹ, "...". Nó chỉ nghĩ, "Mẹ tôi cũng to lớn như họ, nhưng sao mẹ lại khóc một mình trong đêm - chắc chắn ban đêm những người khổng lồ kia cũng làm chỉ việc ấy trong đêm thôi. Còn Nó, khi bị đánh đòn mới khóc. Khóc to hơn họ nhiều." Và Nó đắc ý vì điều đó.<br /><br />Tuổi thơ của những kẻ tật nguyền - chỉ bốn dăm đứa - gần như giống nhau. Chúng luôn ngơ ngác hay ngạc nhiên trước thế giới rộng lớn và lạ lẫm hay thế giới của mấy tên khổng lồ. Chúng thích cà-rem và thức ăn ngọt; chúng thích những lễ hội và món quà của nó; chúng thích sông hồ; chúng thích đùa giỡn với đóng rơm rạ mùa gặt; chúng thích tụ tập bầy trò chơi dân gian và buổi chiều và đêm trăng; chúng thích bám vào váy mẹ khi mẹ đi chợ; nhưng chúng không thích ngủ trưa; chúng không thích đến trường để ăn đòn; chúng không thích chơi chung với mấy đứa con gái; ... và rất nhiều điều thích và không thích ở nơi chúng. Quyện trong cuộc sống chúng, cái tinh nghịch để khám phá thế giới xung quanh - các chứng bệnh liên quan đến nước, đến gió, và nắng hanh của quê hương Ninh Thuận, nó làm chúng gục trên gường bệnh hàng tuần; nhưng nó cũng nâng chúng lên để mạnh mẽ. Nó làm cho chúng yếu đuối để biết tình cảm của gia đình và người thân; nhưng nó cũng cho chúng sức mạnh để khẳng định mình. Nó đã cướp đi chúng vài đứa bạn để chúng cảm thấy thiếu hụt, cô đơn; nhưng nó đã trao cho chúng khuôn mặt của đời sống: một đời sống tật nguyền vì tai nạn. Cái tai nạn mà mọi người không muốn xảy đến với mình.<br />*<br />Trong xã hội lắm lề luật Nó còn may mắn hơn cô bé, được mẹ nuôi nắn, dạy bảo, và cắp sách đến trường lớp.<br /><br />Nó có nhiều bạn. Thế hệ Nó co cụm trong một mạng luôn buộc thế.<br /><br />Đó là một thế giới, nơi Nó bị ném vào đời. Nó được sắp đặt đúng vị trí - một thế hệ. Chúng Nó trải qua giai đoạn đó - mẹ Nó và tội lỗi đạo đức của bà buộc Nó phải có khoảng thời gian xa bà nên bắt và đặt Nó vào trường mầm non mặc nỗi sợ sệt và ngơ ngác với những khuôn mặt lạ; Nó được trải qua từng cấp hoc - I. II. III và đại học là sự lựa chọn của Nó - không có yếu tính quyết định của gia đình. Và nếu không có sự trục trặc gì Nó sẽ đi song hành với thế hệ của Nó - những người cùng độ tuổi hay mức hiểu biết.<br /><br />Nơi chúng Nó trải qua là một hệ thống với sự sắp đặt các điều luật của nó để kiểm soát. Xung quanh còn có các hệ thống khác - những bệnh viện, đồn bốt công an, công sở ... cho đến khu ăn uống, vui chơi giải trí, khu của người già và cả nghĩa địa nữa. Đó là những khu chúng Nó hướng đến theo sự điều hành của chính phủ mà chúng Nó là những công dân: những con người cần có nghĩa vụ, trách nhiệm và bổn phận khi được dán trên đầu những thuật ngữ tự do, dân chủ từ sách vở trường học.<br /><br />Vậy đó, thế giới Nó đang sống đều phân và định khu - kèm những điều luật của từng khu ấy mà lại không phải do những người thế hệ thuộc khu ấy đặt ra cho chính mình mà do các thế hệ trước áp đặt và họ nghĩ là có sự hợp lý nếu khu được ban những điều luật đó tự họ và được thi hành bởi thế hệ khác - nếu như có sự vi phạm hay xáo trộn các khu thì đó là lỗi hay rò rỉ trong hệ thống - chính vì lẽ ấy mà chúng Nó luôn bị kiểm soát từ một thế lực quyền lực. Những thế lực cầm chắc chân lý ban cho. Tâm lý và những chứng bệnh tâm thần được tìm thấy rất nhiều - theo cách mà họ phân. Sinh lý và các bệnh lý - những tù nhân được tìm thấy rất nhiều trong một thế giới trật tự đầy rẫy hỗn loạn - Và sự trừng phạt gia tăng như khiêu khích vẻ hỗn mang, riêng tư trong hệ thống của mỗi con người tăng lên.<br /><br />***<br /><br />Ở công viên Nó đi bỗng, tiếng bé sơ sinh ré lên...<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4343903660303040473?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-14015264800432188412010-01-30T19:16:00.000-08:002010-12-30T13:30:23.889-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz54h0COAI/AAAAAAAAAG0/XMiwuy8AjlE/s1600/49491241631944.JPG"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 301px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRz54h0COAI/AAAAAAAAAG0/XMiwuy8AjlE/s400/49491241631944.JPG" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556590789812959234" /></a><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Hiến tế</span><br /><br />Giấc mơ đã biến hắn thành con vật hiến tế - và hắn muốn điều đó là hiện thực, hiện thực vắng bóng giấc mơ. Ở lễ tế, hắn muốn hiến tế. Hắn muốn vắt cạn mình. Mọi cách thể hiện như một trò lố lăng để mất thăng bằng. Hiến - một trò lệch lạc, hắn lao vào đó - hiện thân cõi tính dục. Triết lý về tính dục như một cái phao nổi, để hắn bơi đuối với tay nhằm mong cứu vớt. Hắn sẽ luôn xa lạ, bởi mới mẻ, bởi hắn chẳng mảy may gì để ý thức những gì mình đang làm. Lao vào, để mọi thứ cuốn, trôi. Lao vào, hắn buông thả - dù sự thể hiện có vẻ nghiêm nghỉ. Ở chốn đó, hắn nôn mửa những khổ ải, hắn dựng tạc ngục tù và nấm mồ.<br /><br />Ở hắn, mù mờ về gia phả và gốc tích nhưng với da ngâm rám nắng và một mớ sợi chằng chịt đời sống về tộc người Chăm - sự chung chả đã khiến hắn khổ sợ trong cảm thức sống. Như kẻ nhập đồng - hắn lao vào trò suy đồi của nếp sống. Giờ hắn ở trước mặt tôi. Đối diện với tôi - không đóng khóa cảm xúc. Tôi hoàn toàn không thể ngăn dòng suy tư về những gì không dây mơ rễ má với hắn. Tôi cũng không thể né tránh cách mà hắn chuyển động về phía tôi. Tôi cũng không dám hé môi để răn về điều hắn muốn đứng về phía một tộc người vong quốc để rên rỉ những ngôn lời sáo rỗng. Có lẽ hắn nên biết, tộc Chăm đang cố sống và chịu đựng bởi bóng đêm trùm lên thân phận, bởi mũi nhọn lịch sử đâm sau lưng. Hắn cũng nên biết, ở họ, như kẻ mộng du đi trong trò nhân bản, cố nhắm mắt để lên khuôn khi mà trong tay họ không có khí giới nào để chĩa về phía đó. Với họ - an bình. Chính vì thế, tôi chỉ ngón tay về phía hắn: "Mi, mi đừng khuấy lên, và cũng đừng gỡ thói ma lanh, bằng tất cả sự dịu dàng và chững chạc - để hùa theo những cơn nhói đau của những gì không thuộc về mi. Mi đừng lao vào cuộc trải nghiệm - để san sẻ hay quyến rủ trong lễ tế mi đang dựng. Bởi, tôi cam đoan rằng - chính sự ngây ngô và dễ dại của mi - chính sự bốc đồng là vô ý của mi - sẽ làm mi thất bại, sẽ làm mi thảm hại - chính nơi mảnh đất mi muốn có tư thế đứng. Bởi mi, luôn hao háo nỗi lên bề mặt đó - trong khi tất cả bọn họ đã và đang chìm. Bởi, những bài tụng ca mi muốn - đã là của riêng mi, riêng con người mi."<br /><br />Trong tầm gọi, tôi chỉ muốn với tay lên khoảng không - nâng kí ức khỏi tầm nhìn, xin hắn: <span style="font-style:italic;">hãy dừng lại.</span><br /><br />*<br /><br />Để cứu vớt linh hồn đã oải mệt bởi nghi lễ hắn tìm đến tôi. Tìm tôi để lấp cơn nhói nơi hắn, hắn nghĩ tôi có thể làm điều đó thay hắn. Bởi hắn biết tôi là Chăm nên hắn nghĩ ở trong tôi có mối liên hệ về màu da, về máu thịt hay một một giao cảm đặt biệt với thầy tế. Tôi có thể tiếp tục việc đó? Tôi có thể chuốc lấy sự đau khổ bị chối bỏ ở nơi hắn? Riêng tôi, khi tự hỏi (khống): Ở nơi tôi còn có ý nghĩa cho một ai đó ư! Nhưng hắn đã đến, đến đúng cuộc hẹn mà hắn đã sắp. Hắn có vẻ thân thiện, bởi hắn biết cách khiến cho tôi có nhiều điểm tương đồng với hắn. Mãi về sau, hắn mới gỡ thói sở trường - khơi dục vọng trong tôi. Tôi nghĩ hắn là phương tiện của dục vọng ấy - tôi cuốn vào. Ồ, tôi đang biến hóa hắn hay có cái gì khác lạ ở đây! Tôi có phép màu để khiến hắn như thế chăng? Không, có lẽ hắn tự biến hóa mình như thế. Đó chính là hắn - cũng như cách hắn biến hắn thành con vật tế. Vì điều này, hắn có thể hô biến tôi thành vật tế, hắn có thể đổi ngôi vị. Và, tôi là phương tiện của hắn, là vật tế của hắn. Hắn muốn vắt cạn tận giọt cuối tinh chất nơi tôi. Hắn có thể biến tôi thành vũ khí lợi hại để chống lại gã thầy tế cũ - gã đã xơi tươi hắn. Tôi có lầm chăng khi đánh đổi cứu cánh với phương tiện? Tôi có thể cho hắn - cái cuộc đời tôi sắp cho đi! Có thể. Khi tự vấn, mọi vấn đề thực sự có lý hay không khi hắn tìm đến tôi. Có phải tôi là con người hắn cần tìm không? Hay là hắn nhầm lẫn tôi với ai khác? Có lẽ tôi đã sai khi quan trọng hóa mình, nhưng dù sao, tôi cũng không muốn bộc lộ cảm xúc đó cho hắn biết. Tôi vui cười như kẻ đồng lõa. Hắn bước vào tôi, từng bước một. Hắn nặn tôi thành chất xúc tác cho sự trải nghiệm. Một phần, tôi cũng nghĩ mình có tham gia vào sự trải nghiệm này - một lối sống bệnh hoạn, sống mà mọi hành vi về nó tôi không ý thức được.<br /><br />Khi đến, hắn hỏi han tôi về cách ăn mặc - sau đó là trình độ học vấn, việc làm - và sau nữa là thăm dò trong đôi mắt tôi và những gì ẩn chứa trong nó. Hắn cũng hỏi, trái tim tôi màu gì - nó có còn đập nữa không? Và sau cùng, hắn buộc tội tôi. Em xơi tươi, bởi tôi có liên quan đến điều mà hắn đang cuộn chật trong tâm trí. Tôi nói rằng, tôi đang đói, và thứ để thỏa sức no ne cho tôi là tự giậm nhấm mình, kẻ cả cơn si cuồng nơi hắn - cái điều tôi muốn là, hắn không nên đem đến cho tôi nhiều thức ăn như thế, hắn không nên mang đến co tôi vẻ côi cút, sự cô đơn và u uẩn của tôi. bởi ở hắn đã hé lộ điều đó - cơn cuồng điên cũng hé lộ - Tự nó, bởi không gặp phải đối tượng - nó quay về phía thân chủ - nó len lỏi vào cái môi cảm mà đối thủ của nó đang ngấm ngầm - hướng về đó, chĩa mũi nhọn và đâm sầm vào - vào chính nó. Cuộc vượt biên tiến hành có tổ chức. Lúc đầu nó giữ khoảng cách để rình mò đối thủ - kế tiếp là tiến trình vây hãm - cô lập, đối thủ. Nó đánh đổi bằng cái thói trò suy đồi - và, đó là mốt. Mốt, để thỏa cái cuồng tính của cuộc người. Còn tôi - lúc này đang đứng phía xa, rình rập cuộc chiến - một cuộc chiến đang rún động trong tâm trí tôi. Chờ giờ chung cuộc - chờ mọi sự tự kết liễu.<br /><br />Tôi, một thầy tế.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1401526480043218841?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-24014745259725422752010-01-30T19:08:00.000-08:002010-12-31T02:40:44.849-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2zEiRa3EI/AAAAAAAAAH8/dMAldWRiJ6k/s1600/5150655608_8b9234473e.jpg"><img style="float:left; margin:0 10px 10px 0;cursor:pointer; cursor:hand;width: 250px; height: 376px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2zEiRa3EI/AAAAAAAAAH8/dMAldWRiJ6k/s400/5150655608_8b9234473e.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556794405745777730" /></a><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Khu vườn của em</span><br /><br /><br /><span style="font-style:italic;">Em nói<br />trong những nơi chốn đã mất đi phép nhiệm mầu<br />ta chỉ có thể tự huyễn hoặc nhau trong vỏ bọc bảo an</span><br /><br />*<br /><br />Trong cuộc chiếm hữu<br />những thứ em cần<br />và những thứ em không cần<br />có lẽ những thứ đó sẽ không bao giờ thuộc về em<br /><br />em suy nghĩ về<br />và em bước nhanh<br />những bước chân đạp vội lên mọi lễ sống<br /><br />Em không muốn nhắc đến<br />có đôi lần lớn khôn từ đóng xáo trộn của những mảnh vụn<br />trong thất bại<br />trong khốn khổ<br />trong tủi nhục<br />nhưng em vẫn tự huyễn hoặc mình trong cái đẹp<br /><br />*<br /><br />Em dự cảm về một mùa hoa<br />hoa nở khắp khu vườn<br />hoa nở khắp cánh rừng<br />hoa nở trên đá<br />hoa nở từ lòng bàn tay<br />hoa nở trong trái tim<br /><br />*<br /><br />Những mảnh đời thơ dại của em bọc trong vỏ palei nghèo<br />trong mái ấm<br />trong đôi tay<br />và cả trên cánh diều của đồng cỏ úa vàng<br />ở đó em có những đền tháp và những mùa lễ<br />em có đôi mắt mang sắc màu của thời quá vãng<br />màu của gạch tháp nung<br />màu của dòng máu hãi hùng<br />màu của ngọn lửa mà những linh hồn ai oán bộc bạch<br />màu của những trang sách ố nâu bởi thế sự<br />đôi mắt em vẫn hướng cái nhìn về phía xa xăm<br />- phía có một khu vườn và sự cô đơn<br />sự cô đơn nuôi nắn lòng trắc ẩn về cuộc - người<br /><br />Em có nỗi sợ và những mối lo thường nhật<br />những mối lo luôn xâm - lấp thời cuộc em<br /><br />Em luôn mơ ước một tình yêu bất diệt<br />dù biết rằng sự bất diệt lúc nào cũng nằm dài trên bia mộ<br /><br />Em hay âu yếm nỗi niềm riêng<br />và mơ những giấc mơ có sắc bạt đom đóm<br />dù biết cuộc đời đã nhuộm lên em sự lạnh nhạt<br />dù biết người đời đã rắc lên em những cánh hoa úa màu<br /><br />Phố thị Sài Gòn<br />nơi em có thể tự bán - mua cuộc đời mình<br />nơi anh đi<br />vai đã sờn<br /><br /><br />tấm thân ướt mềm vẫn lướt qua những bóng râm<br />không mái che<br />không an giấc<br />bước chân anh vẫn chai sản bởi lang thang<br />bởi kiếm tìm<br />cái không đầu/ không đích<br />lịm nhạt cảm giác sống trong chuyến giãi bày những khúc mắc<br /><br />Giờ, màu của mưa đêm<br />và những tiếng ồn ào phố xá<br />trong lòng anh những âm lượng thổn thức<br />cắt từng giọt ký ức bôi lên phận mình<br />thầm thì với khu vườn qua ô cửa sổ<br />miên viễn về những con đường mòn palei không tên tuổi<br />những khuôn mặt mờ khuất<br />những tiếng nói dần lịm<br />những nụ cười nhạt<br /><br />chìm<br />tất cả chìm ở<br />nơi mà những viên ngọc vỡ nát dưới lòng bàn chân<br />nơi em vẫn đang bước đi<br />vẫn rắc đời mình trong cuộc bươn chải mưu sinh<br />nơi chỉ có máu<br />máu rơi trên mặt đồng tiền<br />nơi mà khi đêm về<br />em vẫn miên viễn về mộng<br />thành/ bại<br />được/ mất<br /><br />Vườn xưa đã rơi rụng một vì sao<br />em tìm về<br />những bước đi lặng lẽ<br />nơi đó em đã ra đi<br />cũng nơi đó<br />nơi không chối bỏ em<br />nơi em không sợ bị thất lạc<br />nhưng<br />đó cũng là nơi<br />nơi mà mọi thứ hiện tồn trước mặt<br />nhưng em không bao giờ hiểu thấu<br />kẻ cả trái tim anh - trái tim mà mạch nhịp là sự nô bộc<br />nô bộc trong tình yêu em<br />mạch nhịp của tâm hồn cô<br />của bước chân hoang<br />của đôi mắt nâu đen<br /><br />Em trở về<br />bật nỗi nhớ trong dòng lệ<br />đan cuộn bàn tay<br />nguyện cầu<br />về... những ân tình xưa<br />nơi chỉ còn một loài hoa nở rộ giữa màu đêm.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-2401474525972542275?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-32208668634071661162010-01-24T06:26:00.000-08:002010-01-24T06:45:31.401-08:00<span style="font-family:times new roman;"><em>tưởng nhớ F. Kafka</em></span><br /><span style="font-family:Times New Roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ngày 20.10.20... </span><span style="font-family:times new roman;">Tôi nhớ như in là tôi đã gửi một bức thư đến đúng một địa chỉ R., một người tên F. ở thành phố X. </span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ba</span><span style="font-family:times new roman;"> ngày sau, một đội thanh tra mặc thường phục đột nhập vào nhà tôi lục tung, khám xét tất cả. Họ tiến về phía tôi, bắt tôi ngồi xuống và nhìn chầm chầm vào đôi mắt. Họ buộc tôi phải trả lời vài câu hỏi mà trước đó họ cho tôi biết thư tôi gửi đến người ở địa chỉ R bị thất lạc, còn người tên F. bị mất tích, địa chỉ và cả thành phố thì bị nuốt chửng bởi một bàn tay có ma lực nào đó. Họ thẩm vấn tôi: anh có liên quan gì đến người tên F.? Tại sao anh lại biết địa chỉ R và tên thành phố X? Và, nội dung bức thư anh viết là gì? Tôi chỉ ấp ớ, cái cớ này làm cho họ càng nhìn sâu vào đôi mắt tôi. Họ đe dọa sẽ kết án tôi đồng lõa với tất cả những gì đã thất lạc và mất tích. Họ phán xét rằng tôi đã có mưu đồ làm thế giới biến mất. Theo cách đó họ giam giữ tôi chính căn nhà mà tôi đang trú. Kẻ từ đó những thư từ đến với tôi, địa chị tôi đang ở, và cả tên của tôi - vẫn đang nằm trong tay họ.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-3220866863407166116?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-9442946449181261622010-01-24T06:14:00.000-08:002010-01-24T06:25:51.123-08:00<span style="font-family:times new roman;">Có thể là tôi bị ném bỏ, có thể là tôi bị đánh rơi, cũng có thể là tôi chỉ bị "đặt" ở nơi đó - nhưng tôi vẫn cam đoan rằng, người đàn bà ấy sẽ không nhớ nỗi nơi bà ta đã lướt qua trong đêm kinh hoàng đó. Bởi những con người đi sau bà, họ tạo thành từng nhóm đi lướt qua tôi như từng lớp sóng. Dù họ làm tôi ngã quỵ, họ cuốn trôi tôi, họ nuốt chửng tôi nhưng họ chẳng biết tôi là ai, và đang ở đó để làm gì? Họ cũng không thu lượm thứ mà người đàn bà kia rủ bỏ, bị đánh rơi, họ cũng không thèm nắn lại một lúc để nhìn rõ khuôn mặt tôi. Còn tôi, mọi cố giắng cũng chỉ có thể trường, lê lết về nơi cũ. Chờ đợi bà. </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-944294644918126162?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-49545897077629496262010-01-20T22:16:00.000-08:002010-01-20T22:19:11.018-08:00<span style="font-family:times new roman;"><em>Annette Sanford: nhà văn người Mỹ, hiện đang sống ở Texas, bắt đầu viết văn vào giữa năm 1970, đã nhận được hai giải học bổng của National Endowment for The Arts, tác giả của ba tuyển tập truyện ngắn và tiểu thuyết: Lasting Attachments, Eleanor &amp; Abel: A Romance, và Crossing Shattuck Bridge. Truyện ngắn Nobody Listens When I Talk (Không Một Ai Lắng Nghe Khi Tôi Nói) là một trong những tác phẩm được ưa chuộng nhất của bà. Đã được đưa vào tuyển tập Chuyện Ngắn Châu Mỹ Hay Nhất Năm 2001. Chuyện miêu tả một cách thật sinh động về quá trình trưởng thành của một thiếu nữ đang vào tuổi dậy thì.</em> </span> <br /><span style="font-family:times new roman;"> <br />Hãy tìm tôi trên chiếc xích đu. Bằng sắt, loại dùng để ở ngoài hiên, đã được mẹ tôi bọc vải bạt sọc cam. Tôi đang nghỉ hè. Mùa hè thứ mười sáu, nhưng là mùa hè đầu tiên tôi được chơi xích đu. Có thể nói tôi đang ở đây vì cái chân bị gãy (thật tình là đau lắm) hoặc là vì tai tôi có vấn đề hoặc vì tôi có một người cha nghiêm khắc. Có thể nói rằng tôi thích được một mình, tôi đang trau dồi trí tuệ, đang ngẫm nghĩ về trạng thái của vũ trụ. Tôi có thể nói thật nhiều điều, nhưng không có ai lắng nghe khi tôi lên tiếng, nên tôi đã không nói. Có nói. Tuy rằng không thường xuyên. Và điều đó làm mọi người lo lắng. <br /> <br />Chẳng hạn như mẹ tôi. Bà lảng vảng. Bà sáng ngời trong cái ghế đan bằng liễu gai, ngồi gần chỗ tay vịn cầu thang và lâu lâu lại nhìn chòng chọc vào tôi. Bà mặc chiếc đầm màu xanh dương kẻ ca rô hoặc chiếc áo màu xanh lục viền đường chữ chi tím bên dưới cái tạp dề tôi mua tặng bà vào dịp lễ Giáng Sinh. Bà nắm chặt tấm vải phủi bụi hoặc cái chổi hoặc phụ trang dành cho phụ nữ của tờ báo Windsor Chronicle. <br /> <br />"Marilyn," bà nói, "một đứa con gái độ tuổi con phải nên năng nổ và làm việc gì đó." <br /> <br />Làm việc gì đó đối với bà là quét dọn ga-ra hoặc vá quần áo lót. Làm việc gì đó đối với tôi là bơi lội, cưỡi trên một chiếc xe mô tô, chơi trượt nước. Theo bà thì con gái ở tuổi tôi nên là một thiếu nữ tập sự chuyện nấu cơm ba bữa, dọn lên bàn ăn đúng giờ, và sàn nhà bếp phải bóng loáng, nhưng bà cũng sẽ hạnh phúc lắm nếu được nhìn thấy tôi nhảy điệu vũ gà điên nếu điều đó có thể khiến tôi ngồi dậy. <br /> <br />Tôi cứ nằm sóng soài. Tôi không thích làm điều mẹ muốn, và tôi không thể làm điều tôi ước muốn. Sự thật là hiện giờ, tôi không thích hợp ở bất kỳ chỗ nào. Trừ ngồi trên chiếc xích đu. Vì lẽ đó tôi đang ngồi đây đọc sách. <br />Cha tôi về vào buổi chiều. Ông đã làm việc cả ngày trong văn phòng có máy lạnh bị hỏng, hoặc giao tiếp với một vị khách mà chờ đến năm giờ kém năm mới quyết định sẽ đầu tư vào một công ty khác. Ông ngồi phịch xuống cái ghế liễu gai và đàm luận với bóng ma của mẹ tôi. <br /> <br />"Marilyn," ông nói, "một đứa con gái xinh đẹp như con phải nên nhận thức rõ là nó may mắn biết chừng nào." <br />May mắn đối với ông là không có việc gì phải lo lắng ở lứa tuổi mười sáu. Cha tôi lớn lên ở Utopia, nơi mà mọi người từ hai đến hai mươi sống trong niềm sung sướng vĩnh viễn. Nếu ông đang độ tuổi mười sáu thì ông chắc hẳn sẽ có một chiếc xe mô tô và một cô gái xinh đẹp ngồi phía sau lưng. Nhưng người đó sẽ không phải là tôi. Nếu ông đang độ tuổi mười sáu ông đã không phải là cha tôi, ông sẽ không nhìn đến tôi dù chỉ bằng nửa mắt. <br />Lâu lâu bạn tôi đến chơi. Tôi nhường một nửa chiếc xích đu và nó ngồi đấy như bà thầy lên đồng và thổi bong bóng kẹo gôm. Nó có thể làm thế mà trông vẫn cao quý. Khi nó chớp mắt, bọn con trai chết sững. <br /> <br />"Marilyn," nó nói, "một đứa con gái như bạn cần nhiều kinh nghiệm với nhiều người đàn ông khác nhau." <br /> <br />Nó quyết kiếm cho tôi một cuộc hẹn với anh họ của nó. Với em trai của chị dâu nó. Với cháu trai của ông thuyết giáo ở Syracuse. Nó sẽ sắp xếp cho tôi một ngồi chỗ nơi băng ghế xe sau với một người hợp với tôi, và chúng tôi sẽ ăn bắp rang và xem phim tại bãi chiếu bóng ngoài trời và mong đến giờ được về nhà. <br /> <br />Tôi có thể nói. Tôi không phải là hạng con gái như thế. Tôi có thể nói. Ai đó phải hôn tôi nồng nàn, mua tặng tôi hoa violet, nằm trên đường sắt xe lửa Amtrak nếu muốn có được cái liếc nhìn vô tình của tôi. <br /> <br />Nhưng ai sẽ lắng nghe? <br /> <br />Nên tôi chỉ nói, "Không." Tôi nói, "Có lẽ để tuần sau đi." Rồi tôi nằm trên chiếc xích đu, ngắm nhìn tinh tú bừng rực sáng rồi thắc mắc tại sao tôi đã không chịu đi chơi. <br /> <br />Khi bạn nằm trên chiếc xích đu cả ngày, bạn sẽ ghi nhớ rất nhiều thứ. Bạn nhắm nghiền hai mắt và lắng nghe những con châu chấu ngân nga trong tàng cây du và ngẫm nghĩ mình là ai. <br /> <br />Bạn nhớ lại lúc mình lên sáu, cứ vùi khóc trong tấm khăn trải giường nhung xanh chỉ vì cậu của bạn đã cười nhạo con voi thiếu mất cặp ngà của mình. Bạn đã vẽ tặng riêng cho cậu. Bạn có bao giờ biết gì về cái ngà voi đâu. <br />Bạn nhớ đến lần nằm trên chiếc gường sắt thật to ở nhà ông nội, lắng nghe nước trong bể chảy róc rách lên những viên đá ngoài cửa sổ, yên tâm là mình đang an toàn vì bạn còn bé con và mọi người ai cũng yêu thương bạn. Bạn nhớ đến vũ hội huy hoàng của lớp nhảy múa lúc bạn được mười hai tuổi, mặc chiếc áo đầm màu hồng, ruy băng buộc trên tóc và cao hơn đứa con trai đi cùng đến một cái đầu. Mẹ của nó đã làm một đóa hoa cài ngực cho bạn, và chùm hoa cứ cạ vào mũi đứa con trai khi hai người khiêu vũ. Bạn tự gạt mình rằng đứa con trai bỏ đi cũng vì chuyện này, nhưng khi bạn đang trong tuổi mười sáu nằm trên chiếc xích đu, bạn biết rõ hơi hám của sự thiếu lòng tin trộn lẫn với mùi hoa hồng và hoa oải hương là điều đã khiến bạn phải ngồi chờ đợi nó tại chiếc ghế nơi đại sảnh. <br /> <br />Khi bạn nằm trên chiếc xích đu nguyên cả ngày, bạn sống trong thế giới bạn chỉ được đọc qua trong sách. Bạn lê cái chân trần đi tới đi lui trên sàn nhà và nghe bài hát phát ra từ những sợi dây xích, nhưng bạn thật tình không phải là chính mình. <br /> <br />Bạn là người đàn bà đứng cạnh bàn, đọc một lá thư từ cái hộp đựng đầy những lá thư khác. Một người đàn ông đã chết viết ra chúng. Khuôn mặt người đàn ông trẻ như bạn, Người đàn ông đã quen nhìn bé con ngủ qua khung cửa sổ nơi những chiếc tàu lướt ngang. Người đàn ông còn mơ đến cái chết của chính mình và chép ra một trích đoạn thánh ca: Tháng ngày của ta là cây cỏ, ban sáng sum suê, buổi chiều sẽ héo tàn và bị cắt ngang. <br /> <br />Bạn là người cha đang đếm dấu vết rạn nứt trên lề đường dưới chân. Bạn đã chờ một khoảng thời gian thật dài ở trạm xe lửa để đợi chuyến tàu mang đến đứa trẻ đang đi bên cạnh bạn và nó nói, Mẹ bắt buộc con phải đến đây dù rằng con rất ghét cha. <br /> <br />Bạn là một người con gái, có thai, đang một mình trong chiếc xe đậu trên con đường ven làng quê. Bạn cùng dòng dõi với con bò nâu đang gặm cỏ ở phía bên kia hàng rào. Bạn đang ướt mèm và bầy nhầy và mù lòa, cuộn tròn trong bụng con bò chờ đợi giờ ra đời. Bạn đang đau ốm đến buồn nôn. <br /> <br />Bạn là người con trai trong căn phòng có chấn song nơi cửa sổ, là một người đàn bà già nua nằm trên tấm trải giường trắng đang nhìn Chúa mắc kẹt trong cái khung hình, là một đứa trẻ mang vết sẹo trên mặt. <br /> <br />Khi bạn không phải là chính mình thì thực chất của bạn trở nên khác thường: mạnh mẽ, và thuộc về vạn vật … chắc chắn sẽ có thu hoạch… hãy cứ vui lòng mà buồn bã. Bạn là câu đố có hàng trăm câu trả lời, một bản nhạc có hàng ngàn giai điệu. <br /> <br />Khi bạn nằm trên chiếc xích đu suốt cả mùa hè, mùa thu đến trước khi bạn kịp nhận ra. Những chiếc lá du bỗng trải đầy trên ngõ, và bạn đã qua tuổi mười bảy được ba ngày. <br /> <br />Đã đến giờ thức dậy. <br /> <br />Mẹ tôi vẫn đeo cái tạp dề đứng trong nhà bếp, đang rán bít-tết cho buổi tối. Tôi ngồi nơi bàn và đang ăn một trái nho. Tôi có thể nói. Đừng bận tâm đến quần áo lót. Khi thời khắc cần đến, con sẽ biết vá chúng. Con biết nấu ăn và dọn dẹp nhà cửa và biết yêu thương đứa con gái bơ vơ. Con đã quan sát cả một mùa hè. <br /> <br />Thay vào đó, tôi ngáp dài, và bà nhìn tôi. "Suốt cả mùa hè," bà nói, và lắc đầu. <br /> <br />Trong phòng xem tivi, nhà khí tượng học hứa sẽ có mưa. Tôi hôn lên trán cha nơi tóc không còn mọc được nữa và áp má mình vào râu ông. Tôi có thể nói. Con thật sự rất xinh đẹp như cha đã nói. <br /> <br />"Hãy thử đọc thứ gì nhẹ nhàng hơn để thay đổi không khí," cha nói, và đưa tôi tập sách tranh khôi hài. Tôi cuộn tròn trên ghế sofa và gọi điện cho đứa bạn gái. Nó bảo nó đã hôn anh chàng chơi kèn trompet. Anh ta có đôi môi thật quyến rũ. Nó nói đồ tắm hai mảnh đang bán hạ giá, những người đàn ông tóc vàng sẽ bị hói đầu trước tiên, bùn rất tốt cho làn da. <br /> <br />Tôi có thể nói với nó, Mùa Hè đã qua. Tôi có thể nói, Con người được sanh ra rồi chết đi và lại được tái sanh. Mọi thứ còn lại chỉ là điều vụn vặt. Tôi có thể nói, <br /> <br />Hoa hồng màu đỏ, <br />Hoa violet màu xanh. <br />Tôi đã trưởng thành, <br />Nhưng bạn thì vẫn vậy <br /> <br />Tuy nhiên, tôi đã không nói thế. Lời nói đó sẽ làm nó đau lòng. Vả lại, đâu có ai lắng nghe khi tôi nói. <br /> <br />Đôi khi ngay cả chính tôi cũng vậy. <br /> <br /> <br />Lưu Diệu Vân <em>chuyển ngữ</em> <br /><em></em> <br /><em>Source: hopluu.net</em></span> <br /></span> <br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4954589707762949626?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-44931835629758240252010-01-20T22:07:00.000-08:002010-01-20T22:11:39.335-08:00<span style="font-family:times new roman;"><em>Emily Nasrallah, tên thật là Abi Rashed, sinh ngày 6 tháng 7, 1931 tại Li-Băng là một tiểu thuyết gia, nhà báo, giáo sư, và nhà tranh đấu nữ quyền. Tác phẩm đầu tay, Những Cánh Chim Tháng Chín [Birds of September], được xuất bản năm 1962, đã đem đến cho bà 3 giải thưởng văn học. Bà là tác giả của 8 cuốn tiểu thuyết, 4 tập truyện thiếu nhi, và 7 tuyển tập truyện ngắn. Emily Hasrallah thường viết về sự xáo trộn của đời sống nông thôn ở Li-Băng trong thời chiến, những bất hạnh con người phải gánh chịu và cuộc đấu tranh cho tự do qua cái nhìn của phụ nữ. </em></span> <br /> <br /><span style="font-family:times new roman;"><em>Chuyện ngắn Ngôi Nhà Không Thuộc Về Cô [A House Not Of Her Own] được trích từ tuyển tập mười bảy truyện ngắn do Thuraya Khalil-Khouri dịch từ nguyên bản Ả Rập.</em> </span> <br /><span style="font-family:Times New Roman;"></span> <br /> <br /><span style="font-family:times new roman;">Chiếc chìa đã nằm trong tay cô nhưng cánh cửa vẫn im lìm khóa trái. Chiếc chìa khóa không chịu tìm đến cái ổ, cánh cửa cũng không phản ứng. Cho đến lần thứ mười cô chợt nhớ: chìa khóa này không thuộc về cánh cửa. Chiếc chìa bám chặt những ngón tay mỗi khi cô bỏ tay vào túi xách. Nó hút lấy cô bằng năng lực nam châm. Cô xua nó vào một cái bọc nhỏ trong túi xách và lục tìm một chiếc chìa khác. </span> <br /><span style="font-family:times new roman;"> <br />Cánh cửa mở ra và cô lưỡng lự đôi phút trước khi bước vào căn hộ. Cô chăm chú lắng nghe, sợ rằng có một người nào khác bên trong. "Một ai đó" không quen, sẽ vồ lấy cô và tra vấn cô là ai. Lời nói của cô sẽ vấp ngã vào nhau. <br /> <br />Cô đứng đó ngơ ngác và bối rối. Cô sẽ nói gì với người thẩm vấn? Cô có nên giải thích lý do mình đang ở đây không? Giọng nói khảo sát cứ lẩn quẩn bên trong và cô đứng im bất động nơi ngưỡng cửa. Cô quyết định sẽ không nói gì vì chẳng có từ ngữ nào lý giải được vì sao cô đang ở đây. <br /> <br />"Tại sao …?" Cô nghe giọng nói của người đàn bà nữ xinh đẹp phát ra từ bức hình trong khung ảnh mạ vàng nằm giữa phòng khách. Tiếng kêu thất thanh hướng về phía cô và cô run lên, ớn lạnh chạy khắp thân châu từ đầu đến gót chân. <br /> <br />"Tôi tưởng bà đã biết," cô lẩm bẩm. <br /> <br />Người đàn bà xinh đẹp dịu lại và giọng nói giảm hẳn phần gay gắt. "Họ có nói với tôi. Họ có viết thư báo cho tôi từ Beirut." <br /> <br />"Vậy là họ có viết …" <br /> <br />"Có, nhưng tôi quên mất …Tôi cứ tưởng cô là một người khác." <br /> <br />"Bà nói đúng. Sao bà có thể biết tôi, chúng ta chưa hề gặp mặt." Cô ngượng ngịu. <br /> <br />* <br /> <br />Đây không phải là lần đầu tiên cô bước vào căn hộ xa lạ này. Cô đã ở đây hơn một tuần. Từ khi chiếc hỏa tiễn, với năng lực tàn phá cô không tài nào nhớ rõ, rơi xuống ngôi nhà cô; ngôi nhà xinh xắn nằm giữa vườn hoa lộng lẫy trong khu ngoại ô Beirut. Chiếc hỏa tiễn ngang tàng xóa sạch dấu vết của ngôi nhà và nhổ tận gốc rễ khu vườn. Cô chỉ có thể cảm tạ Thượng Đế đã phù hộ cho cô và cả nhà được thoát khỏi vô thương tích. <br /> <br />Một ngàn lời cảm tạ đến Thượng Đế. <br /> <br />Cả nhà trốn dưới tầng hầm của một cao ốc lân cận. Những ngôi nhà bé nhỏ như của cô không thể chịu đựng nổi chiến tranh. Những căn nhà lớn hơn cũng vậy, cô suy tưởng khi nhớ lại cảnh tượng đã chứng kiến trên chặng đường từ những mảnh vụn tàn phá của ngôi nhà đến trung tâm thành phố. Cảnh tượng đó thuyết phục cô tin rằng những tòa lâu đài, những tòa cao ốc chọc trời và thành lũy cứng cáp cũng không thể chống lại sức mạnh của vũ khí hiện đại đang được thí nghiệm ngay trên đất nước cô. Không gì có thể đứng vững trước sự tập trung nã pháo, những bắn phá bừa bãi, những tấn công lác đác. Cô đã chứng kiến nhiều điều khủng khiếp và tự nhủ với linh hồn tang thương của mình, "Nỗi thống khổ của mình cũng ngang bằng người khác thôi." <br /> <br />Cô thường nhắc đi nhắc lại câu châm ngôn đó. Không vì cô cảm thấy mình hơn hẳn mọi người hay nỗi tuyệt vọng của mình quan trọng hơn, mà vì trong đời sống con người thường hay quên rằng họ chỉ là tro bụi. Đôi khi họ cho mình là những kẻ khổng lồ toàn năng, bóng soải dài hơn tầm nhìn xa rộng. Rồi họ bị một cú giáng choáng váng người, không biết đến từ đâu, họ tỉnh dậy, nhìn quanh và cuối cùng nhận thức được không gian và thời gian. <br />Cô đã mất nhà cửa. Cô đang sống trong một chỗ trú ngụ xa lạ mà một người bạn học cũ cho cô và gia đình mượn tạm. "Đầy đủ tiện nghi," người bạn nói với cô. "Chủ hộ nhờ tôi trông coi dùm khi họ vắng mặt." Người bạn trao cô chìa khóa. <br /> <br />Cô may mắn lắm. Cô đã không phải nằm đường trong sương giá, ngủ trên những băng ghế như hàng ngàn kẻ cơ cực khác. Cô may mắn có được một người bạn trong cơn nguy khốn. <br /> <br />* <br /> <br />Cô bước thêm bước nữa vào phòng khách. Cô để gói hàng lên chiếc bàn đặt ngoài hành lang theo bản năng. Gói đồ nghiêng sang một bên vì kích thước quá cỡ. Nó xô lệch bức tượng thần Hy Lạp. Cô vội vàng chạy đến chiếc bàn, chỉnh lại ngay ngắn tác phẩm mỹ thuật, thu dọn các thứ và khuất vào phòng ngủ, miệng lẩm bẩm câu xin lỗi. <br />Cảm giác tội lỗi luôn vây hãm từ khi cô bước vào căn hộ của những người xa lạ, từ khi cô toan mở cánh cửa bằng một chiếc chìa khóa khác. Cô bước đi trong căn hộ, tạ lỗi từng vuông gạch mỗi khi cô dẫm mạnh lên chúng. Cô đặt vật dụng trên mặt bàn. Cô nghe tiếng những bóng ma cằn nhằn xung quanh. Trẻ con thò đầu ra khỏi khung ảnh và quát tháo cô, "Đây là nhà của chúng tôi …Cô thuộc về một nơi khác." Nụ cười của chúng trở nên dữ tợn, như những mảnh đạn cứa vào da thịt cô. <br /> <br />Và người đàn bà xinh đẹp trong khung ảnh lớn, tay đỡ những nếp gấp rũ từ chiếc áo cưới được mặc vào nửa thế kỷ trước, bám sát cô, "Cô chui từ lỗ nào ra vậy?" <br /> <br />Chú rể lắc đầu, kéo mạnh chiếc nơ nơi cổ áo và nhỏ nhẹ nói, "Chắc cô ấy lạc đường. Hãy dịu dàng với cô ấy. Đừng làm cô ấy sợ hãi." <br /> <br />Rồi họ cùng la hét trên những bức tường, phía sau chiếc mặt nạ thời gian và bụi bặm. Tiếng nói của cha mẹ, ông bà, cô, dì, chú, bác, kẻ còn sống và người đã khuất trộn lẫn nhau, "Hãy đuổi cô ta đi. Cô ta là người lạ mặt. Ngôi nhà này không thuộc về cô." <br /> <br />"Mấy người nói đúng. Tất cả đều đúng. Tôi chỉ ở đây một thời gian ngắn thôi. Ngôi nhà của tôi đã bị phá hủy bởi hỏa tiễn..." Nhưng cô không thể nói tiếp vì họ đã quay lưng và trở nên điếc đặc với những lời giải thích. <br /> <br />Cô dọn để lên tủ trang điểm và chạm trán một đội quân chai lọ xếp thẳng hàng trên mặt bàn và những vật kỷ niệm treo lủng lẳng hai bên tấm gương. Cô xê dịch một vài thứ để tìm chỗ trống cho chiếc lược và vài vật dụng cá nhân. "Làm ơn, xin tha thứ" cô lẩm bẩm. "Chúng tôi chỉ ở tạm đây một thời gian ngắn thôi." Cô phát hiện mình đang trong tâm trạng bi thảm, nửa khóc nửa cười. Cô ngã quỵ xuống chiếc ghế gần đấy. <br /> <br />* <br /> <br />Trong giấc mơ thời ấu thơ niên thiếu, cô hình dung ra nhiều cảnh tượng, phát họa nhiều hình ảnh cho cuộc sống, nhưng chưa bao giờ cô tưởng tượng được hoàn cảnh hiện thời. Cô không bao giờ nghĩ đến, ngay cả trong những giấc mơ hoang dại nhất, có một ngày cô phải tị nạn trong một ngôi nhà không phải của mình. <br /> <br />Cô vẫn nghĩ ngôi nhà cưu mang cô, và những người thân yêu dấu, sẽ là của cô mãi mãi. Thời trẻ dại, cô tưởng tượng nó là một túp lều bằng bùn, trên bờ đê dọc theo dòng suối giữa những vườn cây ăn quả trong khu làng. Ngôi nhà lý tưởng dần lớn theo sự trưởng thành của cô. Nó cao lớn theo cô. Ngay cả khi nó chỉ là một căn nhà nhỏ bé trên cây trong vườn của bố, hay là một cái lều căng trên chóp căn hộ nghỉ mát của gia đình, nó vẫn là một cái gì đó đặc biệt. Của riêng cô. Nơi cô có thể nghỉ ngơi và mơ mộng, nơi cô có thể mời bạn bè đến chơi. Nó rộng mở và ân cần. <br /> <br />Những lời nói của cô té nhào và ngã xuống sự trống trải không đáy. Lời nói là tất cả những gì còn sót lại trong quá khứ. Lời nói và kỷ niệm bị chôn sâu trong sự vắng lặng của nơi này và sự trống trải của hiện tại. Cô nói với chính mình, "Chúng ta chỉ là những kẻ thoáng qua trái đất này. Thời khắc chúng ta đến cũng là lúc chúng ta bị tha đi bởi những đôi cánh nhấc bổng ta đến một nơi mà dự tính và mưu đồ không còn quan trọng. Một nơi mà sức tưởng tượng phong phú cũng không sao mô tả được." <br /> <br />Và một giọng nói đáp lời cô, "Nhưng con người là thân cây, nhánh không thể đâm chồi mọc lên những chiếc lá của sự sống trừ phi gốc rễ được trồng vững vàng dưới lòng đất." <br /> <br />Từ khi cô bị bứng khỏi gốc rễ và cắm vào mảnh đất mới này, cô cảm thấy choáng váng và tê cóng. Cô gục đầu vào trong lòng bàn tay mình, e rằng nó cũng sẽ rơi xuống. Đầu óc cô quay cuồng âm thanh và tiếng dội. Cô phải học hỏi đương đầu với hiện thực. <br /> <br />* <br /> <br />Một phần tư thế kỷ in đậm máu và nước mắt, cô xây ngôi nhà của mình như con chim mái xây tổ. Cô và anh, cả hai, cùng vượt qua số phận. Họ đã từng có một đời sống hạnh phúc. Những hạt giống hạnh phúc đã được gieo mầm bên dưới nền móng của ngôi nhà, bởi vì đá, sắt và gỗ không đủ làm nên một tổ ấm. Bàn ghế xa hoa và những ý tưởng điểm trang nội thất của những kẻ sáng tạo xa lạ cũng không đủ kết tạo tổ ấm. Một ngôi nhà khó có thể chịu đựng được sức mạnh của thiên nhiên nếu làn gió yêu thương và sức sống không tuần hoàn bên trong. Ý nghĩa của tổ ấm là gì nếu nó chỉ là cái kén không liên thông với thế giới và những giấc mơ diệu kỳ? Ý nghĩa của sự sống của cô là gì, trong chốn xa lạ này, nơi những bức tường chỉ là đá và cánh cửa chỉ là gỗ? Nếu nó được làm bằng gỗ mun đắt tiền thì cũng vậy thôi. Nó vẫn chỉ là gỗ. Nền đá hoa cương lạnh ngắt dưới chân và trần nhà hăm dọa dè lấy cô. <br /> <br />Cô bật dậy khỏi chiếc ghế, rảo bước quanh quẩn khắp các gian phòng và ban công. Biển đây rồi, màu xanh trải rộng, lạnh lẽo và xa cách. Biển làm cô nhớ đến đại dương bắc cực mà cô đã có lần viếng thăm. Và những tòa cao ốc, vai ngang vai, ôm sát, gắng sức che đậy khuyết điểm của nhau, những con đường ngoằn ngoèo chung quanh, ảm đạm, trải đầy bụi bặm. Cô nghe tiếng trẻ con khóc phát ra từ mọi phía. Âm thanh lơ lửng trong không khí trống rỗng niềm vui hồn nhiên. Trước mặt cô là ban công của những hộ nhà lân cận, giăng đầy những sợi giây phơi đồ - dấu hiệu đặc trưng của những kẻ nghèo của cải. Cô nhớ lại mình chỉ là một giọt nước trong khối đại đương bất hạnh mênh mông, một hạt cát ven bờ. Vậy mà cô đã xem trọng bản thân và cảm giác mình quá mức. Cô cuộn mình trong chiếc áo choàng của bất hạnh và biến căn hộ này thành một cái kén rình rập bóp nghẹn cô. Cô sao thế này? Ngay trong căn nhà đầu tiên nằm tại khu làng bé nhỏ trên đỉnh núi Haramoun, cô cũng đã mang trong mình một niềm khát khao khó dập tắt, khát khao hoàn thiện bản thân, học hỏi, và vượt trội trong thế giới, tìm tòi khám phá bí mật của vũ trụ. <br /> <br />* <br /> <br />Chân cô dẫn lối quanh căn hộ. Những nghi vấn dâng lên từ sâu thẳm lòng cô, khoanh một vòng trống rỗng, và đòi hỏi câu trả lời. Những câu trả lời sẽ đến từ phía nào? <br /> <br />Từ hướng Tây ư? Nơi những chiếc tàu chiến đang thả neo, thổ lửa và sự tàn phá lên mặt đất? Từ hướng Bắc nơi cơn gió băng giá đang thổi, cắt thịt da như một lưỡi dao? Hay từ hướng Đông nơi trận chiến đang ác liệt và mặt trận đang rực cháy; nơi chất nổ gầm như sấm và những viên đạn rên rỉ viết tên những người đã nằm xuống bằng ngọn lửa đỏ vàng trên nền trời đêm? Hay phía Nam sẽ đem đến những câu trả lời! Hướng Nam! <br /> <br />Cô vòng tay ôm lấy mình như thể đang ẩn nấp khỏi nguy hiểm vây quanh. Thân thể cô trở nên yếu ớt như đứa trẻ, bơ vơ, dưới quyền khống chế của thiên nhiên. Cô đỡ lấy mình bằng hai cánh tay, gắng sức xây rào cản chung quanh. Rồi cô nhận ra đôi cánh tay mình không đủ sức bảo vệ tấm thân tan nát vì chúng cũng thuộc về tấm thân ấy. Và sự chở che cô đang thiết tha ao ước trong lúc này không đến từ mặt đất. <br /> <br />* <br /> <br />Cô bị đánh thức khỏi cơn trầm tư bởi tiếng đập dữ dội lên cánh cửa. Cô quay lại và tự động đi đến cánh cửa, không màng hỏi ai đang đứng bên ngoài. Cô định mở nó nhưng cô rút tay lại. Cô nhớ ra mình đang ở đâu. Cô đứng yên một chỗ, bất động, lắng nghe tiếng đập lớn dần, bổ vào cô như nhát búa. Cô chầm chậm thu mình vào góc khuất, vì cô không mong chờ ai cả …và ngôi nhà không thuộc về cô. <br /> <br />Lưu Diệu Vân <em>chuyển ngữ</em> <br /><em></em> <br /><em>Source: hopluu.net</em></span> <br /></span> <br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4493183562975824025?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-57543688320834444152010-01-19T23:20:00.000-08:002010-12-25T01:30:12.783-08:00<em><span style="font-family:times new roman;">"Nếu không biến mi thành kẻ lúc nào cũng vâng vâng dạ dạ, </span></em><br /><em><span style="font-family:times new roman;">tao sẽ vô hiệu hoá mi."</span></em><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đã ngậm ngùi trong cuộc chơi thay đổi vận mệnh</span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">300 năm trước</span><br /><span style="font-family:times new roman;">như bầy ông vỡ tổ</span><br /><span style="font-family:Times New Roman;">chúng ta sống trong sợ hãi</span><br /><span style="font-family:Times New Roman;">bởi chúng ta là miếng mồi của gươm và lửa nơi trò hận thù đã gieo</span><br /><span style="font-family:times new roman;">bởi chúng ta bị giam hãm trong tròng mắt những kẻ muốn áp đặt quyền lực </span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">100 năm trước </span><br /><span style="font-family:times new roman;">chúng ta sống trong hoang mang</span><br /><span style="font-family:times new roman;">bởi chúng ta không biết làm gì với những vết thương</span><br /><span style="font-family:times new roman;">với nỗi mất mát</span><br /><span style="font-family:times new roman;">và gông cùm đang siết chặt</span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">50 năm trước </span><br /><span style="font-family:times new roman;">loài người còn nghe tiếng la hét của chúng ta giữa bóng đêm</span><br /><span style="font-family:times new roman;">rồi im tiếng</span><br /><span style="font-family:times new roman;">rồi ngoan ngoãn</span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Trong một thế giới hỗn loạn và xa lạ</span><br /><span style="font-family:times new roman;">chúng ta không còn âm lượng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">chúng ta sắp chết.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5754368832083444415?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-51166655519333512682010-01-19T20:18:00.000-08:002010-12-25T01:49:24.110-08:00<span style="font-weight:bold;">Mày là một thằng mẫu mực</span><br /><br />Mày là một thằng mẫu mực <br />cái mẫu mực được tô son từ <br />thánh thiện chó má <br />đạo đức chó má <br />thần tượng chó má <br />đã lừa phỉnh những thân phận trôi dạt trong cuộc sống bấy lâu <br /><br />Trong một cuộc đời đã tàn tạ <br />tao bước đi song hành với bóng đen của mình <br />trên vùng đất đã cằn cỗi <br />l[th]ang tuổi đời qua những nẻo đường mộng và mơ <br />mà chỉ có những tiếng chó tru sau lưng là có thật <br /><br />Ở đây <br />sự im lặng của bóng đêm cũng dối trá <br />ngôn lời giữa ban ngày cũng dối trá <br />và ngay cả hành động cũng chỉ là trò ngụy trang cho một sự thật đầy dối trá <br />tao phải tự cắt mình ra làm trăm mảnh để trả lại/ để bù lấp những thiếu thốn của <br />sự thật trong cuộc sống <br />trong khi mày vẫn là một thằng ưỡn ngực làm dáng oai vệ <br /><br />Tao phải đi qua <br />những bức tranh lạnh cóng nằm lăn ra đó chờ chết <br />những hơi thở thối rữa nằm chờ giờ chung cuộc với lượng độc <br />giả ngoi đầu thoi thóp <br />và cả những bức tượng đã đông máu lạnh <br /><br />đó là sự thể hiện phản bội đời sống <br />sự thể hiện của nghệ thuật tàn tật <br />lê lết luồn cúi để được trưng diễn trên sân khấu để hợp thức hoá đời sống đau <br />thương trong vở kịch khôi hài <br />tao quyết biến tao thành kẻ xa lạ <br />phỉ nhổ vào tao <br />và hé môi cười mỉm khinh miệt cho cuộc đời chó má <br />mà mình phải vác mang một mặt nạ khốn khổ ấy <br /><br />Mày vẫn là một thằng gương mẫu <br />trong khi tao tấn công chính tao bằng một chiếc dao găm ghim thẳng vào trái tim <br />và mổ xẻ đầu óc <br />như một sự đóng dấu có mở tiệc ăn mừng <br />thể hiện cho một tình yêu <br />bị khủng bố <br />trong những giáo điều đã là chó má <br />đã bắt con người giậm chân tại chỗ<br />hay đi lòng vòng rồi soi gương <br /><br />Mũi nhọn lịch sử đâm sau lưng <br />tao phải nhẩy vọt <br />để đi vào giữa những linh hồn bị tẩm độc <br />tao phải giơ tay chống lại những công kích từ thế lực vô hình <br />ngay cả ảo tưởng của mình <br />như con nhện giăng tơ <br />để rồi làm mồi cho chính cái bẫy của mình <br /><br />Nhưng dù là gì đi nữa <br />cuộc sống quanh tao vẫn sống động <br />những lọc lừa, những phản bội, những giả tạo<br />những con người gặp nhau vẫn là để chôn sống nhau <br />những luồng văn hoá tự đâm đầu vào nhau <br />gây tai nạn <br />tao phải đếm mộ phần <br />tao phải đếm xác chết <br />và tao cũng sẽ là kẻ hành quyết mình theo cách đó <br /><br />Còn mày ư! vẫn là một thằng mẫu mực <br />mẫu mực chó má <br />mẫu mực chỉ là cục cứt — cái mặt nạ khốn nạn của đời sống này thôi.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5116665551933351268?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-8405254432227904002010-01-17T20:43:00.000-08:002010-01-19T22:44:00.467-08:00<span style="font-family:times new roman;">Hẳn nhiên là bọn hắn được thoát thai từ những xung luồng cảm xúc và kí sinh ở các dòng mật mã bằng cái vòi. ngoài ra bọn hắn không bám víu vào đâu được nữa. Nhưng người ta đã cắt tỉa cái vòi - thứ duy nhất nuôi sống bọn hắn. Chẳng biết vì sao mà tôi lại lần theo những dấu vết, gom bọn hắn về treo lên bốn bức tường đếm xoay vòng 1,2,3... Điều mà tôi không hình dung nổi là mình đang bị giam giữ trong bốn bức tường đó với đội quân hấp hối, đội quân xác chết đang canh gác từ lúc nào không hay. Thoát, tôi cố thoát. Một mặt tôi gào thét lên để kêu cứu, nhưng không là cho tôi mà là để cứu những kẻ đã chết. Mặt khác tôi âm thầm bóp cổ những tên còn đang hấp hối. Khi những lực lượng cấp cứu đến - chỉ còn một tên sống sót, hắn khai báo rằng tất cả đều đã chết, kể cả tôi. </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-840525443222790400?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-53180486942003346582010-01-15T04:41:00.001-08:002010-12-25T01:12:13.465-08:00<span style="font-weight:bold;">Thiên Đàng Bất Toàn</span><br /><br />“Thật vậy”, hắn nói một cách buồn bã, không rời mắt khỏi ngọn lửa đang cháy trong lò sưởi đêm đông ấy, “trên Thiên đàng có bạn bè, âm nhạc, vài cuốn sách; điều tệ hại nhất là ở trên đó ta không còn nhìn thấy một Thiên đàng nào nữa.”<br /><br /><span style="font-style:italic;"><br />Bản dịch của Hoàng Ngọc-Tuấn<br />Source: tienve.org</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5318048694200334658?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-49856455127595091952010-01-09T23:02:00.000-08:002010-01-09T23:06:24.171-08:00<p><span style="font-family:times new roman;"><strong>ĐÓ LÀ NƠI TÔI ĐANG TỚI<br /></strong><br />Bên ngoài tầm tai nghe là một âm thanh, tại điểm tận cùng của nhãn giới là một hình dáng, ở đầu ngón tay là một vật thể – và đó là nơi tôi đang tới.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Ở đầu cây bút chì là một đường kẻ.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Nơi một ý nghĩ tan biến là một tư tưởng, sau hơi thở cuối cùng của niềm vui là niềm vui khác, trên đầu lưỡi gươm là ảo thuật – đó là nơi tôi đang tới.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Ở đầu những ngón chân là cú nhảy.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Như câu chuyện một người đã ra đi và không trở lại – đó là nơi tôi đang tới.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Hay là tôi sẽ không đi? Đi chứ, tôi sẽ đi. Và tôi sẽ trở lại để xem mọi sự ra thế nào. Phải chăng chúng vẫn còn kỳ diệu. Hiện thực ư? Tôi mong đợi. Đó là nơi tôi đang tới.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Trên đỉnh của một chữ là một chữ. Tôi muốn dùng chữ “hội tụ”, nhưng tôi không biết dùng nó khi nào và ở đâu. Trên trên mép rìa của hội tụ là gia đình. Trên trên mép rìa của gia đình là tôi. Trên trên mép rìa của riêng tôi là tôi. Tôi chính là nơi tôi đang tới. Và tôi rời bỏ chính tôi để nhìn thấy. Để nhìn thấy gì? Để nhìn thấy có gì ở đó. Sau cái chết thì hiện thực chính là nơi tôi sẽ đi tới. Ngay lúc này nó là một giấc chiêm bao. Một giấc chiêm bao định mệnh. Nhưng sau đó – sau đó mọi sự đều có thực. Và cái linh hồn tự do tìm một góc để cư ngụ. Tôi là một cái tôi mà tôi xướng lên. Tôi không biết tôi đang nói về điều gì. Tôi chẳng đang nói về điều gì cả. Tôi không là gì cả. Sau cái chết tôi sẽ mọc lên và gieo rải chính tôi khắp nơi, và người nào đó sẽ gọi tên tôi với tình yêu.<br />Cái tên tội nghiệp của tôi chính là nơi tôi đang tới.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Và từ đó tôi sẽ trở lại để gọi tên của người tôi yêu và các con tôi. Họ sẽ trả lời tôi. Cuối cùng tôi sẽ có một câu trả lời. Câu trả lời nào? Về tình yêu. Tình yêu: tôi yêu người quá đỗi. Tôi yêu tình yêu. Tình yêu thì màu đỏ. Ghen tuông màu lá cây. Đôi mắt tôi màu lá cây. Nhưng màu lá cây của chúng quá đậm nên trong một bức ảnh chúng trở thành đen. Bí mật của tôi là tôi có đôi mắt màu lá cây mà không ai biết.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Bên ngoài tầm tay của tôi vẫn là tôi. Tôi đang năn nỉ, tôi, kẻ đang cần, kẻ đang cầu xin, kẻ đang khóc lóc, kẻ đang thở than. Nhưng tôi cũng là kẻ đang hát. Kẻ đang nói những chữ. Những chữ tan vào gió? Không hề gì, những cơn gió sẽ mang chúng trở về, và tôi sẽ giành chúng lại cho tôi.</span></p><p><span style="font-family:times new roman;">Tôi ở trên mép rìa của cơn gió. Những đỉnh cao lộng gió gọi tôi. Tôi đi, tôi là phù thuỷ. Và tôi hoán chuyển chính tôi.<br />Ôi chó, linh hồn ngươi đi đâu? Có phải nó ở trên mép rìa của thân xác ngươi? Ta đang ở trên mép rìa của thân xác ta. Và ta đang dần dần tan biến.<br />Tôi đang nói gì? Tôi đang nói tình yêu. Và trên mép rìa của tình yêu – chúng ta đứng đó.<br /><br /> <em>--------------------------Dịch theo bản Anh văn: </em></span></p><p><span style="font-family:times new roman;"><em>“That’s Where I’m Going”, trong Clarice Lispector, Soulstorm, trans. Alexis Levitin, intr. Grace Paley (New York: New Directions Books, 1989) 146-147.</em></span></p><p><span style="font-family:Times New Roman;"><em>Source: tienve.org</em></span></p><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4985645512759509195?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-13192766111102436642010-01-09T22:05:00.001-08:002010-12-25T01:17:26.149-08:00<span style="font-weight:bold;">Gửi N (6)</span><br /><br />Quê hương là từ mà hai tiếng của nó phát lên luôn làm anh khó chịu - bởi mọi thứ về nó trong tâm trí khiến anh trơ lỳ - anh quyến luyến, anh nuối tiếc, và cả tỏ vẻ rụt rè. Dù là thế - anh vẫn ghen tị với những người luôn nghĩ mình có quê hương để quay về, để được đón tiếp, được yêu thương, được dung túng, được tôn trọng. Anh chỉ trú ở nơi anh - đó là tất cả những gì thực sự thuộc về anh - nơi mà mọi sự đều rối mù bởi thế sự, nơi mà mọi sự đều lênh đênh - có nguy cơ tan biến, nuốt chửng trong mối lo thường nhật. Anh vô định, anh không giữ được sự thăng bằng - dù cố giắng đi đứng và nghỉ ngơi theo cách mà người đời đã răn dạy.<br /><br />Về sự xa cách và khoảng trôi - anh muốn thương lượng với loài người về giờ giấc và ngày tháng - thương lượng để giải nhiệt cơn bức bối trong anh - bởi sự hiểu biết về trách nhiệm và quyền lợi, bởi những bài học vỡ lòng - anh xoa thời gian để làm lành với chính mình - mà sự mất mát và cõi cô đơn là nỗi đau đớn. Hôm nay, anh đã để nỗi buồn phiền tràn trên ly rượu - anh luôn lách anh khỏi ánh mắt người đời bằng chính trò chơi mà anh bày ra, chính cốt chuyện mà anh muốn họ cuốn vào - cuốn vào để họ lơ đãng về con người anh. Khi những gì đã qua đi, lắm người phàn nàn, mỉa mai anh. Họ nghĩ đó là những câu chuyện dị hợm, những trò chơi vô nghĩa - lỗi thời – nhưng họ sẽ không chú ý để biết đó là cách tự vệ của anh - dù sao - anh cũng muốn kéo họ về phía anh - tô sắc màu lên con người họ - bằng cách thức trang trí. Nhưng khi mọi điều vỡ lẽ - anh thấy sự trốn chạy của họ, và đến lượt anh anh cũng trốn chạy khỏi anh - khỏi cái lưới mà anh giăng.<br /><br />Bởi là một con người luôn có cảm giác cho một nguy cơ - nguy cơ, những gương mặt thân thuộc dần sẽ lãng quên - bởi là một con người mà cảm giác về sự mất mát - hoang mang về cội nguồn - và, sự chôn vùi của một tộc người - chôn vùi một quá khứ - quá khứ mà anh đã một thuở trai trẻ xông xáo lâm trận tìm kiếm - giờ anh cũng không muốn nhớ đến nữa. Trong cảm giác bất an - có lúc anh tìm đến phụ nữ để đắm chìm trong tình yêu mộng tưởng của họ - tình yêu mà anh cố thêu dệt lên - đắm chìm vào thân xác của họ - cuộn vào họ và, muốn lãng quên tất cả - cả chính con người anh. Ấy thế, có người được gọi là còn tỉnh táo ở phía xa phán rằng anh - là kẻ điên; còn những người có chút bất thường - mỉm cười tán đồng - chỉ duy anh biết - biết rằng anh đang say - say để cuốn trôi mọi tiếng xì xào - say để cuốn phăng đi mọi giá trị sống mà người đời dán nhãn; say để đụng chạm vào thứ đang chắn ngang đường; say để cụng đầu với mọi gai tinh. Nhưng - dù là gì thì anh vẫn luôn sống trong u uẩn và sợ sệt - những cái anh sợ không phải là sợ bị xúc phạm nhân tính hay bị tổn thương tầm hồn - thứ anh sợ lại là cảm giác tê tái ở nơi mình, và sự lạnh cảm đang rơi xuống thân phận anh. Sợ bởi anh là kẻ sống - sống - vắng bóng quê hương.<br /><br />Anh lang thang - cái nếp sống không khi nào đậm nét - vẫn lang thang, như kẻ bụi đời - kẻ chỉ muốn giậm đạp lên rác rưởi để đi; kẻ coi khinh mọi ước lệ, rào cản - Đi, khi đói rét anh thét vào khuôn mặt của thời đại mình để đánh động đến những mặt tối của thể chế anh đang sống, những ẩn khuất của nền văn hóa đã nhào nặn anh - dù có sự ồn ào - nhưng thường thì những xác chết, những con chó, và cả những bức tượng chẳng thèm muốn vật lộn với anh. Tât cả bọn họ không muốn – bởi bọn họ có tất cả - có đủ mọi thứ để chê mắt anh; có đủ tiện nghi để bịt mồn anh - họ có những cách thức để khiến anh tê liệt; để khiến anh chồn chân, co ro. Và, đặc biệt họ biết cách loại trừ tiếng nói của những đống rác; những thứ hôi hám và bệnh hoạn - những kẻ như anh. Lắm khi mỏi mệt anh nhép môi giễu cợt cuộc đời anh - cuộc đời đã thấp thoáng những bóng hình súc vật và bãi phân – khôn vặt; những bóng hình của kẻ ngu đần huênh hoang – giả tạo. Khép mở đôi mắt - anh đánh động đến một quá khứ - đánh đổi bằng lương tâm bởi thứ đạo đức giả mà thời đại anh đang sống - cố vươn tay nặn tạc.<br /><br />Nhưng, mọi cách làm chỉ là để anh vơi đi hai từ: <span style="font-style:italic;">Quê hương.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1319276611110243664?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-33997899558498083622009-12-29T20:13:00.000-08:002010-12-25T01:16:14.079-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW2FZXEGhI/AAAAAAAAAGI/hvbUu24aRHk/s1600/10.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 300px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW2FZXEGhI/AAAAAAAAAGI/hvbUu24aRHk/s400/10.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5554545919254600210" /></a><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Trong Rừng Trúc</span><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Lời khai của người đốn củi với quan kiểm sát</span><br /><br />Đúng đó, thưa quan lớn. Thấy được xác chết đó chính là tui đây chớ ai. Sáng nay tui lên rừng sâu đốn củi như mọi ngày, thì thấy có xác chết trong bụi cây khuất sau núi đó. Quan hỏi ở đâu hả? Thì cách chừng 4, 5 thôi đường (1) từ con đường lớn qua trạm thơ ở Yamashina đó mà. Chỗ đó vắng người, có nhiều cây tuyết-tùng (2) nhỏ lẫn trong bụi tre.<br />Xác chết nằm ngửa, mặc áo bào màu xanh lơ, đầu vẫn còn đội mũ xếp kiểu nhà quan trên kinh đô. Nói là chỉ bị đâm một dao thôi, chớ thiệt ra, vết thương nhằm ngay ngực, cho nên lá tre rụng chung quanh xác chết thấm đầy máu thâm tím. Không, máu đã hết chảy rồi, mà vết thương ngó bộ cũng đã khô rồi, thưa quan lớn. Lại có một con ruồi trâu bám riết trên vết thương, như thể không nghe cả tiếng chân tui bước tới nữa.<br /><br />Quan hỏi có thấy đao kiếm chi không hả? Không, tui chẳng thấy có đao kiếm chi hết. Chỉ thấy có một đoạn dây rớt ở gốc cây tuyết-tùng gần đó. À, ngoài đoạn dây, còn có cái lược nữa. Chung quanh xác chết chỉ có hai vật đó thôi, thưa quan lớn. Nhưng mà, một vùng cỏ và lá tre rụng quanh đó thì bị giẫm đạp tan hoang, nên chắc chắn là anh ta trước khi bị giết chết, cũng đã chống chọi dữ lắm. Còn ngựa hả? Chỗ đó thì ngựa không vô lọt được. Lối cho ngựa chạy thì phải cách đó một cánh rừng mới có.<br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Lời khai của nhà sư lữ hành với quan kiểm sát</span><br /><br />Người chết đó thì quả thật tôi đã gặp hôm qua. À, có lẽ vào khoảng trưa, thưa quan lớn. Chỗ gặp là khoảng đường tôi đang đi từ Sekiyama tới Yamashina đó. Anh ta đi bộ, cùng với người đàn bà cỡi ngựa, hướng về phía Sekiyama. Người đàn bà đội mũ có phủ khăn che mặt nên tôi không biết mặt mũi ra sao, chỉ thấy cái áo màu tím. Con ngựa màu hung đỏ … À, hình như đã cắt sạch bờm. Quan hỏi ngựa bao lớn à? Con ngựa nầy có lẽ cao hơn ngựa thường đến 4 tấc (3) . Người tu hành nên tôi không rành chuyện đó, thưa quan lớn. Anh ta mang gươm, và có cả cung tên nữa. Đặc biệt, bao đựng tên sơn đen, cắm hơn hai chục mũi tên đánh trận, thì tới bây giờ tôi cũng còn nhớ rõ.<br /><br />Tôi đâu có ngờ anh ta rồi ra thân thể như vậy. Quả thật là đời người như sương như điện chớp. Chao ôi, thảm thương đến thế nầy thì còn lời nào mà nói nữa.<br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Lời khai của sai nha (4) với quan kiểm sát</span><br /><br />Quan hỏi cái thằng mà tôi bắt được là ai ạ? Thưa quan lớn, thằng nầy chính thật là tướng cướp khét tiếng Tajomaru đó. Quả thật là tôi đã tóm được lúc hắn đã ngã ngựa, đang rên hừ hừ trên cầu đá ở Awadaguchi. Quan hỏi vào giờ nào ạ? Khoảng canh đầu đêm hôm qua đó, thưa quan lớn. Lần tôi bắt hụt hắn trước đây, hắn cũng mặc áo bào màu xanh đậm, mang gươm dài như vậy. Lần nầy, như quan lớn thấy đó, lại mang thêm cung tên nữa. Dạ, quan dạy là người chết đã mang cung tên đó? Vậy thì giết chết người đàn ông đó chính là tên Tajomaru nầy rồi, chẳng sai chạy vào đâu được nữa. Cây cung bọc da, bao đựng tên sơn đen, tên đánh trận đuôi lông ó 17 cây, tất cả các thứ nầy hẳn là của người bị hắn giết rồi. Ngựa thì đúng như quan phán, là ngựa màu hung đỏ, cắt hết bờm. Tên cướp nầy mà bị con vật đó hất ngã xuống thì hẳn là tiền duyên nghiệp báo chi đây. Con ngựa lúc đó vẫn còn kéo theo dây cương dài, đứng gặm cỏ bên đường, một đoạn phía trước cầu đá.<br /><br />Trong đám mấy tên cướp hay lai vãng chốn kinh kỳ, thằng Tajomaru nầy nổi tiếng là háo sắc. Năm ngoái đây, trên núi phía sau chùa Toribedera thờ La Hán Binzuru, có một bà đi lễ chùa đã bị giết chết cùng với đứa con gái nhỏ, nghe đâu là thủ đoạn của thằng nầy. Nếu đúng thật là tên nầy đã giết người đàn ông đó, thì người đàn bà cỡi con ngựa hung đỏ đã đi đâu, ra sao rồi, thật không còn biết nói sao nữa. Sợ quan mắng cho là dám nói leo, nhưng xin quan lớn xét cả việc ấy cho.<br /><br /><span style="font-weight:bold;"><br />Lời khai của bà già với quan kiểm sát</span><br /><br />Dạ phải, người chết đó là người đã cưới con gái của già nầy. Nhưng cậu ta không phải là người chốn kinh kỳ, mà là vũ sĩ nhà Kokufu ở xứ Wakasa. Tên cậu ta là Takehiro giòng Kanazawa, 26 tuổi. Dạ không, cậu ta tính tình hiền lành, đâu có gây thù oán chi với ai.<br />Còn con gái tôi à? Con gái của già tên là Masago, 19 tuổi. Tuy tính tình có cứng cỏi không thua đàn ông con trai, nhưng mà ngoài cậu Takehiro ra, nó chưa hề biết tới đàn ông nào khác. Khuôn mặt nhỏ trái xoan, nước da bánh mật, đuôi mắt bên trái có một nốt ruồi đen.<br /><br />Hôm qua, cậu Takehiro đã cùng con gái tôi lên đường đi Wakasa. Nhân quả chi mà ác đức đến ra nông nỗi nầy. Rể tôi phần số như vậy đã đành, nhưng con gái tôi ra sao thì già nầy lo lắng không sao ở yên được. Lạy quan lớn xét cho lời van xin cuối đời của người già cả nầy, mà cho dù phải vạch từng lá cỏ, kiểm từng gốc cây, cũng xin tìm cho ra con gái của già. Dù gì đi nữa, già cũng căm hận tên cướp mà quan nói là Tajomaru gì đó. Đã giết chết con rể tôi, mà cả con gái của tôi cũng … (sau đó khóc ròng, không nói gì được nữa).<br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Lời thú của Tajomaru</span><br /><br />Giết chết người đàn ông đó chính là tui đây. Nhưng tui không giết người đàn bà. Vậy thì cô ta đi đâu? Cái đó thì tui cũng không biết. Mà khoan đã, có tra tấn bao nhiêu đi nữa, chuyện tui không biết thì làm sao mà nói gì được chớ. Hơn nữa, đã tới nước nầy thì tui cũng quyết không dấu giếm hèn nhát đâu.<br /><br />Hôm qua, khoảng sau trưa một chút, tui đã gặp hai vợ chồng đó. Đúng lúc gió thổi lật cái khăn che mặt trước mũ của cô đó lên, tui thoáng thấy được khuôn mặt cô ta. Mà chỉ một thoáng thôi. Tui vừa tưởng là thấy được mặt cô ta, thì đã không còn thấy nữa. Một phần có lẽ cũng vì chỉ thấy lướt qua nên tui thấy khuôn mặt cô đó giống như khuôn mặt nữ-bồ-tát. Chỉ trong chớp nhoáng đó, tui đã quyết sẽ chiếm đoạt cô ta, dù có phải giết người chồng đi nữa.<br /><br />Ôi, có gì đâu. Giết người có phải là chuyện gì ghê gớm như các người nghĩ đâu. Thế nào cũng phải chiếm đoạt đàn bà, thì phải giết đàn ông đi thôi. Chỉ khác là tui giết người thì dùng đao kiếm, còn các người thì thay vì đao kiếm, lại dùng quyền lực, tiền bạc, hay có khi chỉ cần lời nói xảo quyệt là đủ để giết người ta rồi. Giết kiểu đó thì máu chẳng đổ, mà đàn ông đó vẫn thấy như còn sống đàng hoàng. Nhưng chung quy cũng là giết người đó thôi. Giết người kiểu nào đáng kết tội nặng, các người đáng tội nặng, hay tui đáng tội nặng, thật khó mà phán quyết được (mỉm cười mai mỉa).<br /><br />Nhưng mà, tất nhiên nếu không cần giết đàn ông mà vẫn chiếm đoạt được đàn bà thì tốt hơn. Quả thật, lúc đó lòng tui đã nghĩ là nếu được thì chiếm đoạt người đàn bà mà tránh giết người đàn ông. Nhưng khổ là ngay trên đường lớn qua trạm thơ ở Yamashina thì không cách nào làm được việc đó. Cho nên tui đã phải dàn xếp để dụ hai vợ chồng đó vô sâu trong núi.<br /><br />Chuyện nầy cũng chẳng khó khăn chi. Tui giả bộ đi cùng đường với họ, rồi đặt chuyện rằng trong núi phía trước có phần mộ cổ, tui đào lên thấy có vô số gương và kiếm, nên đã dời đi, chôn ở một bụi rậm khuất sau núi để không ai tìm thấy được, nếu có ai muốn mua thì tui sẽ để lại với giá rẻ. Người đàn ông nghe tui nói, dần dần cũng động lòng ham. Thấy chưa, lòng ham muốn là thứ đáng sợ như thế nào. Vậy là, không đầy nửa khắc sau, vợ chồng họ đã theo tui, rẽ ngựa vào rừng.<br /><br />Tới chỗ ngay trước bụi rậm, tui nói là kho tàng chôn ở trong đó, gọi họ tới xem. Anh chồng trong lòng đã ham muốn quá rồi, chẳng có gì phải phản đối. Nhưng cô vợ thì không chịu xuống ngựa, nói là muốn ngồi đợi ở đó. Mà nhìn thấy bụi rậm cây cối um tùm kiểu đó thì cô ta nói như vậy cũng là chuyện đúng thôi. Tui thì thật tình lúc đó đã chắc mẫm là thú săn lọt bẫy rồi, chạy đâu cho thoát, nên cứ để mặc cô ta ở đó, chỉ đưa anh chồng vô sâu trong bụi rậm.<br /><br />Lúc đầu thì chỉ toàn là bụi tre dày. Nhưng đi chừng nửa thôi đường (1) thì tới chỗ thấy phía trước có đám cây tuyết-tùng, có phần thưa hơn. Không còn chỗ nào tốt hơn chỗ đó, cho tui ra tay. Tui vừa rẽ bụi rậm bước tới, vừa kiếm lời lọt tai mà nói gạt rằng kho tàng chôn ở dưới đám cây tuyết-tùng đó. Anh chồng nghe tui nói, hăm hở rẽ bụi rậm tiến về phía đám cây đó. Một hồi thì tới chỗ chỉ có ít tre, có vài cây tuyết-tùng mọc thành hàng. Vừa tới chỗ đó, tui thình lình nhào tới vật anh ta xuống. Là một tay dùng đao kiếm, anh ta quả là có sức mạnh lắm chớ, nhưng bị đánh thình lình nên không làm gì được, tức thì bị trói chặt vô một gốc cây tuyết-tùng. Quan hỏi dây trói à? Dây đó là thứ đồ tiện lợi cho kẻ cướp, phòng khi cần có để vượt qua rào tường, nên lúc nào tui cũng cột sẵn ở thắt lưng. Tất nhiên là để anh ta khỏi la lên, chỉ cần tọng đám lá tre khô vô miệng là khỏi phải lo lắng chi nữa.<br /><br />Lo xong phần anh chồng, tui quay trở lại chỗ cô vợ, nói là anh ta có vẻ phát bệnh thình lình, biểu vợ tới coi sóc cho. Chắc khỏi cần nói là chuyện nầy cũng song suốt như ý tui. Cô ta vất mũ, mặc cho tui nắm tay, tất tả bước sâu vô bụi rậm. Nhưng, tới nơi lại thấy chồng mình bị trói vô gốc cây tuyết-tùng. Vừa thấy vậy, không biết đã lấy từ trong túi ra từ lúc nào mà cô ta đã tức thì rút lưỡi dao ngắn ra, sáng loáng trên tay. Cho tới bây giờ, tui chưa hề thấy một người đàn bà nào cường ngạnh như cô nầy. Lúc đó, tui mà dễ ngươi một chút là đã bị đâm một nhát lủng hông rồi. Tui tràng người né tránh được, nhưng cô ta cứ đâm chém túi bụi nên tui mà có bị thương tích cũng chẳng có chi lạ. Nhưng mà, tui đây, đường đường là Tajomaru, cho nên không đến nỗi phải dùng tới đao kiếm, cuối cùng rồi cũng đánh rớt được con dao. Tính khí cương cường đến đâu đi nữa mà trong tay không có vũ khí thì cũng phải chịu phép thôi. Vậy là đúng như ý định, cuối cùng tui đã chiếm đoạt được người đàn bà mà không cần phải giết người đàn ông.<br /><br />Khỏi phải giết người đàn ông. Đúng đó. Tui đâu có ý định giết anh ta làm chi nữa.<br />Nhưng, lúc tui định rời thoát khỏi bụi rậm đó, bỏ lại cô ta đang nằm khóc lóc, thì thình lình, cô ta nắm cánh tay tui, rồi như điên cuồng, cứ ôm chặt lấy tui. Mà nghe những lời thổn thức đứt quãng đó thì ra là cô ta nói : hoặc là chồng cô ta phải chết, hoặc là tui phải chết, một trong hai người phải chết đi, chớ cô ta đã làm chuyện nhục nhã đó trước mắt cả hai người đàn ông, thì đau khổ còn hơn chết nữa. Ai cũng được, người nào sống sót thì cô ta sẽ đi theo mà cung phụng người đó. Cô ta năn nỉ thảm thiết vậy đó. Riết rồi tui cũng phát khởi ý muốn giết chết anh chồng đi. (có vẻ xúc động buồn rầu).<br /><br />Chuyện nầy nói ra như vậy, chắc là người ta thấy tui tàn nhẫn hơn các người. Nhưng các người đâu có nhìn thấy vẻ mặt cô ta. Nhất là trong thoáng chớp đó, đôi mắt cô ta bốc lửa như thế nào. Lúc đó, nhìn đôi mắt cô ta, tui đã nghĩ là cho dù có bị sấm sét đánh chết đi nữa, cũng phải lấy cô ta làm vợ mới thoả lòng. Phải, lấy cô ta làm vợ, trong lòng tui lúc đó chỉ có một ý nguyện đó mà thôi. Điều đó không phải như các người nghĩ là chuyện sắc dục bỉ ổi đâu. Lúc đó, nếu thật chỉ chuyên niệm chuyện sắc dục mà thôi, thì dù có phải đạp ngã cô ta, tui cũng đã bỏ đi rồi. Mà như vậy thì người chồng cũng khỏi phải đổ máu dưới lưỡi gươm của tui. Nhưng mà, trong bụi rậm mờ tối, trong thoáng chớp khi tui nhìn đăm đăm khuôn mặt cô ta, tui hiểu rằng nếu không giết chết anh chồng thì không thể rời chỗ đó mà đi được.<br /><br />Nhưng có giết anh ta đi nữa, tui cũng không muốn giết bằng thủ đoạn đê hèn. Tui cởi trói cho anh ta, rồi biểu anh ta tuốt gươm ra. (Dây trói cởi bỏ lúc đó, sau nầy còn sót lại bên gốc cây tuyết-tùng). Sắc mặt giận dữ, anh ta mới tuốt cây gươm to bản ra, không nói một lời, tức thì hầm hầm bay tới chém tui. Trận đấu gươm đó cuối cùng ra sao thì khỏi nói các người cũng đã rõ. Tới thế thứ 23 thì lưỡi gươm của tui đã xuyên thấu ngực kẻ địch. Thế thứ 23 đó, xin các người nhớ cho. Điều nầy, cho tới bây giờ tui vẫn còn nể phục. Đấu gươm với tui mà đỡ được hơn 20 thế thì khắp thiên hạ chỉ có một mình anh ta mà thôi. (mỉm cười khoái trá).<br /><br />Anh ta vừa ngã xuống, thì tui hạ mũi gươm nhuộm máu, quay lại nhìn cô vợ. Thì, các người nghĩ coi, cô ta chẳng còn ở đó nữa. Tui cố tìm kiếm trong mấy đám cây tuyết-tùng coi cô ta trốn đi đâu. Nhưng trên đám lá tre khô chẳng còn gì là dấu vết của cô ta cả. Có lắng tai nghe cũng chỉ nghe tiếng hấp hối trong cổ họng người chồng mà thôi.<br /><br />Theo chuyện mà đoán thì ngay khi tui chém nhát gươm đầu, có lẽ cô ta đã luồn qua bụi rậm, trốn đi để kêu người tới cứu rồi. Nghĩ vậy nên đến phiên tính mạng mình bị nguy, tui bèn đoạt lấy gươm dài và cung tên, lập tức chạy trốn về phía đường rừng đã vô lúc trước. Ở đó vẫn còn con ngựa của cô ta đang yên lặng gặm cỏ. Chuyện từ đó về sau thì chẳng cần phải nói ra làm chi nữa. Có điều, trước khi vô kinh đô, chỉ có thanh gươm thì tui đã vất đi rồi. Lời cung khai của tui chỉ có chừng đó. Đàng nào thì cũng một lần, côn trượng hay bêu đầu treo cổ, thôi thì xin chịu nhục hình cho rồi. (tỏ thái độ ngạo mạn).<br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Lời sám hối của người đàn bà đến chùa Shimizu</span><br /><br />Tên đàn ông mặc áo bào màu xanh đậm đó, sau khi đã dày vò tôi xong, hắn nhìn chồng tôi mà cười chế diễu. Chồng tôi khổ tâm biết là dường nào. Nhưng dù cho chồng tôi có vặn vẹo bao nhiêu đi nữa, cũng chỉ làm cho các vòng dây trói khắp trên thân người càng siết chặt vào thêm mà thôi. Tội nghiệp quá, bất giác tôi lăn về phía chồng tôi. Không, tôi mới định lăn lại thì ngay lúc đó tên cướp đã đạp tôi ngã chúi tới chỗ chồng tôi. Rồi trong thoáng chốc nhìn thấy tia sáng không sao diễn tả được loé lên trong mắt chồng tôi, tôi hiểu ra được điều gì chứa đựng trong ánh mắt ấy. Ánh mắt không lời nào diễn tả được. Cho đến bây giờ, nhớ lại ánh mắt ấy, tôi còn không khỏi rùng mình. Dù miệng không nói ra được lời nào, nhưng trong khoảnh khắc ấy, chồng tôi đã truyền đạt được tất cả tâm tình anh ấy. Nhưng chiếu toả ra từ ánh mắt ấy không phải là cơn giận dữ, mà cũng không phải là nỗi buồn rầu. Mà chỉ là tia sáng lạnh lẽo của lòng khinh miệt đối với tôi. Hơn cả nỗi đau đã bị tên cướp kia đạp đá, tôi đã bị ánh mắt ấy tống mạnh vào tâm thần, bất giác thét lên lời gì không rõ, rồi ngã xuống bất tỉnh.<br /><br />Đến lúc tỉnh lại được thì tên đàn ông mặc áo bào màu xanh đậm đó đã đi đâu mất. Chỉ còn lại chồng tôi bị trói ở gốc cây tuyết-tùng. Tôi gượng ngồi dậy được trên đám lá tre khô, nhìn chăm chú vẻ mặt của chồng tôi. Nhưng ánh mắt của chồng tôi vẫn không thay đổi chút nào. Cũng vẫn biểu lộ một màu thù ghét từ dưới đáy lạnh băng của lòng khinh miệt. Hỗ thẹn, đau buồn, tức giận, … tôi không còn biết lòng tôi lúc ấy là như thế nào nữa. Tôi lảo đảo đứng lên, lết lại gần chồng tôi:<br /><br />- "Đã đến nông nỗi nầy thì em không còn có thể cùng sống với anh được nữa. Em chỉ muốn chết ngay cho rồi. Nhưng mà, xin anh cũng chết đi. Bởi anh đã chứng kiến nỗi ô nhục của em. Em không thể nào để mặc anh sống như thế nầy được".<br /><br />Tôi gượng hết sức mình để tỏ bày điều ấy. Thế mà chồng tôi vẫn chỉ nhìn tôi trừng trừng kinh tởm. Tôi gắng dằn lòng mình đang muốn xé toang ra, vừa tìm kiếm thanh gươm của chồng tôi. Nhưng có lẽ tên cướp kia đã đoạt lấy mất rồi. Thanh gươm đã đành, mà cung tên nữa, cũng không còn thấy đâu trong bụi rậm ấy. Nhưng may thay, lưỡi dao ngắn thì còn rớt lại dưới chân tôi. Tôi giương con dao ấy lên, nói với chồng tôi một lần nữa:<br /><br />- "Thôi thì xin anh giao mạng cho em. Rồi em cũng xin chết theo anh".<br /><br />Nghe thế, chồng tôi mới mấp máy môi. Tất nhiên là vì miệng ngậm đầy lá tre khô, nên tiếng nói không sao nghe được. Nhưng nhìn đôi môi mấp máy, tôi cũng hiểu ngay lời anh nói. Chồng tôi cũng vẫn khinh miệt tôi, chỉ nói một lời : "Giết ta đi". Tôi, như hoàn toàn trong mộng dữ, đã đâm phập một nhát dao xuyên thấu ngực chồng tôi, qua lớp áo bào màu xanh lơ ấy.<br /><br />Và rồi, có lẽ tôi đã bất tỉnh một lần nữa. Hồi lâu sau, khi tỉnh lại nhìn quanh, thì chồng tôi, vẫn còn bị trói như cũ, đã tắt thở từ lâu rồi. Ánh nắng chiều xuyên qua kẽ lá tuyết tùng lẫn trong đám lá tre, rọi lên khuôn mặt người chết tái xanh. Tôi cố nén tiếng khóc, lần mở dây trói tử thi mà vất đi. Rồi, còn thân tôi thì ra thế nào? Tôi chẳng còn sức nào mà nói nữa. Chỉ biết là, tôi không có đủ nghị lực để chết đi. Tôi đã kề dao lên cổ, đã gieo mình xuống hồ nước bên triền núi, đã thử chết nhiều cách, nhưng cuối cùng cũng không chết được, mà còn sống sót như thế nầy, thì có gì để tự hào đâu. (mỉm cười buồn bã). Một kẻ hèn nhát như tôi, có lẽ đến Đức Quan Thế Âm Bồ Tát cũng chẳng muốn đoái hoài cho nữa. Nhưng là kẻ đành phải giết chồng, là kẻ đã bị tên cướp kia dày vò nhục nhã, tôi biết làm thế nào được chứ? Trời ơi, tôi phải làm thế nào bây giờ? (thình lình nức nở thảm thiết).<br /><br /><span style="font-weight:bold;"><br />Lời kể lể của người chết qua miệng người ngồi đồng</span><br /><br />Tên cướp dày vò vợ ta xong còn ngồi đó mà an ủi vợ ta đủ điều. Tất nhiên, ta không thể thốt ra được lời nào. Thân thể lại bị trói vào gốc cây tuyết-tùng. Nhưng ta đã đưa mắt ra hiệu cho vợ nhiều lần. Đừng tin những gì tên cướp nói, cứ nghĩ tất cả những điều hắn nói đều là láo khoét cả. Ta muốn truyền đạt như thế. Thế nhưng, vợ ta cứ ngồi trên đám lá tre khô, buồn rầu nhìn xuống đầu gối. Ta thấy có vẻ cô ấy đang lắng tai nghe tên cướp nói. Ta rúng động cả người vì ghen. Nhưng tên cướp đã khéo léo kiếm lời nói nầy nói nọ. Những là, đã thất tiết với người khác một lần rồi thì không thể nào còn sống chung êm đẹp với chồng nữa. Đi theo người chồng như thế, chi bằng theo làm vợ hắn còn hơn. Chính vì hắn đem lòng yêu thương cô, nên mới làm chuyện táo tợn như thế. Tên cướp ấy thật là lớn mật, dám đặt điều đến cả chuyện như thế.<br /><br />Vậy mà nghe tên cướp nói, vợ ta lại ngước khuôn mặt đờ đẫn lên. Ta chưa bao giờ thấy vợ mình đẹp đến như lúc ấy. Nhưng, người vợ tuyệt đẹp ấy, ngay trước mặt chồng là ta đây đang bị trói chặt, đã nói gì với tên cướp? Ta, dù lúc nầy đang thất thểu chờ dịp đầu thai, mà mỗi lần nhớ đến lời nói của cô ta, lại không thể không bốc lên lửa hận. Vợ ta quả thật đã nói như thế nầy : "Vậy thì, xin ông cứ cho tôi theo, bất cứ nơi đâu". (im lặng một hồi lâu).<br /><br />Tội của vợ ta không phải chỉ có thế. Nếu chỉ có thế thì trong cõi tối tăm nầy, ta đâu đến nỗi đau khổ như thế nầy. Vợ ta, như trong cơn mộng mị, đã để cho tên cướp nắm tay dắt đi, dợm bước ra khỏi bụi rậm ấy, đột nhiên, mặt mày tái nhợt, chỉ tay vào ta đang bị trói vào gốc cây tuyết-tùng mà nói :<br /><br />- "Giết chết người đó đi. Người đó mà còn sống thì tôi không thể nào đi theo ông được".<br /><br />Vợ ta như điên cuồng, đã thét lên nhiều lần: "Giết chết người đó đi". Lời thét ấy như trận cuồng phong, cho đến bây giờ vẫn còn chực cuốn ngược đầu ta xuống đáy vực sâu tăm tối. Lời nói đốn mạt đến như thế mà có thể lọt ra từ miệng con người được sao, dù chỉ một lần đi nữa? Lời nói quỷ ám đến như thế mà có thể chạm tai con người được sao, dù chỉ một lần đi nữa? (thình lình phì cười như chế giễu).<br /><br />Nghe lời nói ấy, chính tên cướp kia, mặt mày cũng tái mét. - "Giết chết người đó đi". Vợ ta vừa thét lên vừa nắm kéo cánh tay tên cướp. Hắn nhìn vợ ta đăm đăm, chẳng trả lời được là giết hay không giết. Rồi đột nhiên, vợ ta ngã xuống đám lá tre khô; chỉ một đạp, tên cướp đã đạp ngã cô ta xuống đấy. (lại phì cười như chế diễu một lần nữa). Tên cướp khoan thai khoanh tay, nhìn về phía ta mà nói :<br /><br />- "Ngươi định làm gì con đàn bà nầy? Chỉ cần gật đầu trả lời. Nào, giết nhé?"<br /><br />Chỉ cần một câu nói nầy thôi, ta đã muốn tha tội cho tên cướp ấy rồi. (lại im lặng hồi lâu).<br />Vợ ta, trong lúc ta đang do dự, đã thét lên một tiếng rồi lập tức vùng chạy vào sâu trong bụi rậm. Tên cướp cũng nhanh nhẹn phóng tới chụp lại, nhưng không kịp nắm được dù là một chéo áo. Ta chỉ nhìn khung cảnh ấy như trong cơn mơ.<br /><br />Sau khi vợ ta đã chạy trốn mất, tên cướp thu nhặt thanh gươm và cung tên, xong cắt một chỗ dây trói trên mình ta. - "Đến phiên tao phải lo lấy thân đây". Ta nhớ tên cướp đã lẩm bẩm như thế trước khi chạy ra khỏi bụi rậm, mất dạng. Sau đó, bốn bề chung quanh đều im vắng. À không, còn có tiếng ai khóc. Ta vừa tự cởi trói, vừa lắng tai nghe ngóng. Nhưng mà, tiếng khóc đó, nghĩ lại, chẳng qua là tiếng khóc của chính mình đó thôi. (lại im lặng hồi lâu, lần thứ ba).<br /><br />Cuối cùng, ta đã nhấc thân mình mệt đến kiệt sức lên từ gốc cây tuyết-tùng. Trước mặt ta là con dao ngắn vợ ta đã làm rớt lại, loé sáng. Ta nhặt con dao đó lên, đâm một nhát vào ngực mình. Có gì như một khối tanh tưởi cuộn dâng lên trong miệng. Nhưng, chẳng nghe đau đớn gì. Chỉ khi ngực ta lạnh băng đi rồi thì chung quanh như càng lặng im thêm một bậc nữa. Ôi, sao mà tĩnh mịch đến như thế. Khoảng trời trong bụi rậm khuất sau núi nầy, đến một cánh chim nhỏ cũng không thấy. Chỉ thấy ánh nắng chiều phiêu lãng buồn rầu trên những thân tre và tuyết tùng. Mà ánh nắng chiều cũng dần dần nhợt nhạt đi, rồi tuyết tùng và tre cũng không còn thấy nữa. Rồi ta ngã xuống đó, bao phủ trong tĩnh mịch sâu thẳm.<br /><br />Lúc ấy, có tiếng chân ai rón rén đến bên ta. Ta cố nhìn về phía ấy. Nhưng chung quanh ta, bóng tối mịt mùng bao phủ. Ai đó … bàn tay không thấy được của ai đó đã nhè nhẹ rút lưỡi dao ra khỏi ngực ta. Cùng lúc ấy, trong miệng ta, dòng máu lại trào lên, dâng đầy tràn một lần nữa. Từ đó, ta vĩnh viễn chìm mất vào tăm tối hư vô.<br /><br /><span style="font-weight:bold;"><br />Chú thích:</span><br /><br /><span style="font-style:italic;">(1) chô : khoảng 119 yards, chừng 100 m, xin dịch là "thôi đường". 5 chô khoảng 500 m.<br /><br />(2) sugi : cedar, cây tuyết-tùng. Tự điển Hán Việt Thiều Chửu ghi là "cây sam".<br /><br />(3) ki : (thốn) khoảng 3 cm, xin dịch là "tấc". Ngựa thường chừng 4 shaku (1 shaku - thước : 30.3 cm), tính ra thân con ngựa nầy cao chừng 1m3 - 1m4.<br /><br />(4) hômen : người phạm tội nhẹ, được tha, cho theo quan kiểm-sát để đi bắt tội phạm.<br /><br />Phạm Vũ Thịnh dịch từ nguyên tác tiếng Nhật Yabu No Naka. </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-3399789955849808362?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-27339502614013562192009-12-29T19:16:00.000-08:002010-12-31T02:39:03.440-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2yq8IxC6I/AAAAAAAAAH0/i2eNBCawNi0/s1600/IMG_1810.jpg"><img style="float:left; margin:0 10px 10px 0;cursor:pointer; cursor:hand;width: 266px; height: 400px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2yq8IxC6I/AAAAAAAAAH0/i2eNBCawNi0/s400/IMG_1810.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556793966012205986" /></a><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Tao là nấm mồ của tao</span><br /><br />Khi mọi người đều tung hô những vị thánh khuất mặt<br />tao – một khuôn mặt bằng da bằng thịt lúc nào cũng có thể bị chà đạp <br />dưới bàn chân của những kẻ có thế, quyền và tiền<br />cố tung hô những thứ cặn bã bị bỏ rơi bên lề đời sống<br /><br />Khi mọi người vui vẻ đón nhận những gánh nặng <br />và chịu sống chung với những đống rác đã và đang thối rữa <br />tao thấy một viễn cảnh trước mắt là tất cả đang dần dà sụp lún trong một nấm mồ vĩ đại <br />và cố tô xây nấm mồ ấy <br />tao trần trụi phơi mình - sẵn sàng cho cuộc khủng bố phá sập tất cả mồ mả <br />bằng cơn bốc đồng và sự khó hiểu của mình<br />để ngắm nhìn đống tro tàn dưới bàn chân<br /><br />Khi mọi người có xu hướng bị tâm thần nhiều hơn<br />tao bị khước từ cái thẩm quyền rao giảng về điều đó<br />chỉ ở ngoài lề đứng ngắm những lũ điên bảo tồn chân lý<br />chịu im lặng khi<br />mọi hình thức của nghệ thuật được gán từ “độc hại”<br /><br />Khi mọi người cần nuốt chửng một thứ gì đó để khỏi chán chường<br />để khỏi buồn phiền để mãn nguyện dục tính của mình hay <br />để bù lấp những gì thành quả mang lại thiếu hụt<br />tao thấy mọi lợi ích xã hội đều bị tẩm độc<br />ngay cả khói thuốc lá<br />mọi người đều cho rằng nó có khả năng thu ngắn tuổi thọ<br />tao mặc nhiên phả nó liên tục<br />và cười vào những làn khói thoát ra từ lửa – cái điểm xuất phát của nền văn minh<br />loài người<br />tao cười vào khói thoát ra từ lò lửa chiến tranh<br />cái trò tiêu khiển giết người hàng loạt của con người<br />để những kẻ thi sĩ trố mắt nhìn đám dân đen trơ xương và thiếu thốn<br /><br />Khi mọi người cười khinh bỉ nhau vì giá trị của đời sống vạch khuôn lối<br />tao sống bằng lối nhân sinh quan khác<br />mặc sức cười nhạo vào những quang vinh và cái đẹp thơ mộng được sùng kính <br />vì lẽ tao thấy<br />những gì được gọi là hoàn hảo đã trở nên nặng nề và rất dễ rơi vỡ<br />và mọi sự cầu toàn nơi con người đều bóp nghẹt con người<br /><br />Và những gì thuộc về con người đều hiện diện ở nơi tao<br />rất khó để mà tao phải thốt gọi tên chúng <br />hay xưng hô với chúng thế nào<br />nhưng khi ngoảnh lại đằng sau mình – những gì bị quên lãng <br />có sức hút bí ẩn…<br />và từ đó<br />những đống đổ nát của các bệ đài<br />mọc lên cỏ non<br /><br />Và điều cuối cùng<br />khi mà mọi người thuộc mọi giới tuyến giao nhau lên án truất quyền của tao<br />tao trở nên lạc lõng<br />và lang thang đến <br />nơi chốn mà ngục tù dựng lên mọi điều<br />nơi những linh hồn gục và giãy giụa<br />trong chán chường và tuyệt vọng<br />vài thằng bạn bố thí cho tao vài tấm bạc để chôn cất đời mình<br />tao trở thành nấm mồ của tao.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-2733950261401356219?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-62295227301632735622009-12-22T02:23:00.000-08:002009-12-22T02:26:25.345-08:00<a href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/SzCen-JbBpI/AAAAAAAAAFI/1Ph0p0u0HQA/s1600-h/SCAN.jpg"><img id="BLOGGER_PHOTO_ID_5418004761261311634" style="DISPLAY: block; MARGIN: 0px auto 10px; WIDTH: 363px; CURSOR: hand; HEIGHT: 400px; TEXT-ALIGN: center" alt="" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/SzCen-JbBpI/AAAAAAAAAFI/1Ph0p0u0HQA/s400/SCAN.jpg" border="0" /></a><br /><div>Jaya M'rang</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-6229522730163273562?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-39155064174857783522009-12-21T01:30:00.000-08:002009-12-29T19:57:26.399-08:00<span style="font-family:times new roman;">Họ nói với tôi rằng: “Sự thật là những gì tốt đẹp và dễ chịu nhất”. Cam đoan như thế, tôi vẽ lại một khuôn mặt mình và ném nó về phía những khuôn mặt khác. Ở đây họ muốn tôi tin lịch sử của những con người không tên tuổi viết chỉ là những câu truyện cổ tích chứ không là thật. Họ muốn tôi tin cái cách mà những kẻ khuất mặt muốn chứng minh ở nơi đây có những con người bị hiếp đáp, cưỡng bức, doạ dẫm chỉ là những sự kiện tầm phào chứ không có thật. Họ muốn tôi tin những tiếng nói á khẩu hay kiểu độc thoại của những gã đang chui nhủi trong bóng tối nói về những thân phận khốn quẫn, cùng đường chỉ là giấc chiêm bao chứ không là thật. Ở chốn này họ muốn tôi không nên tin có những tiếng kêu cứu, họ muốn tôi không nên tin có những cái chết đã và đang lót đường cho họ đi là có thật. Họ cũng không muốn tôi tin vì sinh tồn mà những con cá mập trong bụng mẹ có thể cắn xé nhau trong bào thai. Họ cũng không muốn tôi tin những việc làm dã man của họ để chống lại các thế lực thù địch đang đe doạ tố cáo cái quyền nhân danh của họ. Họ không muốn tôi tin những gì họ làm là đang bưng bít. Họ không muốn tôi tin là có những tiếng rên la đang gậm nhấm họ. Và họ không muốn tôi tin cả sự ngu dốt của chính họ nữa. </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ở chốn này họ chỉ muốn tôi tin: những tiếng nói hoa mỹ đang tung hô những gì thuộc về họ; và cả khả năng làm cho họ bất tử và cả những huyền thoại được họ theo dệt lên là có thật. Họ muốn tôi tin những lời họ nói về tự do, công bằng, bác ái là có thật. Họ muốn tôi tin vào sự ngây thơ của họ nữa. </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Khi họ thấy tôi ngước mắt nhìn họ ngờ nghệch – họ đưa ánh mắt về phía tôi, như trấn an ngầm: “Đối diện với sự thật như thế sẽ làm cho anh chẳng dễ chịu đâu!” Tôi vội cụp mắt xuống đất. Tôi vẫn tin những gì họ vừa muốn tôi hiểu là có thật – cái sự thật không làm họ khó chịu – mà là vẻ đắc ý. </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-3915506417485778352?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-59848932706975968852009-12-20T21:47:00.001-08:002010-12-25T01:51:53.821-08:00<span style="font-weight:bold;">Riêng Bỉm</span><br /><br />Y lạc loài và bước ra từ vũng máu <br />những vết loang còn dính trên làn da mỏng được liếm sạch <br />lãng quên đi chốn ký sinh an tĩnh <br />y cắm rễ vào đời sống náo nhiệt <br /><br />Khi l[th]ang qua từng miền đất lạ <br />nơi những hình sắc kỳ dị được nặn tạc hóa dạng và tôn thờ <br />nơi những âm sắc hỗn tạp của bề nhóm náo động lạc tần số <br />va chạm vào thân xác y <br /><br /><span style="font-style:italic;">"Y hiện diện và biết mình được sinh ra. Để phải hiện hữu trong mắt mọi người y phải tỏ vẻ bận rộn - y làm việc - y bóc lột y... <br />Y nói về y như một thứ gì đó nhảm và tiếng buông sau cùng là lời ta thán: y chấp nhận không hiểu chính mình và những việc mình <br />đang làm. Vì lẽ đó y tự nhốt mình vào nhà ngục do mình tự lập ra để rồi huênh hoang về nhà ngục ấy"</span> <br /><br />Sự sợ hãi bất an bắt đầu phó mặc và buông xuôi <br /><br />lần mò bên rìa mép hoang tưởng <br />y chối bỏ mình với một thái độ gắt gao <br /><br /><span style="font-style:italic;">"Y nghe trái tim mình đập nhẹ lại. Và cảm được tất cả đã trở thành vô cảm [khi y tự thu co mình]. Giật nảy lên - y thoát ra được <br />cái hoa mỹ của trần tục - cái mà mọi người ví von như là một loại văcxin tiêm nhiễm vào con người - một nhựa sống để dính vào nhau <br />trong ảo tưởng chung"</span> <br /><br />Hành lang trải dài có những vách chắn <br />y lùi bước và ngồi nhâm nhi giọt máu mình <br />khuấy động cho mọi thứ say sóng và nhảy múa <br />y làm trung tâm điểm của bản nhạc lỡ nhịp <br />gieo những nốt cuồng tín toát mùi thách thức ngạo mạn <br />y trôi sâu vào chiếc bóng của mình <br />nơi lâu ngày đã mọc cụm hoa uể oải vì bất động <br /><br /><span style="font-style:italic;">"Nơi mà sự biến chuyển chỉ là một bè nổi của một điểm dừng. Vì là một mình và tự chuyển hướng sống cho riêng mình - nên chính việc <br />làm đã đẩy y lê lết như kẻ tủi nhục. Với ai đó đã đến và đã đi - bây giờ chỉ ở phía xa phán cho y những thuật ngữ dị thường: xem y như một <br />kẻ cuồng loạn, đãng trí, vô hồn... cố cầm chiếc đèn pin soi rọi đường cụt - mà nguyên nhân chỉ vì y không chấp nhận cái xã hội duy nhất <br />để hoạt tồn. Y giãy giụa và lặng im" </span><br /><br />Y tìm về vết nứt đời sống để lánh nạn <br />lách nửa người tẩu thoát chốn lạc loài <br />y tập đi bằng móng vuốt và hàm răng <br />y bắt đầu bấu víu và cào cấu hăng hái <br />để chuẩn bị cho một cuộc chiến mới <br /><br />Khi biết sự đãng trí của mình được nhiều người có <br />trí não bệnh hoạn nhìn nhận và bóp chết <br /><br />Y không chết <br /><br />duy chỉ có ánh đèn mờ nhận biết và làm chứng <br />nhưng sự nghèo nàn trong nụ cười tự đắc ý của y <br />về ngày chết và y tự hài lòng với cái chết chính mình <br /><br />Trong âm mưu trút hết những tương trở tương khắc <br />ở nơi chốn người chưa nhận diện mình được <br />nhưng biết đối diện soi mói những ảo tưởng bóng hình nhau <br />y dự đám tang của những thứ không phải là mình <br /><br />Đọc lời điếu phục sinh cho chính mình <br />y lặng về <br />nơi chốn không có gì quan trọng <br />không có thứ gì lên ngôi hay hóa thân hão huyền <br /><br />nơi mọi thứ ngoài mình chỉ là phương tiện chịu trận và gục đầu <br />phục tùng trong im lặng <br />nơi mỗi con đường chỉ là một con người <br />động hay tĩnh <br />chỉ là một hình thức mã hóa đám tang trên màn hình phẳng <br /><br />Nếu không tự-bầu-chọn-lấy-mình <br />y sẽ không có lý do để hoạt-tồn <br /><br />đội lên chiếc vương miện của kẻ cô lữ <br />riêng biệt <br />không nguyên tắc <br />không luật lệ <br />y gieo ẩn ngữ kỳ bí vào đời sống bất toàn <br />y chạm vào hư vô vô thượng tìm bản lai hữu-thể-vô-thượng <br /><br />rồi tự do <br />và mất thăng bằng.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5984893270697596885?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-88525587139549872172009-12-20T21:25:00.000-08:002010-12-25T01:52:52.276-08:00<span style="font-weight:bold;">Lý tưởng sống </span><br /><br />Khi đến lúc loài người cần khẳng định mình <br />tôi thấy những chiếc quan tài <br />đang di chuyển <br />và điều này làm cho mọi thứ rung bật lên <br />ngay cả quả đất cũng nứt nẻ để tạo hố huyệt dành riêng cho nó <br />đó là nơi dừng chân của mọi lý tưởng sống <br />có bia đá ghi tạc danh tánh <br />và công trạng <br /><br />và cũng tại nơi đây <br />có cỏ mọc và những bông hoa nở ngát hương <br />có con đường đi cho những kẻ bao phen say tỉnh lê lết đôi chân <br />có những tiếng ồn có khả năng nhào nặn một con người <br />nhưng khi đứng trước nó <br />nỗi sâu thẳm không chút náo động <br />dù cuộc sống vẫn cuồng nhiệt <br /><br />tôi chồn chân nấn ná <br />cóp tích những làn hương thơm <br />và thổi bùng vào đời sống những làn hơi thở thối rữa <br />triệu ong bướm đập cánh bay <br />tạo giông bão <br />tôi bay lên cao <br />trôi thênh thang giữa khoảng không <br />mọi thứ bắt đầu làm tôi chới với <br />không thể chịu đựng thêm được nữa <br />tôi rơi rớt giữa những đống ngổn ngang mà nhân thế bày <br />tôi lăn lóc trong đời sống để tìm về hố thẳm <br />vì điều này mà từng ngày tôi học luôn cả cách sống và cách chết <br />cũng không thể đi thêm và chịu đựng những thứ này thêm được nữa <br />tôi vứt mọi thứ đi hết <br />lấy lại khoảng trống chỉ đủ chứa con người mình <br />như một ngục tù lý tưởng <br />tôi di chuyển vào bãi tha ma <br />nơi những linh hồn đang đày đọa mình bằng cách <br />dùng hết sức lực để truy cầu lý tưởng <br />họ đập nát nhau để tạo tiếng vang <br />họ đạp lên nhau để sửa soạn cho bước đi mới <br />họ tung hô những u mê để rơi chìm vào cõi trầm tích <br />và đa số là họ đều té xuống vực sâu để còn nhận biết mình vực dậy từ thiếu thốn <br /><br />Ở cuối con đường <br />họ giáp mặt nhau rắc những đống tro tàn phủ kín cõi nhân sinh <br />trong mớ hỗn tạp ngột ngạt ấy <br />họ dạy loài người bước đi bước nhảy và khoảng bay <br />có người nổi cộm lên <br />có người chìm lặng hẳn <br />có người sờ sờ ra đó cuốn trong vòng xoáy bụi mờ <br />tôi tốn không ít thời gian để lao chùi những hạt bụi dính vào đôi mắt <br />để nhìn ngắm điều gì đang diễn ra xung quanh mình <br /><br />ôi! họ chứng nhận nhau những mẫu mạ chân-thiện-mỹ <br />và đứng chênh vênh ra đó <br />huênh hoang lý tưởng sống.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-8852558713954987217?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-36871708911186990132009-12-20T20:51:00.000-08:002010-12-25T01:54:05.442-08:00Sự đổi đời<br /><br />Khi con chuột cống chưa hình dung nổi ánh mắt đục ngầu tao đang dõi theo nó ở xó góc quanh co của rãnh cống thoát nước hôi thối sặc mùi rác rưởi kênh rạch đen ngòm Thị Nghè <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi những đứa trẻ tật nguyền bẩm sinh ngồi nhà một mình trố nhìn trò chuyện với cún-mèo - con búp bê và bao đứa trẻ vô gia cư bụi đời lang thang trong từng hẻm phố mải mê với mối lo thướng nhật chưa một lần mặc áo trắng để bước chân vào cổng trường mà gán mảnh đời mình vào tấm vé số cốc hủ tiếu gõ những chiếc nón ăn xin với đôi mắt rụt rè chai sạn <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi những ả cẩn thận trang điểm nửa trọn vẹn toát mùi thơm tho hấp dẫn mấp mé bên lề đường vẫy gọi mời khách đi qua rồi bận rộn chơi trò "Jerry and Tom" với lực lượng đen tối khác mặc áo [hay không mặc áo] màu xanh lá cây với nhiệm vụ dẹp rác rưởi di động hay bí mật cam kết nộp thuế thắt cổ nhau chơi <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi những kẻ cứng đầu do được đào tạo tốt về mặt hạnh kiểm và học tập thuộc lòng cố dãn dài cái cổ ra để mà bảo vệ những ngưng đọng thối nát của xã hội và làm trò hề ướp xác óc não của bao thế hệ [và tao cũng không ngoại lệ] để được im ru trên ngôi vị và phớt lờ mọi nan giải của đời sống <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi những kẻ đần độn giả danh đấng tối cao hô hào đưa con tàu kinh tế đất nước đi lên vì trục lợi riêng tư mà đã bắt tay âm thầm với những kẻ ngoại bang về hút máu ăn thịt những lực lượng lao động nồng cốt với giá rẻ mạt thành gày nhom trơ xương <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi những kẻ có đầu óc chỉ nhiễm duy nhất một chứng bệnh hoạn thi hành mệnh lệnh tìm cách chụp mũ bắt bớ những đầu óc lệch quỹ đạo đang mải mê chơi trò tìm kiếm thứ tự do dân chủ ở trên vỉa hè với nhà xuất bản tự lập tự in tự xuất không qua kiểm duyệt nộp thuế nộp tô nộp cả thời gian sống cho mấy tên chóp bu mặt to mặt lớn bụng phệ nào hết <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi mà tao chẳng biết đến bao giờ khu này được giải toả để dựng cao ốc xoắn gãy xương dãn dây thần kinh đám dân lững thững cầm cuốc rìu chặt đứt tay mình nhìn máu me đồng tộc chảy luênh loáng để tắm để uống say khô ráo để được một lần nhận ra mình là xác đã ướp hồi sinh chờ đợi những món tiền khổng lồ được khất đi khất lại hàng giờ hàng ngày hàng năm như trẻ sơ sinh khóc rống lên đòi bầu vú sữa mẹ <br />thì tao vẫn chưa hình dung ra sự đổi đời <br /><br />Khi hiện thực cũng gặp ác mộng tao cố thoát bằng cách dùng dằng để rồi nhắm lại đôi mắt chìm vào giấc ngủ vẫn gặp ác mộng <br /><br />Vài lần giật mình thức - ngủ <br />tao thấy mình vẫn tỉnh bơ <br /><br />À [!] đây là sự đổi đời.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-3687170891118699013?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-73128905085699924942009-12-20T20:47:00.000-08:002009-12-20T20:49:03.202-08:00<span style="font-family: times new roman;">“Trong suốt 5 thế kỷ qua kể từ ấn bản đầu tiên, </span><i style="font-family: times new roman;">Utopia</i><span style="font-family: times new roman;"> vẫn được cả thế giới tìm đọc – bất kì lúc nào và ở đâu, nó cũng làm cho người đọc phải giật mình, xúc động, và bâng khuâng suy ngẫm về nhân tình thế thái. Nó nhắc nhở, bàn luận, phân tích, giải thích, gợi ý... về tất cả những vấn đề mà tôi và bạn vẫn quan tâm và đối mặt hàng ngày, từ chuyện trộm cắp nghiện ngập đĩ điếm nghèo khổ tham nhũng cho đến chuyện trách nhiệm của người trí thức, chuyện trọng dụng nhân tài, và tư chất của những người cầm cân nẩy mực trong xã hội. Nó bàn đến thế nào là khoái lạc, là hạnh phúc, cái gì là đáng quý, cái gì không. Nó lột trần những giả nguỵ của luật pháp hiện hành, những cái thậm vô lí của thói thường.” (Trích "Lời giới thiệu" của dịch giả Trịnh Lữ).</span><br /><br /><br /><h3 style="font-family: times new roman;">Lời người dịch</h3> <p style="font-family: times new roman;">Bạn đang tự hỏi: đây là sách gì vậy? Không thấy đề là tiểu thuyết, cũng chẳng phải sách lịch sử, triết học, ngụ ngôn, du ký, ma quỷ... Mà tác giả lại là một vị thánh tử vì đạo rất xa lạ nữa chứ. Có đáng đọc không đây?<br /><br />Hãy bình tĩnh một chút, bạn đang cầm trên tay một cuốn sách độc nhất vô nhị trên thế giới này đấy. Và đọc nó rồi, thể nào bạn cũng phải bàn tán về nó, tranh cãi về nó, cười bò ra vì nó, nổi giận với nó, cười nhạo nó, bâng khuâng buồn bã vì nó, và cảm thấy rằng – tôi hi vọng thế – cuộc hành trình đi tìm hạnh phúc của chúng ta vẫn còn có hi vọng đến đích.<br /><br />Nhẽ ra chỉ cần nói thể là đủ. Nhưng có lẽ bạn cũng thắc mắc không biết cuốn sách đã ra đời như thế nào? Tại sao tôi lại chọn dịch nó vào lúc này? Và rốt cuộc thì nó nói chuyện gì?<br /><br />Về điểm thứ nhất, tôi thấy không cần có một đoạn dài dòng về bối cảnh lịch sử và xã hội của tác phẩm ở đây. Một là nó rất dễ chán. Mà hai là khi đọc vào chuyện, bạn sẽ có các thông tin này qua những chú thích cụ thể, đúng lúc, đúng chỗ, và sẽ thấy bối cảnh của cuốn sách hiện dần lên, sinh động và thú vị hơn nhiều.<br /><br />Về chuyện tại sao tôi lại chọn dịch <i>Utopia</i>, thì phải xin phép được dài dòng một tí như sau:<br /><br />Những năm đầu của thập kỷ 70 thuộc thế kỷ trước, tôi đang làm cho chương trình tiếng Anh của Đài Tiếng nói Việt Nam. Mỗi tháng chúng tôi nhận được khoảng bốn đến năm trăm bức thư của các thính giả Âu Mỹ. Rất nhiều người trong số này thuộc thế hệ thanh niên Mỹ phản đối cuộc chiến tại Việt Nam, và tự nhận là nhân tố của một cuộc cách mạng mới đang biến nước Mỹ tư bản chủ nghĩa thành một vườn địa đàng trong đó tư hữu sẽ bị tiêu diệt và mọi người sẽ sống với nhau như anh em, chỉ còn tình yêu, không còn lòng tham và đố kỵ. Những bức thư ấy thường nhắc đến một cuốn sách được coi là bản tuyên ngôn cách mạng của thế hệ sinh viên Mỹ lúc bấy giờ, là cuốn <i>The Greening of America</i> (Làm xanh đất Mỹ) của một giáo sư luật tại trường Đại học Yale là ông Charles Reich, xuất bản lần đầu vào năm 1970. Tôi đã được đọc nó. Cuốn sách tuyên bố tuổi trẻ Mỹ đã tiến hoá lên một lương tri mới, hết mặc cảm và lo âu, không phán xét, không cạnh tranh, không sống vì vật chất, đầy lòng cảm thông, trung thực, không lừa mị, không hung hăng, vì cộng đồng, và không màng gì đến địa vị và sự nghiệp. Lương tri mới mẻ ấy đang nở rộ như hoa tươi đâm lên từ hè phố, và hứa hẹn “một lí trí cao cấp hơn, một cộng đồng nhân bản hơn, và một cá nhân mới tự do hơn. Tạo tác cuối cùng của nó sẽ là cái đẹp và cái lành mạnh mới mẻ tồn trường – tái tạo lại mối quan hệ của con người với chính mình, với mọi người, xã hội, thiên nhiên và đất đai.”<br /><br />Hồi mới đọc nó, tôi chưa biết nước Mỹ là thế nào, và lấy làm nghi ngờ lắm. Tại sao thanh niên Mỹ lại say mê chính những gì mà chúng tôi đang được giáo dục thời bấy giờ? Rõ ràng là họ chưa biết đến mặt trái của tấm huy chương. Nhưng niềm say mê ấy là có thực. Vừa ra đời, cuốn sách đó đã bán được hàng triệu bản, được đăng tải nhiều kỳ trên tạp chí <i>New Yorker</i>, và được các nhà trí thức hàng đầu của nước Mỹ luận bàn sôi nổi trong hàng chục bài báo đăng liên tiếp trên tờ <i>New York Times</i>. Năm 1995, nó vẫn được tái bản trang trọng để kỷ niệm 25 năm ngày ra đời của mình. Và người ta gọi nó là một <i>Utopia</i> của thời hiện tại. Một lần nữa, ước vọng lại trở thành không tưởng.<br /><br />Cũng trong những năm 1970 ấy, tôi được chị Linda Mearing, một đảng viên cộng sản từ Úc sang giúp chúng tôi biên tập bài vở hàng ngày tại đài phát thanh, tặng một cuốn <i>Utopia</i>. Cuốn sách đầy những gạch chân, những câu cảm thán, những dấu chấm than và dấu hỏi bằng bút chì của chị. Đang nghi ngờ <i>The Greening of America</i>, tôi cố đọc <i>Utopia</i> mà chẳng có chữ nào vào đầu, đành cất nó vào một chỗ.<br /><br />Sau chiến tranh, công việc phát thanh tiếng Anh buồn tẻ dần, tuổi trẻ qua đi, số phận đưa tôi rời xa quê hương, xa chính bản thân mình, để gần 20 năm sau lại đem tôi trở về với tất cả. Một đêm gió bấc mưa rơi tí tách đầu xuân năm nay - 2005, tôi tình cờ thấy lại cuốn <i>Utopia</i> nhỏ bé trong đống sách cũ lăn lóc của mình. Tôi giở từng trang giấy ngả vàng, và cảm thấy như tìm lại được một cuốn nhật ký đã bị quên lãng từ lâu. Khi tôi đọc hết cuốn sách thì đồng hồ chỉ 3 giờ sáng. Tôi ngồi dậy, tắt đèn, lòng xốn xang. Những chuyện đã qua hiện lại trong đầu như một cuốn phim câm lộn xộn. Rồi tôi lại bật đèn, giở lại cuốn sách vẫn còn nguyên lần bọc bằng giấy nilông dán băng dính, nhìn lại những nét bút chì của người bạn cộng sản xưa, và bỗng bồi hồi thấy như mình đang bắt đầu xanh trở lại với những hi vọng và niềm tin ngỡ như đã lụi tàn từ lâu. Phải, <i>The Greening of America</i> đã bắt rễ từ <i>Utopia</i>. Ước mơ hôm nay đã có trong lòng nhân loại ngay từ thuở nó bắt đầu bị lòng tham cám dỗ. Nhưng chính thế mà ta không thể tuyệt vọng. Khi con người còn tiếp tục mơ ước về một thế giới tốt đẹp hơn, thì nó còn có cơ hội vượt qua được chính mình. Và quả tình, tôi rất mong được chia sẻ niềm hi vọng này với mọi người.<br /><br />Đấy, chính vì thế mà tôi dịch <i>Utopia</i>, sau khi từ chối đề nghị dịch một kiệt tác văn chương buồn thảm của Nhật Bản. Ta buồn thảm nhiều rồi, cần cái gì tích cực và có hi vọng hơn, và hi vọng ấy càng ngây thơ càng đẹp và càng đáng trân trọng.<br /><br />Trong suốt 5 thế kỷ qua kể từ ấn bản đầu tiên, <i>Utopia</i> vẫn được cả thế giới tìm đọc – bất kì lúc nào và ở đâu, nó cũng làm cho người đọc phải giật mình, xúc động, và bâng khuâng suy ngẫm về nhân tình thế thái. Nó nhắc nhở, bàn luận, phân tích, giải thích, gợi ý... về tất cả những vấn đề mà tôi và bạn vẫn quan tâm và đối mặt hàng ngày, từ chuyện trộm cắp nghiện ngập đĩ điếm nghèo khổ tham nhũng cho đến chuyện trách nhiệm của người trí thức, chuyện trọng dụng nhân tài, và tư chất của những người cầm cân nẩy mực trong xã hội. Nó bàn đến thế nào là khoái lạc, là hạnh phúc, cái gì là đáng quý, cái gì không. Nó lột trần những giả nguỵ của luật pháp hiện hành, những cái thậm vô lí của thói thường. Giải pháp tín ngưỡng của nó thật đáng kinh ngạc và rất đáng được cổ vũ trong thế giới khủng bố hiện nay. Nó thiết kế một chế độ chính trị và xã hội mà nó tin rằng sẽ giúp cho con người được no ấm và hạnh phúc. Và nó khẳng định rằng con người chính là rào cản của chính mình, bắt nguồn từ lòng ngạo mạn, ý thích được hơn người, được coi là quan trọng, vốn bắt rễ rất sâu trong mỗi cá nhân. Những giải pháp cho mọi vấn nạn nhân gian trong <i>Utopia</i> có thể là ngây thơ, là không tưởng, nhưng những ước mơ và nền tảng tư tưởng của nó thật sự làm kinh ngạc và xúc động lòng người. Thế giới phương Tây gọi nó là “cuốn sách nhỏ vĩ đại”. Chữ <i>Utopia</i> đã trở thành một danh từ trong ngôn ngữ của rất nhiều nước trên thế giới, đứng tên cho cái mơ ước và cũng là niềm thất vọng triền miên của nhân loại trên con đường tự hoàn thiện mình.<br /><br />Hình thức văn chương của <i>Utopia</i> cũng rất đặc biệt. Thomas More biết rằng những phê phán hiện thực và tư tưởng mới lạ của ông sẽ bị trừng trị thẳng tay, nên ông đã dùng hình thức lấy những sự kiện và con người có thật làm bối cảnh cho một câu chuyện có vẻ không tưởng, trong đó tất cả tên người, chức danh và địa danh đều do ông tạo ra từ gốc ngôn ngữ Hi Lạp và đều có nghĩa là không có thật, là tưởng tượng. Và để cuốn sách được phổ biến rộng rãi hơn trong thế giới phương Tây lúc bấy giờ, ông đã viết nó bằng tiếng Latin. Hình thức này đã khiến cho <i>Utopia</i> vừa có không khí hấp dẫn bay bổng của một cuốn sách du kí, vừa mang giọng điệu học thuật chắc nịch và nghiêm túc của một công trình nghiên cứu cổ điển. Quả thực, cấu trúc và lối viết của <i>Utopia</i> thành công đến mức nó đã khởi đầu cho một thể loại văn chương rất phát triển trong những thế kỷ tiếp theo, mà nổi tiếng và gây tranh cãi nhiều nhất là những cuốn <i>Tân Atlantis</i> (1626) của Bacon, <i>Gulliver du ký </i>(1726) của Jonathan Swift, <i>Tân thế giới dũng cảm</i> (1932) của Aldous Huxley, và cuốn <i>Năm một nghìn chín trăm tám mươi tư</i> (1949) của George Orwell. Cho đến nay, vẫn có nhiều nhà khoa học tin rằng Tân Atlantis là câu chuyện có thật, và vẫn cất công tìm kiếm dấu vết của đảo quốc bí hiểm đó. Còn cuốn sách của Orwell thì đã trở thành gần như một tiên tri xác thực.<br /><br />Còn cuốn <i>Utopia</i> này hay đến đâu thì bạn phải tự đọc mới biết được.<br /><br />Bản tiếng Anh mà tôi dùng để dịch đã có nhiều chú thích sẵn rồi, nhưng khi gặp những chi tiết vốn chỉ hiển nhiên với người đọc phương Tây có học vấn về lịch sử và văn hoá cổ đại, tôi vẫn cố tra cứu để chú thích thêm cho bạn đọc Việt Nam. Những chú thích thêm của tôi có đánh dấu (ND). Nếu chúng có sai sót gì thì trách nhiệm hoàn toàn là của tôi, và rất mong được bạn đọc chỉ giáo.<br /><br />Lời không thể hết được ý, chỉ mong bản dịch này sẽ phần nào làm được cái việc mà tác giả của <i>Utopia</i> mong muốn, tức là “lấy giọng cười ngông mà bàn ra chân lí” vậy.<br /><br />Trịnh Lữ<br />Hà Nội, Xuân 2005<br /><br /><br /></p> <h3 style="font-family: times new roman;">Trích Quyển Một, trang 36-40, đối thoại giữa Peter Gilles, Rafael Hythlodaeus và Thomas More</h3> <p style="font-family: times new roman;">PETER: Thưa Raphael tiên sinh, tôi thấy rất lạ tại sao tiên sinh không đăng triều phục vụ một đấng quân vương nào đó. Tôi dám chắc rằng bất kì một ông vua nào cũng sẽ không để mất cơ hội được trọng dụng tiên sinh. Với kiến thức và kinh nghiệm như thế, tiên sinh thực chính là người không những có thể làm vui họ, mà còn cho họ những giáo huấn và những lời khuyên bổ ích. Làm thế, tiên sinh lại còn có thể vun đắp cho quyền lợi của chính mình cũng như bạn bè và thân quyến của mình nữa.<br /><br />RAPHAEL: Tôi chẳng phải lo gì cho ai cả. Tôi nghĩ mình đã hoàn thành nghĩa vụ của mình với mọi người. Hầu hết người ta đều bám chặt lấy tài sản của mình cho đến khi không còn bám được nữa vì già yếu hoặc bệnh tật – mà rồi đến lúc ấy vẫn cứ không chịu buông bỏ một cách thanh thản. Còn tôi, tôi đã chia sẻ tài sản của mình với thân quyến bạn bè ngay từ lúc còn trẻ khoẻ. Tôi chắc rằng họ đều thoả mãn cả rồi, và không ai có quyền mong tôi phải dấn thêm nữa để vì quyền lợi của họ mà trở thành nô lệ cho một ông vua nào đó.<br /><br />PETER: Xin Thượng đế tha tội! Phục vụ ạ, chứ không phải làm nô lệ! Đó là điều tôi muốn gợi ý.<br /><br />RAPHAEL: Chữ thì có khác, nhưng thực chất nào có khác gì.<br /><br />PETER: Tiên sinh nói vậy thì tôi xin chịu. Nhưng tôi vẫn nghĩ đó là con đường tốt nhất để tiên sinh có thể giúp đỡ người khác, cá nhân cũng như tập thể, đồng thời cũng là để cho cuộc sống của tiên sinh được vui thú hơn.<br /><br />RAPHAEL: Làm sao có thể được như vậy khi tôi phải hành động trái với bản tính của mình? Hiện tôi đang sống đúng như mình muốn, mà điều đó, nói thật nhé, chưa chắc đã có ai trong đám triều thần dám nói vậy đâu. Hơn nữa, vua chúa lúc nào cũng có thừa người luôn tranh nhau để được yêu. Không có tôi, hoặc vài người như tôi, thì họ đỡ vất vả hơn trong cuộc tranh giành ấy.<br /><br />MORE: Thưa tiên sinh Raphael, rõ ràng là tiên sinh không màng đến tiền tài và quyền lực, và điều đó khiến tôi kính trọng tiên sinh bội phần, cho dù tiên sinh có là một đấng quân vương vĩ đại nhất đi nữa thì cũng không làm tôi kính trọng tiên sinh hơn được. Nhưng chắc cũng chẳng có gì trái với tinh thần triết học đáng trân trọng của chúng ta nếu tiên sinh có thể dấn thân, thậm chí chịu đựng một vài bất cập cá nhân, để đem tài năng và sức lực của mình phục vụ công chúng hay sao? Và cách hiệu quả nhất để thực hiện việc đó là tranh thủ được lòng tin của một ông vua, rồi phò tá ông ta với những lời khuyên thực sự hướng thiện của mình. Bởi lẽ mỗi ông vua là một nguồn ban ân phát tội không ngừng nghỉ như ngọn suối nhuần gội đến tất cả dân chúng vậy. Còn tiên sinh thì vừa thừa thãi tri thức lí thuyết lại vừa sâu dày kinh nghiệm thực tế, đến mức chỉ một trong hai năng lực ấy thôi cũng đã thừa đủ để tiên sinh làm một thành viên lí tưởng của bất kỳ một nội các nào.<br /><br />RAPHAEL: Bạn nhầm to rồi, ông bạn More thân mến của tôi, trước hết là nhầm về bản thân tôi, sau đó là nhầm về bản thân công việc mà bạn vừa nói đến. Tôi không tài giỏi đến mức như bạn nghĩ đâu, mà nếu có đi nữa thì tôi cũng chẳng thể đóng góp gì cho cộng đồng bằng cách tự mình mua thêm việc cho mình đâu. Này nhé, hầu hết vua chúa chỉ quan tâm đến khoa học chiến tranh – là cái mà tôi chẳng biết tí gì và cũng chẳng muốn biết – chứ chẳng mấy để ý đến các khoa học hữu ích trong thời bình. Họ luôn lo lắng và sẵn sàng ve vãn lừa phỉnh để tìm cách mở rộng bờ cõi, chứ không lo thu xếp cai trị cho thật đàng hoàng những gì đã có trong tay. Ngoài ra, các vị trưởng quan trong nội các thì một là đã thừa thông minh để không cần phải hỏi ý kiến ai, hai là thừa ngạo mạn để có thể lắng nghe lời khuyên của ai – mặc dù hiển nhiên là họ đều luôn sẵn sàng hưởng thụ mọi ân huệ của nhà vua bằng cách đồng tình với cả những ý kiến ngu xuẩn nhất của vua vậy. Nói cho cùng, bẩm tính muôn loài là chỉ biết mê đắm những tạo tác của chính mình. Cho nên lũ quạ con là nguồn vui thú của cha mẹ chúng, và đười ươi mẹ bao giờ chẳng thấy con mình là tuyệt sắc giai hầu.<br /><br />Vậy là bạn có một nhóm người đầu óc đầy thành kiến sâu nặng với mọi tư tưởng của người khác, hoặc khá nhất thì cũng chỉ biết ưa những ý kiến của chính mình. Giả dụ bạn là một người trong nhóm đó, và bạn lên tiếng đề nghị một chính sách mà bạn đã thấy ở đâu đó, hoặc đã tổng kết được từ một tiền lệ lịch sử nào đó, vậy điều gì sẽ xảy ra? Bọn người ấy sẽ xử sự như thể uy tín chuyên môn của họ đang bị đe doạ nghiêm trọng, và họ sẽ trở thành một lũ ngốc đến hết đời nếu không tìm được một lời phản bác nào chống lại đề nghị của bạn. Mà nếu cùng đường thì phản ứng của họ sẽ là: “Vấn đề này ông cha ta đã vẫn giải quyết như từ xưa đến nay, chúng ta là ai mà dám nghi ngờ trí tuệ của tiền nhân?” Rồi họ sẽ ngả sâu vào ghế bành với cung cách của một người vừa nói những lời phán quyết cuối cùng, cứ như thể sẽ là một tai hoạ tày trời nếu có ai bị bắt quả tang dám thông minh hơn tổ tiên mình vậy! Ấy thế nhưng họ lại luôn sẵn sàng lật ngược những quyết định có lí nhất của mình. Mà chỉ có những quyết định kém thông minh nhất là được họ bám chặt lấy như thể sắp chết vậy. Tôi đã trải qua tình cảnh hỗn độn này của lòng ngạo mạn, đầu óc ngu xuẩn và thái độ ngang bướng ở rất nhiều nơi. Thậm chí tôi đã một lần gặp tình trạng ấy ở chính nước Anh.<br /><br /><br /></p> <h3 style="font-family: times new roman;">Trích Quyển Một, trang 64-80, đối thoại giữa Rafael Hythlodaeus và Thomas More</h3> <p style="font-family: times new roman;">MORE: Thưa Raphael tiên sinh, tôi thích thú câu chuyện của tiên sinh đến từng lời. Có biết bao nhiêu tinh hoa trí tuệ ẩn chứa trong những lời nói ấy của tiên sinh. Hơn nữa, câu chuyện của tiên sinh đã đem tôi trở lại không phải chỉ là nước Anh, mà cả tuổi ấu thơ của tôi nữa. Nó nhắc tôi nhớ lại biết bao kỉ niệm thú vị về Đức Hồng y, vì chính tôi đã được giáo dưỡng ngay trong gia đình Ngài. Ngay từ lúc mới gặp tôi đã rất có thiện cảm với tiên sinh, nhưng chắc tiên sinh không thể biết là tấm thiện tình ấy của tôi đối với tiên sinh đã gia tăng đến thế nào sau khi câu chuyện của tiên sinh đã khiến tôi bồi hồi nhớ tới Đức Hồng y của tôi như vậy. Vậy mà tôi vẫn không thể gạt bỏ được ý mong muốn rằng giá như tiên sinh chỉ cần vượt qua sự khó chịu của tiên sinh đối với đời sống công đường để những lời châu ý ngọc của tiên sinh có thể giúp ích cho đời thì hay biết bao nhiêu. Có nghĩa là giá tiên sinh lấy đó làm trách nhiệm của mình, là nghĩa vụ của một chính nhân quân tử vậy. Tiên sinh cũng biết là thân hữu Plato của tiên sinh đã nói rằng chỉ khi nào các bậc hiền triết lên làm vua, hoặc người làm vua biết chịu khó học triết học, thì mới có được một xã hội an lành hạnh phúc. Vậy thời tiên sinh cũng thử nghĩ xem một xã hội như vậy sẽ còn xa vời đến đâu nếu các đấng hiền nhân quân tử không chịu ban cho vua chúa một lời khuyên thực sự!<br /><br />RAPHAEL: Chao ôi, các nhà hiền triết đâu có đến nỗi thế. Họ còn luôn muốn khuyên bảo người khác nữa chứ. Sự thực là rất nhiều người đã viết cả những lời khuyên của họ thành sách. Giá như những người cầm quyền biết lắng nghe họ thì mọi việc đã khác rồi. Và điều mà Plato nói thật sự là như vậy. Ông ta nhận ra rằng vua chúa đã bị những tư tưởng sai lầm chi phối từ thuở ấu thơ đến độ không thể làm theo bất kì một lời khuyên minh triết nào, trừ phi họ phải tự mình trở thành minh triết. Plato đã rút ra bài học ấy từ kinh nghiệm của chính mình với Dionysius <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm1" name="nr1" id="nr1">^[1]</a> . Ông thử nghĩ xem điều gì sẽ xảy ra nếu tôi lên tiếng khuyên bảo một ông vua phải ban hành những luật lệ hợp lí, hoặc phải cố gắng loại bỏ những tư tưởng xấu sẽ sinh ra các luật lệ chết người khỏi tâm trí của ông ta? Tôi sẽ lập tức bị tống khứ khỏi triều đình hoặc trở thành đối tượng chê cười của mọi người mà thôi.<br /><br />Lấy ví dụ nhé, thử tưởng tượng tôi đang ở nước Pháp, và đang dự một cuộc họp cơ mật của nội các. Chính nhà vua đang ngồi chủ toạ, và xung quanh bàn là tất cả các cận thần xuất sắc nhất của Ngài, đều đang chăm chú bàn thảo đường lối và phương tiện để giải quyết các vấn đề sau: làm thế nào để Bệ hạ kiểm soát chặt được thành Milan, và bắt thành Naples phải quay lại phục tùng mình? Làm thế nào để Bệ hạ chinh phục được Venice, và hoàn tất việc hàng phục nước Ý? Sau đó làm thế nào để Ngài thiết lập được quyền kiểm soát các xứ Flanders, Brabant, và cuối cùng là toàn bộ vùng Burgundy? Đấy là chưa kể tất cả các nước khác mà Bệ hạ đã từng chinh phục được trong các giấc mơ của Ngài.<br /><br />Một vị đề xuất nên có một hiệp ước với người Venice và chừng nào Bệ hạ còn cảm thấy thoải mái với nó thì nó còn có hiệu lực. Bệ hạ nên làm cho họ tin mình, thậm chí thả cho họ một chút chiến lợi phẩm. Sau này khi đã được cả rồi thì Bệ hạ lấy lại chẳng khó khăn gì. Vị thứ hai khuyến cáo nên sử dụng lính đánh thuê người Đức, và vị thứ ba thì muốn Bệ hạ hối lộ bọn Thuỵ Sĩ. Vị thứ tư khuyên Bệ hạ nên làm thân với Vương quốc La Mã Thần thánh bằng cách hi sinh một ít vàng làm quà tặng. Vị thứ năm nghĩ Bệ hạ nên cải thiện quan hệ với Vua xứ Aragon và tỏ thiện chí hoà bình của mình bằng cách trả lại đất Navarre – là vùng đất thật ra cũng chẳng phải của Bệ hạ. Trong khi đó, vị thứ sáu đề xuất nên dụ cho Hoàng thân xứ Castile vào phe với nước Pháp bằng một liên minh qua hôn nhân, và nên bí mật trả lương cho một số triều thần của Hoàng thân để mua lấy sự ủng hộ của bọn họ.<br /><br />Và bây giờ thì đến vấn đề hóc búa nhất - với nước Anh thì Bệ hạ phải làm gì đây? Rõ ràng, bước đầu tiên là phải thu xếp tổ chức một hội nghị hoà bình để ký được một hiệp ước liên minh tuyệt đối không có ý nghĩa gì hết. Nói cách khác là phải gọi họ là bạn nhưng xem họ là thù. Và như vậy thì phải làm sao giữ bọn Scotland luôn luôn sẵn sàng trực chiến, nếu người Anh định động thủ là phải cất quân đánh vào nước Anh ngay khi có lệnh của Bệ hạ. Và cũng nên bí mật nuôi dưỡng và hứa hẹn ngai vàng cho một số quý tộc Anh lưu vong vốn có tham vọng ấy – vì không thể làm việc này công khai trong hiệp ước. Có vậy Bệ hạ mới có thể kiểm soát được nhà vua Anh mà Bệ hạ vẫn coi là hoàn toàn bất tín.<br /><br />Đến lúc ấy, trong khi tất cả mọi lực lượng đang được xắp xếp và tất cả những vị hiền nhân quân tử nọ đang đưa ra những kế hoạch và chiến dịch trái ngược nhau, thì chàng Raphael bé nhỏ của các bạn đứng dậy và lên tiếng đề nghị một chính sách hoàn toàn ngược lại. Tôi khuyên nhà vua hãy quên nước Ý và hãy ở nhà. Tôi nói rằng nước Pháp đã quá rộng lớn để Bệ hạ có thể cai trị một cách đàng hoàng, cho nên Bệ hạ thực sự đừng nên lo mở rộng thêm bờ cõi làm gì.<br /><br />Sau đó tôi nhắc đến một sự kiện trong lịch sử xứ Nolandia <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm2" name="nr2" id="nr2">^[2]</a> , môt vương quốc giáp giới với Utopia về phía đông nam. Dựa vào vài mối quan hệ hôn nhân từ ngày xưa, vua Nolandia tin rằng mình phải được thừa kế một vương quốc khác, và thế là người ta phát động một cuộc chiến để chiếm vùng đất ấy cho nhà vua. Cuối cùng thì họ cũng thắng trận, chỉ để nhận ra rằng vương quốc ấy quả thực chiếm được đã khó nhưng giữ nó còn khó hơn. Nội loạn và ngoại xâm luôn là mối đe doạ thường trực. Họ phải liên tục đánh nhau để đàn áp hoặc bảo vệ những thần dân mới của họ. Họ không có cơ hội nào để giải giáp quân đội, và đất nước họ biến thành một nơi hoang phế. Quê hương họ bị chảy máu tiền bạc ra hải ngoại, và con dân họ phải chết để phục vụ cho tham vọng vặt vãnh của người khác. Tình hình trong nước ngày càng bất ổn, đạo đức suy đồi, giết người cướp của ngày càng tăng. Dân chúng không còn tôn trọng luật pháp nữa, vì nhà vua bị chi phối bởi hai vương quốc và không thể tập trung cai trị tử tế được một nơi nào.<br /><br />Khi đã thấy rằng tình trạng vô vọng ấy không thể để kéo dài mãi, người dân Nolandia bèn quyết định phải hành động, và họ lên tiếng hỏi nhà vua của mình bằng một lời lẽ rất phải phép rằng ‘Bệ hạ muốn giữ vương quốc nào?’.<br /><br />‘Bệ hạ không thể giữ cả hai’, họ nói toạc ra như vậy, ‘bởi vì chúng tôi đông lắm và không thể cai trị bằng một nửa ông vua được. Tại sao ư, vì ngay cả nếu chúng tôi là một bầy lừa thì việc chăn dắt chúng tôi cũng đã là một công việc đòi hỏi toàn bộ thời gian của nhà vua rồi.’<br /><br />Và thế là vị vua gương mẫu nọ đành phải trao cái vương quốc mới chiếm được kia cho một người bạn của mình. Nhưng ông vua này chẳng mấy chốc cũng bị đánh đuổi về cố quốc và phải bằng lòng với lãnh thổ cũ của mình thôi.<br /><br />Tôi cũng nhắc nhở vua nước Pháp rằng ngay cả nếu ông ta có phát động hết mọi cuộc chiến tranh ấy và tạo nên tình trạng hỗn loạn ở tất cả những mảnh đất ấy như ý muốn, nhất định cuối cùng ông ta cũng thấy rằng mình đã tự huỷ hoại mình và huỷ hoại thần dân mình một cách vô ích mà thôi. Cho nên tôi khuyên ông ta hãy tập trung vào mảnh đất mà cha ông đã trao lại cho ông ta, và hãy làm cho nó giầu đẹp bằng hết sức của mình, hãy yêu mến thần dân của mình và xứng đáng với tình yêu của họ, hãy sống với họ và cai trị họ với tấm lòng từ ái, và từ bỏ mọi ý đồ bành trướng lãnh thổ, bởi lẽ những cái ông ta có đã quá đủ rồi.<br /><br />Đấy, ông bạn More thân mến của tôi, ông thử nghĩ xem nhà vua sẽ phản ứng thế nào với lời khuyên ấy của tôi?<br /><br />MORE: Chắc hẳn là không được hoan nghênh lắm, phải công nhận thế.<br /><br />RAPHAEL: Bây giờ ta lại hình dung một hoàn cảnh khác nhé. Giả dụ như các cận thần tài chính của nhà vua đang thảo luận xem làm thế nào để gia tăng vốn liếng của Bệ hạ. Một người gợi ý nên tăng giá đồng tiền khi Bệ hạ phải chi trả, và đánh hạ giá nó một cách bất thường khi mọi người khác phải thanh toán tiền cho Bệ hạ. Như thế thì tăng được thu mà giảm được chi cho Bệ hạ. Người thứ hai khuyên nhà vua nên giả đò phát động chiến tranh. Bệ hạ sẽ có cớ để đánh thêm nhiều thứ thuế. Rồi lúc nào thích thì Bệ hạ lại trịnh trọng tuyên bố hoà bình trong tư thế của một đấng minh quân luôn hết sức tránh cho quần thần và dân chúng không phải đổ máu. Người thứ ba nhắc đến một thứ luật cũ rích đã bị mối xông từ lâu và cũng đã lỗi thời từ lâu đến nỗi bây giờ mọi người ai cũng đang vi phạm nó mà không hề biết, rồi khuyên nhà vua nên tiến hành phạt tiền những vi phạm này. Việc này rất lợi cho nhà vua cả về tài chính lẫn phương diện đạo đức, vì chiến dịch phạt này sẽ tiến hành dưới chiêu bài công lí. Người thứ tư khuyên nhà vua ban hành một đạo luật cho phép phạt rất nặng một số vi phạm nào đấy, nhất là những hành vi lập dị khác đời. Sau đó thì Bệ hạ lại có thể bán một thứ quyền miễn trừ đối với đạo luật này cho những ai vẫn muốn sống theo ý riêng của họ. Việc này vừa đảm bảo uy tín và danh tiếng của Bệ hạ nói chung, lại vừa tạo cho Bệ hạ một nguồn thu nhập kép – vì Bệ hạ vừa có tiền phạt của những kẻ rơi vào bẫy của đạo luật này, vừa có tiền thu được do bán quyền miễn trừ cho những ai không rơi vào bẫy đó. Và tất nhiên là giá bán những quyền miễn trừ này sẽ có tỷ lệ tương xứng với phẩm chất đạo đức của nhà vua. Nguyên tắc đạo đức của Bệ hạ càng cao thì Ngài càng không muốn để ai có những hành vi khác đời phản xã hội, và do vậy mà quyền miễn trừ sẽ phải được bán với giá rất cao.<br /><br />Người thứ năm khuyến cáo nhà vua phải làm sao sai khiến được các quan toà để họ phải luôn luôn nhớ nghị án theo ý của Bệ hạ. Bệ hạ cũng nên vời họ vào hoàng cung và tham vấn họ về quan điểm luật pháp của chính mình. Quan điểm của Bệ hạ có thể rõ ràng là hoàn toàn sai, nhưng thể nào cũng có một vị thẩm phán tìm ra được một kẽ hở trong luật pháp để lật ngược công lí. Mà dù Bệ hạ muốn làm việc ấy vì lí do gì đi nữa - hoặc chỉ vì thích ngông ngạo ngược đời, ghét những cái đã hiển nhiên, hoặc đơn thuần chỉ là một ý muốn được cảm thấy mình muốn làm gì thì làm - kết quả sẽ cũng như nhau mà thôi. Chẳng mấy chốc, vấn đề sẽ được các thẩm phán nhìn nhận mỗi người một khác, và trường hợp rõ ràng hiển nhiên ấy sẽ trở thành rắc rối phức tạp, rồi ngay cả những dữ kiện rạch ròi nhất cũng bị nghi ngờ. Tình hình ấy sẽ cho Bệ hạ một cơ hội tuyệt vời để diễn giải luật pháp theo hướng có lợi cho riêng mình. Vì sợ hãi hoặc vì muốn giữ lễ với Bệ hạ, tất cả mọi người sẽ thuận theo hướng đó, và cuối cùng thì quan chánh án sẽ tuyên án đúng như vậy. Mà thực ra thì thiếu gì cách biện hộ cho một bản án có lợi cho ngai vàng. Nào là viện đến lẽ công bằng, đến câu chữ trong luật, đến những ý nghĩa lạ đời của chính những câu chữ đó, và nếu cùng đường thì sẽ viện đến một nguyên tắc có sức nặng hơn bất kì một luật định nào trong thiên hạ - đó là “đặc quyền không ai có thể chối cãi được của nhà vua.”<br /><br />Tất cả đều nhất trí với giáo điều của Crassus <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm3" name="nr3" id="nr3">^[3]</a> rằng ta không bao giờ có đủ tiền nếu ta phải duy trì một lực lượng quân đội. Và thiên hạ cũng nhất trí rằng nhà vua không thể sai lầm chuyện gì, mà cho dù Ngài có muốn phạm sai lầm cũng chẳng được, bởi lẽ cái gì mà chẳng phải là của nhà vua, kể cả từng mạng người trong vương quốc, và cũng làm gì có tài sản cá nhân, trừ phi nhà vua rủ lòng nhân từ chưa nỡ lấy của ai. Nhà vua phải luôn hạn chế những tài sản cá nhân này ở mức tối thiểu, vì sự an khang của Ngài phụ thuộc vào việc ngăn không cho thần dân của mình có quá nhiều của cải hoặc tự do. Giầu có và tự do sẽ khiến cho dân chúng có tinh thần phản kháng lại những điều bất công và áp bức, còn nghèo đói và khốn khổ sẽ khiến họ ù lì nhẫn nhục và bóp nghẹt tinh thần chống đối cao thượng của họ.<br /><br />Đến lúc ấy, tôi lại đứng dậy và lên tiếng rằng tất cả những việc đó đều là vô luân và dại dột đối với một nhà vua, bởi lẽ uy tín và ngai vàng của vua có vững chắc hay không là nhờ vào sự thịnh vượng của muôn dân chứ không phải vào kho báu của triều đình.<br /><br />‘Hãy nghĩ lại xem tại sao dân chúng lại đưa Bệ hạ lên ngai vàng cái đã’, tôi nói. ‘Không phải là vì quyền lợi của Bệ hạ đâu, mà là vì quyền lợi của chính họ. Họ muốn Bệ hạ cống hiến sức lực để làm cho cuộc sống của họ tốt đẹp hơn, và bảo vệ họ khỏi những điều bất công ngang trái. Cho nên công việc của Bệ hạ là làm sao để cho muôn dân được sung sướng chứ không phải là bản thân Bệ hạ được sung sướng. Cũng hệt như công việc của người chăn chiên là phải nuôi nấng chăm bẵm đàn chiên chứ đâu phải chăm bẵm bản thân mình. Còn cái lí thuyết cho rằng dân có nghèo thì nước mới yên là hoàn toàn phản thực tế. Thử xem có bộ phận dân chúng nào bất an và lủng củng như đám cùng đinh? Ai sẽ sẵn sàng làm cách mạng bằng những kẻ đang bất mãn với cuộc sống của chính mình? Ai có thể hăng hái lật nhào mọi thứ để tìm lợi ích cho bản thân bằng những kẻ chẳng còn có gì để mất?<br /><br />‘Không đâu, nếu một ông vua bị thần dân oán ghét và khinh bỉ đến mức độ chỉ có thể cai trị thông qua bần cùng hoá bằng võ lực, áp chế và tịch biên gia sản, thì tốt nhất là ông vua ấy hãy thoái vị ngay đi. Cách cai trị ấy chỉ duy trì được cái danh hão của ngai vàng, nhưng huỷ hoại mọi oai phong thực chất của một đấng quân vương vậy. Có oai gì khi cai trị một lũ ăn mày? Dân có giầu có thịnh vượng thì vua mới oai phong. Đó chính là điều mà nhân vật Fabricius <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm4" name="nr4" id="nr4">^[4]</a> đáng khâm phục muốn nói khi ông ta tuyên bố rằng thà cai trị những người giầu còn hơn làm đồng bọn với họ. Hiển nhiên là một kẻ mải mê sống xa hoa trong khi mọi người khác rên xiết quanh mình thì không thể được gọi là vua - hắn chỉ đáng được gọi là một tên cai tù mà thôi.<br /><br />‘Tóm lại, bác sĩ dốt thì chữa được bệnh này lại gây ra bệnh khác, còn vua mà cai trị bằng hạn chế, cấm đoán, và bần cùng hoá thì không đáng làm vua của những người tự do. Hắn nên tự hạn chế cấm đoán những thói hư tật xấu của bản thân trước đã – lòng ngạo mạn hoặc tính lười biếng chẳng hạn, vì đây là những khuyết tật dễ làm cho một ông vua bị oán ghét nhất. Hắn nên sống bằng nguồn sống riêng của mình và đừng quấy nhiễu người khác. Hắn phải biết liệu cơm gắp mắm trong chi tiêu. Hắn phải biết ngăn chặn tội ác bằng cách cai trị một cách lành mạnh chứ không phải nuôi dưỡng tội ác rồi lại trừng trị chúng. Hắn đừng nên ban hành luật lệ gì đã bị bỏ đi rồi và không còn tác dụng gì nữa. Và hắn chớ bao giờ gây ra một tội ác để lấy cớ phạt tiền người ta - chẳng có một người lương thiện nào có thể cho phép mình làm như vậy.’<br /><br />Sau đó tôi kể cho họ nghe về một chế độ đang thịnh hành tại Happiland <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm5" name="nr5" id="nr5">^[5]</a> , một nước không xa Utopia là mấy. Ở đó, khi tuyên thệ đăng quang, nhà vua phải thề sẽ không bao giờ có hơn một ngàn lượng vàng hoặc bạc trong ngân khố. Chế độ này được một vị vua rất anh minh của họ đặt ra, là một người chỉ biết chăm lo cho sự thịnh vượng của dân chúng. Ông này tin rằng hạn chế của cải của triều đình đến mức ấy sẽ không làm nghèo dân chúng, và chọn con số một ngàn lượng vàng là vì ông biết rằng như vậy là đủ để trấn áp một cuộc nội loạn hoặc đẩy lui một cuộc ngoại xâm, nhưng không đủ để nhà vua sinh lòng muốn đi chinh phạt ở hải ngoại. Đó chỉ là một trong rất nhiều các ý tưởng hay của ông ta. Ông ta cũng hi vọng rằng luật định ấy sẽ bảo đảm luôn có đủ tiền lưu thông vì những mục đích trao đổi, và nhà vua sẽ không có lí do để gây quĩ một cách bất chính bởi vì ông ta cũng không thể có nhiều tiền hơn số lượng qui định ấy. Vậy là ở đó ta thấy một kiểu vua mà người xấu phải sợ và người tốt phải yêu. Nhưng nếu tôi nói những chuyện này với một bọn người đã khăng khăng với những quan điểm đối nghịch của họ, thì ông nghĩ họ có chịu nghe tôi không chứ?<br /><br />MORE: Lẽ dĩ nhiên là họ sẽ không nghe, mà tôi cũng chẳng dám trách họ. Quả thực là nói những chuyện như thế, hoặc khuyên những điều mà mình biết là sẽ chẳng có ai chịu nghe thì chỉ vô ích mà thôi. Làm sao có ích được kia chứ? Làm sao có thể mong họ chấp nhận một đường lối tư tưởng hoàn toàn xa lạ và trái ngược với những xác tín sâu sắc của họ? Lối nói kiểu ấy có thể là rất hay trong một cuộc trò chuyện bạn bè, nhưng ở một cuộc họp nội các, nơi phải quyết định những chính sách quan trọng, thì kiểu triết lí ấy hoàn toàn lạc lõng.<br /><br />RAPHAEL: Đó chính là điều mà tôi muốn nói - sự minh triết không có chỗ ở chốn công đường.<br /><br />MORE: Mà nó cũng chẳng có chỗ cho trí tuệ và học vấn vốn chỉ biết nghĩ sao nói vậy bất luận trong hoàn cảnh nào. Nhưng cũng có một hình thức minh triết khác thuần hoá hơn, biết rõ hoàn cảnh, có ý thức nhập cuộc và biết thủ một vai trò thích hợp trong màn diễn hiện tại. Đó là thứ minh triết mà tiên sinh nên theo. Nếu không thì chẳng khác gì đang trong một màn hài kịch toàn những nô lệ ba lăng nhăng tự nhiên lại có một nhà hiền triết nhảy vào lên tiếng về những điều đại loại như những lời của Seneca khuyên nhủ Nero phải sống như một đấng minh quân chứ không nên làm bạo chúa vậy. Hiển nhiên là ta thà im lặng còn hơn là sắm vai nhầm vở kiểu râu ông nọ cắm cằm bà kia như thế. Bởi vì ngay cả nếu vai diễn bi hài ấy của ta có làm cho màn kịch ấy xôm trò được một lúc thì nó cũng vẫn lạc lõng và chắc chắn sẽ làm hỏng hết cả buổi diễn. Không nên thế. Hãy cố hết sức đóng góp cho vở kịch được thành công. Chớ nên làm hỏng nó chỉ vì ta tình cờ nhớ đến một vở khác mà ta thích hơn vậy.<br /><br />Cái qui luật ấy đúng cho cả chính trị và chốn công đường. Nếu ta không thể xoá bỏ hết những tư tưởng sai trái, hoặc không thể giải quyết những tệ nạn mãn tính một cách hữu hiệu như mong muốn, thì đó cũng vẫn không phải là lí do chính đáng để ta treo ấn từ quan. Ta không nên bỏ mặc con tầu của mình trong bão tố chỉ vì không thể hô mưa gọi gió theo ý mình. Mặt khác, cũng không nên cố truyền bá những tư tưởng mới lạ hiển nhiên sẽ chẳng có chút thuyết phục nào đối với những người vốn đã có thành kiến chống lại chúng. Ta phải tìm cách tác động một cách gián tiếp. Ta phải đối nhân xử thế hết sức tế nhị, và cái gì mà ta không thể chấn chỉnh được thì hãy cố hạn chế tối đa những tác hại của nó mà thôi. Bởi lẽ đã nhân vô thập toàn thì sao có thể mong muôn sự hoàn thiện được. Và biết đến khi nào con người chúng ta mới có thể được hoàn thiện!<br /><br />RAPHAEL: Có lẽ ưu điểm duy nhất của phương pháp ấy là tôi sẽ không hoàn toàn phát điên khi gắng sức chữa trị chứng loạn óc của người khác mà thôi. Nhưng nếu cho phép tôi nói thật, thì tôi sẽ đành phải nói những điều mà bạn nhất định sẽ phản đối đấy. Tôi không biết liệu một con người minh triết có được phép nói dối hay chăng, nhưng tôi thì chắc chắn là không. Hơn nữa, cho dù những điều tôi nói có thể làm họ khó chịu, nhưng chẳng có lí do gì để họ có thể coi đó là những điều bất thường đến mức độ khủng khiếp như thế. Nào tôi đã dám khuyên họ phải áp dụng những chế độ như trong nhà nước cộng hoà tưởng tượng của Plato, hoặc như của nước Utopia bây giờ đâu. Những chế độ ấy, trong khi rõ ràng là tốt đẹp hơn những chế độ của chúng ta, còn có thể làm họ thấy lạ lùng hơn nữa bởi chúng đều dựa trên công hữu chứ không phải tư hữu.<br /><br />Tất nhiên là họ sẽ không thích các đề nghị của tôi rồi. Sau khi đã đắm đuối vào một dự án nào đó, hiển nhiên là họ rất ghét ai chỉ cho họ thấy những hiểm hoạ trước mắt và bảo họ hãy từ bỏ tất cả những cái đó đi. Nhưng ngoài chuyện ấy ra, có cái gì trong những điều tôi nói là không thể hoặc không nên đâu kia chứ? Nếu chúng ta không bao giờ nên nói bất kì điều gì có thể bị coi là bất thường vì sợ sẽ trở thành lố bịch, thì tốt hơn cả là hãy im thin thít, đừng nhắc lại cả những lời dạy của Đấng Christ nữa, ngay cả khi đang ở giữa một nước Cơ đốc giáo. Mà đó chính là điều mà Ngài ghét nhất. Chẳng phải Ngài đã bảo các tông đồ rằng những điều mà Ngài thì thầm vào tai họ sẽ phải được lớn tiếng rao giảng từ trên nóc nhà <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm6" name="nr6" id="nr6">^[6]</a> đó sao? Và hầu hết những lời dạy của Ngài còn trái với lệ thường hơn bất kì những gì mà tôi đề nghị, chỉ có điều là những tư tưởng ấy của Ngài đã được những nhà giảng đạo biến báo đi một cách thiên tài – mà chắc là ông bạn More đây cũng có dự phần vào việc đó!<br /><br />‘Ta sẽ không bao giờ khiến được con người hành xử theo đúng với giáo lí Cơ đốc,’ chắc là những nhà giảng đạo ấy đã bảo nhau thế, ‘cho nên ta hãy tìm cách làm cho giáo lí Cơ đốc thích ứng với cách hành xử của con người vậy. Như vậy thì chí ít cũng còn có một liên hệ nào đó giữa hai bên.’<br /><br />Nhưng tôi không thấy có tí ích lợi gì trong việc làm ấy của họ. Họ chỉ khiến cho người ta có khả năng phạm tội với một lương tâm thanh thản – và đó là tất cả những gì mà tôi có thể làm tại một cuộc họp nội các. Bởi lẽ tôi sẽ chỉ có thể hoặc là bỏ phiếu chống, tức là ngang với việc không bỏ phiếu, hoặc là bỏ phiếu thuận, tức là trở thành đồng loã và a dua với một lũ mất trí vậy.<br /><br />Còn về cái mà bạn gọi là tác động một cách gián tiếp, và khi sự việc không thể chấn chỉnh được thì phải có giải pháp tế nhị để hạn chế tối đa tác hại của tình hình, quả thật tôi không hiểu như vậy là thế nào. Tại công đường, đã không thể giữ chính kiến của mình thì chỉ còn cách để mặc cho mọi người làm theo ý họ, cũng như là đồng loã mà thôi. Mà còn phải công khai ủng hộ những chính sách xấu xa, và phải chấp thuận cả những nghị quyết ma quỉ nhất. Nếu không tỏ rõ thái độ nhiệt tình ủng hộ những thứ đó, bạn sẽ bị coi là gián điệp hoặc thậm chí là một tên phản quốc. Bên cạnh đó, với một đám đồng sự như thế thì liệu bạn có cơ hội gì để làm được việc thiện cơ chứ! Bạn sẽ không bao giờ cải tạo được họ - mà họ thì hoàn toàn có khả năng tha hoá con người bạn, cho dù phẩm chất của bạn có tốt đẹp đến mấy chăng nữa. Đã cùng hội cùng thuyền với họ, bạn sẽ hoặc là mất hết nhân cách của mình, hoặc là sẽ dùng nhân cách ấy ra để che đậy cho những hành vi điên cuồng và xấu xa của họ mà thôi. Đấy, kết quả của cái phương pháp tác động gián tiếp ấy của bạn là như vậy đấy!<br /><br />Plato đại nhân có một hình ảnh rất hay có thể lí giải tại sao một con người có lí trí và nhạy cảm nên tránh xa khỏi chính trường. Ông ta thấy mọi người đều đổ xô ra đường giữa lúc trời mưa và ai cũng ướt như chuột lội. Ông ta không thể thuyết phục họ trở vào nhà để được khô ráo. Ông ta biết nếu mình ra theo họ thì mình cũng bị ướt như vậy. Và thế là ông ta cứ ở trong nhà, và, vì không thể làm gì được trước sự điên rồ của mọi người, ông ta bèn tự an ủi mình rằng ‘Dù sao thì ta cũng không điên rồ như họ.’<br /><br /><br /></p> <h3 style="font-family: times new roman;">Trích Quyển Hai, trang 190-196</h3> <p style="font-family: times new roman;">Buổi lễ kết thúc với một bộ các bài kinh nguyện mà giáo sĩ cùng đọc với toàn bộ cử toạ. Lời nguyện được viết sao cho người nào cũng thấy những câu chữ ấy đúng với tín ngưỡng riêng của mình. Đại loại như sau:<br /><br /><i>Kính lạy Đức Chí Tôn là người đã tạo ra con, cai quản con, và cho con mọi thứ tốt lành. Con xin cảm tạ Người vì những ân huệ Người đã ban cho con, và hơn hết là đã cho con được sống trong một xã hội hạnh phúc nhất, được tin theo tín ngưỡng mà con hi vọng là đích thực nhất. Nếu con sai, và nếu quả còn có những tín ngưỡng hoặc chế độ xã hội nào tốt đẹp hơn và xứng đáng hơn với Người, con cầu xin Người hãy thương xót con và cho con được biết, bởi con luôn sẵn lòng theo Người về bất kể phương nào. Nhưng nếu chế độ này của chúng con là tốt đẹp nhất, và tín ngưỡng của con đây là chánh tín nhất, xin hãy cho con được trung thành với cả hai, và đem cả nhân loại về với cùng một lối sống này, cùng một tín ngưỡng này – trừ phi sự đa dạng tín ngưỡng hiện nay cũng chính là một phần mục đích khôn lường của Người. Xin hãy cho con một cái chết nhẹ nhàng khi Người gọi con về với Người. Con không dám xin được về sớm hay muộn. Nhưng nếu đó là ý Người, con xin thà được theo về với Người ngay khi được gọi, cho dù có đau đớn đến đâu, còn hơn để những vui thú của cuộc đời trần thế này giữ chân con quá lâu mà phải ở xa Người. </i> <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/nghetacpham.php?bai=ng4#bai01"><img src="http://talachu.org/styles/audio.gif" style="vertical-align: bottom;" alt="" border="0" /></a><br /><br />Sau khi tụng bài nguyện ấy, họ lại cùng nhau cúi đầu chạm đất trong một lúc, rồi đứng dậy và ra ngoài dùng bữa trưa. Phần còn lại trong ngày, họ dùng để vui chơi giải trí và luyện tập quân sự.<br /><br />Thế đấy. Đó là tất cả những gì tôi có thể kể lại một cách chính xác nhất về nước Cộng hoà Utopia. Theo nhận định của tôi, đó không những là một đất nước tốt đẹp nhất thế giới, mà còn là nước duy nhất xứng đáng có quyền được gọi là một nước cộng hoà. Ở các nước khác, người ta cũng thường nói đến công hữu, nhưng thực ra họ chỉ nhăm nhăm nghĩ đến tư lợi mà thôi. Ở Utopia, nơi không có tư hữu, con người thực hiện những công vụ của mình một cách nghiêm túc thực sự. Và cả hai thái độ ấy đều hoàn toàn dễ hiểu. Ở các nước cộng hoà giả hiệu, mọi người đều biết rằng nếu không mưu lợi cho bản thân thì họ sẽ chết đói, cho dù quốc gia có giầu mạnh đến đâu. Cho nên tất nhiên là họ phải ưu tiên cho những quyền lợi của bản thân hơn quyền lợi công cộng – nghĩa là quyền lợi của người khác. Nhưng ở Utopia, nơi tất cả mọi thứ đều là công hữu, thì chừng nào mà các kho đụn công cộng còn đầy đủ thì sẽ không ai phải sợ bị thiếu thốn. Ai cũng được phân phối công bằng, cho nên không bao giờ có người nghèo hoặc ăn mày. Không ai sở hữu một cái gì, nhưng tất cả đều giầu có – bởi có thứ của nả nào giầu có hơn một cuộc sống vui vẻ, an bình, và không có lo âu sợ hãi? Đáng lẽ phải lo lắng kiếm miếng ăn hàng ngày, khổ sở vì những đòi hỏi ì xèo của vợ, sợ con trai bị nghèo đói, sợ con gái không có của hồi môn, người Utopia có thể tuyệt đối yên trí rằng bản thân mình, vợ mình, con cái cháu chắt chút chít và muôn đời hậu duệ của mình sẽ luôn được cơm no áo ấm và yên bình hạnh phúc. Và cả những người già không còn lao động được nữa cũng vẫn được chu cấp đầy đủ hệt như khi còn làm việc.<br /><br />Nào, liệu có ai dám so sánh cách thu xếp công bằng này ở Utopia với cái gọi là công lí ở các nước khác không? Tôi xin nói ngay là ở những nước khác thì có đến chết tôi cũng vẫn không thể tìm thấy một mảy may dấu vết nào của công lí hoặc công bằng. Công lí kiểu gì vậy? Những bọn người như lũ quý tộc, bọn buôn vàng, bọn cho vay nặng lãi, những kẻ không làm một việc gì cần thiết thì lại được xã hội cho hưởng một cuộc sống xa hoa lộng lẫy. Còn những người lao động, nào xà ích, nào thợ mộc, nông dân, những người không bao giờ ngưng chân ngưng tay làm những công việc cần thiết đến nỗi nếu họ ngừng làm việc thì cả đất nước sẽ đình trệ cả lại trong hàng năm trời – thế mà bản thân họ thì ra sao? Họ thiếu ăn và khốn khổ đến nỗi nếu được biến thành trâu ngựa thì chắc họ sẽ sung sướng hơn – bởi trâu ngựa cũng không phải làm nhiều giờ một ngày như thế, không bị đói khát đến thế, và cũng chẳng cần gì đến tương lai. Như hiện nay, người lao động không những đang rên xiết dưới gánh nặng của những công việc nặng nhọc và đồng lương chết đói, mà còn lo sợ đến chết về một viễn cảnh của tuổi già khốn khổ – bởi hàng ngày họ đã chẳng đủ ăn, còn nói gì đến việc dành dụm cho tuổi già.<br /><br />Bạn có thấy được một tí công bằng hoặc tử tế nào ở một chế độ xã hội chỉ biết dành hết những phúc lợi của nó cho đám người gọi là quý tộc, thương gia và bọn người hoàn toàn không làm ra một thứ gì hoặc chỉ biết làm những đồ hàng hoá xa hoa và những trò du hí, còn thì không chu cấp gì cho những người cày cấy, đào than, những thợ thuyền như thợ mộc, đánh xe, những người mà không có họ thì xã hội cũng chẳng còn? Một xã hội như thế bộc lộ cái dã man nhất của nó ở tình cảnh già ốm bệnh tật và cô nhi quả phụ của người lao động. Sau khi đã bóc lột hết tuổi thanh xuân trai tráng của họ, xã hội liền quên hết những ngày tháng mà họ đã vất vả phục vụ nó và giờ đây chỉ biết đền bù cho những công việc quan trọng mà họ đã làm suốt cả đời bằng cách bỏ mặc cho họ chết trong cảnh nghèo khổ. Tệ hơn nữa, những khoản thu nhập khốn khổ của người nghèo lại còn bị kẻ giầu đục khoét đi hàng ngày, không những bằng lừa đảo cá nhân, mà còn bằng những thủ thuật công pháp. Chưa hài lòng với tình trạng bất công của việc ngược đãi những người có nhiều đóng góp nhất cho xã hội, họ còn nhẫn tâm tìm mọi cách biến những điều bất công ấy thành công lí được bảo vệ bởi luật pháp.<br /><br />Quả thực, khi xem xét mọi chế độ xã hội đang thịnh hành trên thế giới ngày nay, tôi không thể, xin Thượng đế tha tội, thấy chúng là cái gì khác ngoài một âm mưu lớn của người giầu nhằm củng cố bành trướng những quyền lợi riêng của mình dưới chiêu bài tổ chức quản lí xã hội. Họ nghĩ ra đủ mọi mánh khoé mẹo luật, trước hết là để bảo vệ những gì họ đã kiếm được một cách bất chính, và sau đó là để bóc lột người nghèo bằng cách mua sức lao động của họ càng rẻ mạt càng tốt. Đến khi người giầu thấy rằng những mánh khoé mẹo luật ấy phải được xã hội chính thức công nhận – tức là cả người nghèo cũng phải chấp nhận chúng – họ sẽ dùng đến sức mạnh của luật pháp. Vậy là một thiểu số vô đạo đức chỉ biết nghe theo lòng tham vô độ của chính mình độc chiếm toàn bộ những gì nhẽ ra là thừa đủ để đáp ứng nhu cầu của toàn xã hội. Giá những người lao động ở các nước này được sống ở Utopia thì họ sẽ hạnh phúc biết bao nhiêu! Ở đó, việc xoá bỏ tiền tệ và tâm lí ham tiền đã giải quyết được biết bao nhiêu vấn đề xã hội, tiêu diệt được biết bao nhiêu tội ác! Rõ ràng là sự cáo chung của tiền tệ cũng là sự cáo chung của mọi hành vi tội ác mà mọi thứ hình phạt hàng ngày đều bất lực: nào gian lận, nào trộm cắp, cướp bóc, tranh giành, đánh lộn, nổi loạn, giết người, phản quốc, và cả tội làm phù thuỷ dị đoan nữa. Ngay khi đồng tiền không còn nữa, bạn cũng có thể lập tức chia tay với sợ hãi, lo âu, lao lực, và những đêm dài mất ngủ. Và phải rồi, ngay cả nghèo đói, chính cái vấn đề có vẻ như lúc nào cũng phải cần có tiền mới giải quyết được ấy, cũng sẽ lập tức biến mất nếu đồng tiền đã không còn tồn tại ở trên đời này nữa.<br /><br />Cho phép tôi làm rõ thêm về điểm này. Ta hãy thử nhớ lại một năm mùa màng thất bát và đã có hàng ngàn người chết đói. Tôi nói thực nhé, nếu kiểm tra kho đụn của các phú hào vào thời điểm cuối của thời kỳ khó khăn ấy, ta sẽ thấy rằng vẫn có thừa đủ ngô lúa để cứu mạng tất cả những người đã chết vì thiếu ăn và bệnh tật, và ngăn chặn được tất cả những di hại của giai đoạn trái tiết gở mùa ấy trong dân chúng. Trời ơi, giá không có đồng tiền oan trái này thì ai ai cũng có đủ cơm ăn áo mặc. Người ta cứ ngỡ phải có tiền thì mới có miếng ăn. Có biết đâu nó lại là thứ duy nhất khiến cho người bị đói.<br /><br />Tôi tin rằng ngay cả người giầu cũng thừa biết tất cả những chuyện này, và họ cũng hiểu rằng có đủ những thứ mình cần còn hơn gấp vạn lần thừa mứa những thứ mình không cần, cho nên họ mới biết sơ tán hết ra khỏi vùng nguy hiểm chứ chẳng dại gì cố thủ sau thành luỹ tài sản của chính mình. Và tôi cũng tin chắc rằng cái ý thức biết lo cho bản thân, cũng như quyền năng của Đấng Christ Cứu thế - người có thừa trí thông sáng để biết cái gì là tốt đẹp nhất cho chúng ta, và có thừa lòng xót thương để nhất định sẽ ban cho chúng ta cái tốt đẹp nhất ấy - nhẽ ra đã phải dẫn dắt toàn bộ thế giới này tới chế độ Utopia kia từ lâu rồi, nếu như không có cái con quỷ sinh ra mọi tội lỗi kia là lòng ngạo mạn vậy. Lòng ngạo mạn của chúng ta còn có tên là tự hào, là thị dục huyễn ngã – cái ý muốn mình được người khác coi là quan trọng, là hơn đời. Chính lòng ngạo mạn đã khiến ta xét đoán sự thịnh vượng không phải bằng những gì ta có, mà bằng những gì người khác không có. Ngạo mạn sẽ không chịu đặt chân vào thiên đàng nếu nó nghĩ rằng ở đó không có những giai cấp kém đặc quyền đặc lợi hơn để nó có thể vênh vang sai phái – không có ai khốn khó để tô điểm cho hạnh phúc riêng của nó được lộng lẫy hơn, hoặc giả cảnh nghèo đói của họ có thể bị nó làm cho khốn nạn hơn bằng cách phô trương vung vãi những xa hoa của mình. Ngạo mạn, như một con rắn ma quái từ hoả ngục trườn vào trái tim người – hoặc ví cách khác, như một quái ngư vẫn thường mút chặt lấy mạn thuyền quốc gia và lôi nó vào chốn đoạn trường – lúc nào cũng níu kéo chúng ta, ngăn trở bước tiến hoá của chúng ta đến một lối sống tốt đẹp hơn. <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/nghetacpham.php?bai=ng4#bai02"><img src="http://talachu.org/styles/audio.gif" style="vertical-align: bottom;" alt="" border="0" /></a><br /><br /></p> <p style="font-family: times new roman;"><br /><b>Nguồn</b>: Thomas More, <i>Utopia</i>, Trịnh Lữ dịch từ bản tiếng Anh của Nhà xuất bản Cox &amp; Wyman Ltd., London. Bản tiếng Việt của Công ti văn hoá &amp; truyền thông Nhã Nam. Nhà xuất bản Hội Nhà văn và Nhã Nam xuất bản, Hà Nội, 2006</p> <p style="font-family: times new roman;" class="anmerkung"> <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr1" name="anm1" id="anm1">^[1]</a>Dionysius là nhà độc tài cai trị xứ Syracuse trong những năm 405-367 trước Công lịch. Ông ta được giới thiệu với Plato, nhưng chẳng có ấn tượng gì với các học thuyết của Plato, và còn bắt Plato đem bán làm nô lệ trong chuyến viếng thăm Syracuse cuối cùng của ông này.<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr2" name="anm2" id="anm2">^[2]</a>Nolandia – trong nguyên bản tiếng Latin là <i>Achoriorum populus</i> – nghĩa là dân không có thật, nước không có thật.<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr3" name="anm3" id="anm3">^[3]</a>Marcus Licinius Crassus (mất năm 53 trước CN), thành viên của bộ Tam Đầu chế (bộ ba cùng cai trị La Mã) cùng với Pompey và Julius Caesar. Là một nhà tài chính mạnh dạn, ông ta đã trở thành cự phú nhờ dám thu mua rẻ những ngôi nhà bị hoả hoạn hoặc có thể bị hoả hoạn, cho đến lúc sở hữu hầu hết nhà cửa ở thành La Mã. Giáo điều nói tới ở đây có thể là dựa vào một câu trong sách Lịch sử Tự nhiên của tác giả Plini, viết rằng “Ông Crassus thường nói, đã gọi là cự phú là phải có đủ tiền nuôi cả một đạo quân.”<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr4" name="anm4" id="anm4">^[4]</a>Gaius Fabricius Luscinus (đầu thế kỷ 3 trước CN), là người nổi tiếng vì liêm khiết và khinh thường mọi xa hoa. Nhiều sách lại cho câu nói này là của một nhân vật khác là Manius Curius Dentatus, cũng là một đại diện xuất sắc của phẩm chất đạo đức cao đẹp của La Mã cổ đại.<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr5" name="anm5" id="anm5">^[5]</a>Nguyên văn là <i>Macarenses</i>, gốc từ chữ <i>Makar</i>, tiếng Hi Lạp có nghĩa là hạnh phúc. Happiland có nghĩa là một xứ sở hạnh phúc.<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr6" name="anm6" id="anm6">^[6]</a>Nguyên văn câu này trong sách phúc âm của Luke được Phan Khôi dịch là “Vậy nên mọi đều mà các ngươi đã nói nơi tối, sẽ nghe ra nơi sáng; mọi đều mà các ngươi đã nói vào lỗ tai trong buồng kín, sẽ giảng ra trên mái nhà.” (ND) <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr7" name="anm7" id="anm7">^[7]</a>Thượng viện Anh là đại diện của giai cấp quý tộc. Hạ viện là đại diện của bình dân. Theo truyền thống, phải là đại quý tộc mới được quyền làm Thượng thư (chủ tịch) Thượng viện. Thomas More là người bình dân đầu tiên phá vỡ truyền thống này, chứng tỏ ông phải là người cực kỳ đặc biệt (ND).<br /><a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#nr8" name="anm8" id="anm8">^[8]</a>Thomas More viết <i>Đối thoại</i> này trong thời gian bị giam trong ngục tối để chờ ngày ra pháp trường (ND)<br /></p> <div style="font-family: times new roman;" id="autor"> <p><strong>Thomas More </strong>sinh năm 1478 tại London, thiếu thời làm gia nhân trong nhà đức Tổng Giám mục Morton, người đã nhận thấy những tư chất đặc biệt của More và gửi anh vào đại học Oxford. Nhờ thành tích học tập rất xuất sắc, More được cử vào Luật sư Đoàn của kinh thành London ngay sau khi tốt nghiệp, nhanh chóng trở thành một luật sư danh tiếng, được bầu vào Hạ Viện, và kiêm chức Phó Giám Quản kinh thành London. Trong một chuyến công du sang xứ Flanders, ông bắt đầu viết <i>Utopia</i> và hoàn thành cuốn sách này vào năm 1516. Hai năm sau, ông được đề cử làm trưởng quan cơ mật của vua Henry VIII, và năm 1525 thì được bầu làm Thượng thư Hạ viện, rồi lên Thượng thư Thượng viện, trở thành người bình dân đầu tiên trong lịch sử nước Anh được cử vào chức vụ này <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm7" name="nr7" id="nr7">^[7]</a> . Vì phản đối những đề nghị chi tiêu hoang phí của nhà vua, không chịu công nhận ngai vàng cao hơn Giáo hội, và đặc biệt là không chấp nhận vụ ly hôn của vua Henry VIII với công chúa Catherine của công quốc Aragon, More treo ấn từ quan vào năm 1532, nhưng bị nhà vua buộc tội phản quốc và tống vào ngục tối. Ông bị xử trảm tại bãi hành hình của kinh thành London ngày 6 tháng 7 năm 1535. Lời cuối cùng của ông ở trên đoạn đầu đài là “Ta tận tuỵ với ngai vàng, nhưng tận trung trước hết với Thượng đế.” Bốn trăm năm sau, ông được Giáo hội Cơ đốc phong thánh, và trở thành một trong những vị thánh tử vì đạo danh tiếng nhất thế giới.</p> <p><strong>Tác phẩm: </strong> Ngoài <i>Utopia</i>, Thomas More còn viết <i>Cuộc đời của John Picus - Tử tước xứ Mirandula, Lịch sử vua Richard III</i>, và <i>Đối thoại giữa Sung sướng và Khổ đau <a href="http://webwarper.net/ww/%7Eav/talachu.org/tacphamdich.php?bai=31#anm8" name="nr8" id="nr8">^[8]</a> .</i></p></div> <p style="font-family: times new roman;"><strong>Trịnh Lữ </strong>sinh năm 1948 tại Hà Nội. Kỹ sư xây dựng mỏ. Từng làm radio, truyền hình, chuyên gia truyền thông và đào tạo phát triển tại Việt Nam và Hoa Kỳ.</p><p style="font-family: times new roman;"><br /></p><p style="font-family: times new roman;"><span style="font-style: italic;">Source: talachu.org</span><br /></p><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-7312890508569992494?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-79655531449318499882009-12-20T20:41:00.000-08:002010-12-31T02:32:54.516-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2xFKMbVEI/AAAAAAAAAHs/6zwUy9a0yCk/s1600/1236054800_omoTshirt-1.jpg"><img style="float:left; margin:0 10px 10px 0;cursor:pointer; cursor:hand;width: 282px; height: 400px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2xFKMbVEI/AAAAAAAAAHs/6zwUy9a0yCk/s400/1236054800_omoTshirt-1.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556792217438999618" /></a><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Thơ tao, vũng bẩn</span><br /><br />Ừ, mày có thể cho thơ tao dở nhưng xin đừng cho nó là tục tĩu<br />vì sinh ra tao vốn là thứ cặn bã<br />vì sinh ra tao vốn là đám dân ô nhục, nhược tiểu<br />nên tao chỉ là cái bóng vật vờ lê lết bên rìa một thiểt chế xã hội này thôi<br /><br />Tao nói rằng thơ tao vốn dĩ là Những Vết Bẩn<br />những vết bẩn phụt trào từ bản ngã tao<br />những vết bẩn trong xáo trộn của người đời phơi – trưng trong mắt tao<br /><br />nếu không thích đóng nhơ nhám đầy rẫy những vi rút mang mầm bệnh tật<br />về tính dục thì cứ <br />vứt đi và thản nhiên như chưa có chuyện gì xảy ra<br /><br />Mày cứ việc đi về phía luận lý sùi bọt mép<br />đi về phía luận lý ngột ngạt luôn xông khí độc vào óc não<br />đừng sờ sạm thứ nhơ bẩn của tao<br />đừng sờ chạm vào khối ung nhọt của tao<br />ở đây bất phản kháng việc làm của nhau nhé<br /><br />mày cứ việc vuốt cho thẳng cột sống<br />mày cứ việc gán nhãn hiểu biết lên khuôn mặt <br />đừng thóa mạ thơ tao<br />cái ngôn sứ mà tao đã nhúng con người tao vào đời sống.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-7965553144931849988?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-52337547718595116372009-12-18T22:51:00.000-08:002010-12-31T02:27:10.528-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2vxQ6yLYI/AAAAAAAAAHk/S70lPz3xTKY/s1600/nh%25E1%25BB%259B.jpg"><img style="float:left; margin:0 10px 10px 0;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 274px;" src="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2vxQ6yLYI/AAAAAAAAAHk/S70lPz3xTKY/s400/nh%25E1%25BB%259B.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556790776135036290" /></a><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Xáo trộn trong em</span><br /><br /><span style="font-style:italic;">Mọi xáo trộn đã đi qua<br />em tự nhủ thế<br />nhưng đôi mắt vẫn ném cái nhìn về phía đời sống một cách ngờ nghệch</span><br /><br />Em còn nói: đó là giấc mơ biến trạng trong một đêm tuyệt vọng<br />cái giấc mơ đã dung túng trong em ảo tưởng về<br />một cô gái lang thang bước lạc trong cái bóng khổng lồ của một gã say xỉn<br /><br />ở nơi tình yêu và nỗi sợ hãi đan cuộn nhau<br />mọi thứ bắt đầu xáo trộn trong em<br />khi ảo tưởng rớt tan tành chính cái nơi nó được sinh ra<br />trong cõi lòng em<br />trong trái tim em<br />trong ý nghĩ của em<br />nó khiến em rùng mình và im lặng<br />nó khiến em xao lãng mọi hành động và ý nghĩa về nó<br />nó còn khiến em nhìn đời bằng con mắt thương tổn<br /><br />Ôi! cuộc đời em<br />xoáy xoay giữa hiện thực và ước mơ<br />hiện tồn giữa suy đồi và dựng xây<br />rối tung giữa cô đơn và chung chả<br />em bước đi<br />trong hoang mang<br />trong sợ hãi<br />và cái thể hiện lầm lạc là việc em bám mình vào cái bóng và đặt niềm tin yêu<br />nó khiến em mê muội và mất mát<br />nó khiến em gục ngã và khổ đau<br />nhưng em vẫn tự nhủ<br />để bước đi<br />cái bước lê trong chiều hướng cuồng loạn, rối bời<br />cái bước đi của điều muốn là trung tâm của sự chú ý<br />nhưng trong thâm tâm em biết rằng<br /><br />"Tôi có thể xiêu ngã và tan biến chỉ một ánh nhìn"<br /><br />em vẫn bước đi<br />nơi mọi xáo trộn bên ngoài chỉ là bề nổi của tâm thức<br />khi mà bên trong nó <br />mọi xúc cảm đều khiến em lạ lẫm<br />mọi cái nhìn đều khiến em xa lạ<br /><br />em vẫn bước đi<br />mơ ảnh về một cô gái trong cuộc hành trình vô định.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5233754771859511637?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-88243807208386702972009-12-18T19:00:00.000-08:002010-12-25T01:31:46.804-08:00<span style="font-family:times new roman;"><strong>Dấu hiệu của những người như anh<br /></strong><br />Vì <em>những người như anh</em> có dấu hiệu nổi loạn trong tương lai</span><br /><span style="font-family:times new roman;">Vì <em>những người như anh</em> có dấu hiệu phản kháng trong tương lai</span><br /><span style="font-family:times new roman;">Vì <em>những người như anh</em> có dấu hiệu phản động trong tương lai</span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Còn chúng tôi</span><br /><span style="font-family:times new roman;">những giống loài sinh ra và lớn lên cùng <em>những người như anh</em></span><br /><span style="font-family:times new roman;">những băng nhóm được giáo dục và làm việc cùng <em>những người như anh</em></span><br /><span style="font-family:times new roman;">nhiệm vụ cao cả trong suốt cuộc đời chúng tôi</span><br /><span style="font-family:times new roman;">là luôn dõi theo những cựa quẫy</span><br /><span style="font-family:times new roman;">từ hành vi cho đến những mối quan hệ </span><br /><span style="font-family:times new roman;">kẻ cả cái cách mà <em>những người như anh</em> thức trong bóng đêm</span><br /><span style="font-family:times new roman;">chúng tôi luôn chờ những phút giây mọi dấu hiệu</span><br /><span style="font-family:times new roman;">được hé lộ</span><br /><span style="font-family:times new roman;">cái dấu hiệu trong khuôn khổ chúng tôi</span><br /><span style="font-family:times new roman;">cái dấu hiệu đã ăn sâu trong óc não chúng tôi.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-8824380720838670297?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-15730858415254348172009-12-17T18:55:00.000-08:002010-12-31T02:23:22.749-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2u-o0DZVI/AAAAAAAAAHU/fb6rJoIVPIw/s1600/images.jpg"><img style="float:left; margin:0 10px 10px 0;cursor:pointer; cursor:hand;width: 160px; height: 120px;" src="http://1.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TR2u-o0DZVI/AAAAAAAAAHU/fb6rJoIVPIw/s400/images.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5556789906375927122" /></a><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Tôi tìm đến sự mạnh mẽ</span><br /><br />Cuộc đời này<br />tôi muốn dơ tay đập vỡ thế giới bày trước mặt<br />để vẽ thế giới cho riêng mình<br /><br />tôi muốn quơ tay quậy đùa với ngọn lửa<br />đốt cái tầm mà tôi luôn ngoái và hi vọng<br />để đau khi nhìn những mảnh vụn và đám tro tàn<br /><br />Sinh ra một nửa người<br />từ yếu đuối tôi với tới sự mạnh mẽ<br />tập tễnh với mạnh mẽ<br />trống không với mạnh mẽ<br />cô đơn với mạnh mẽ<br />lạc lõng với mảnh mẽ<br />và xa lạ với mạnh mẽ<br />sức mạnh với tới đủ để tôi đứng lên nhìn rõ khuôn mặt kẻ vắng mặt<br />kẻ phụ nhận tôi<br />kẻ chối bỏ tôi<br />kẻ góp phần làm tôi hụt hẫng và đảo điên<br /><br />Tuổi thơ tôi lang thang trên triền sông quê hương<br />cái dòng sông hứa hẹn chôn sống tôi<br />cái dòng sông hứa hẹn sẽ cuốn tôi đi<br />- trôi và chìm vào miền chốn an lạc<br />im hơi<br />- tôi bật nhẹ âm thanh làm vơi đi mọi nổi niềm khắc khoải<br /><br />Ôi!mỗi khi vào mùa mưa<br />ngắn ngủi thôi trên dải đất miền trung này<br />tôi thét gào với cơn lũ<br />thách mọi sức mạnh<br />vắt kiệt sức mình rồi ngã gục<br />trong cơn mê<br />tôi nghe<br />con sóng vẫy gọi tôi<br />hãy lang thang<br />hãy lang thang trọn mùa<br />tôi nghe dòng nước thì thầm với tôi<br />hãy dịu dàng<br />hãy mạnh mẽ<br />hãy lấp tất cả những vùng trũng<br />hãy cuốn phăng tất cả những nhơ nhớp<br />quên bẵng tất cả đi<br />để trôi và chìm vào miền tịnh lặng<br /><br />tôi kẻ vực dậy<br />đi tìm.<br /><br /><span style="font-style:italic;">Phan Rang, 10.2008</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1573085841525434817?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-17160699564034221412009-12-17T18:51:00.000-08:002009-12-17T18:53:11.112-08:00<a href="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/Syrui-h3iFI/AAAAAAAAAFA/jdm9BI08J2c/s1600-h/Julianna-and-Charlotte-lg.jpg"><img id="BLOGGER_PHOTO_ID_5416403786534455378" style="DISPLAY: block; MARGIN: 0px auto 10px; WIDTH: 253px; CURSOR: hand; HEIGHT: 400px; TEXT-ALIGN: center" alt="" src="http://3.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/Syrui-h3iFI/AAAAAAAAAFA/jdm9BI08J2c/s400/Julianna-and-Charlotte-lg.jpg" border="0" /></a><br /><div>Julianna and Charlotte</div><br /><div>by Paul McCormack</div><br /><div>Powdered Graphite &amp; Pencil</div><br /><div>24 x 36 inches</div><br /><div></div><br /><div>Source: artrenewal.org</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1716069956403422141?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-81692768582607352242009-12-15T06:20:00.000-08:002010-12-25T01:32:37.235-08:00<span style="font-family:times new roman;font-size:130%;"><strong>Ariya Glơng Anak (vô danh Chăm)</strong></span><br /><span style="font-family:times new roman;"></span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nhìn trước ngoảnh sau còn ai đâu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Gia sản để lại nhiều, cất nơi nào cho an </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Phan Rang, Phan Rí, Lòng Sông, </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Phú Hài đâu là con đường? </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Quyết nhai sắt cho vỡ tan, hai hàm răng ta vỡ nát </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đất nước tội chi mà chưa được cứu thoát </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đã dâng chuộc khắp sứ nào khác, còn vướng mắc nơi đâu? </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đến năm ngọ người sẽ ban giao </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lửa thiêng cháy xóm thôn làm u ám rủ buồn </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đã bao lần đứng ngống chẳng thấy tàu nào từ phía trời đông Muốn uống khô nước đại dương cho người đi trở lại </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tháng bảy, đức vua kịp về tới </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ba vị quan cùng đến, ấy đất Kawei </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ba tiếng sấm vang to làm chột dạ này </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Mặt đất cũng lung lay, triều đình cũng rúng động </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Giữ gốc, lưu lấy thân dù có ngắt ngọn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Khoanh vùng cho rễ được sống, kẻo phí giống dân người </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Phân chức quan trấn giữ đất Panduranga </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Họ có vây ta khắp bến bờ là để giữ nòi giống cho mình </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sấm vang động, biển dậy sóng, rừng ngả nghiêng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Anh chẳng kể gì em, chú không nhìn nhận cháu </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thấy hận thù mà lòng ta vui thú </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đạo đức đã thất tán, người đã lấy đi ngay ban đầu </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Bốn nước được phái đến cho hay </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Vun điều dữ lại một nơi, như ta phả đất đá cho bằng </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dữ trước, lành sau mới được trường tồn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Uống nước biển với xây ngăn nước sông thì không ai có thể hại </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đạo của cây thì thân ở đâu thì rụng lá nơi ấy </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ví có bay rụng nơi khác chăng, đấy là mình tự hại mình</span><br /><span style="font-family:times new roman;"><br />Tội lỗi vướng vào thì tìm ai mà gặp? </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Có nhắn bảo ai trước, mới biết đường chạy đi náu thân </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Có cho nhiều, bảo là ít chẳng đủ ăn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cứng đến đâu cũng bảo là mềm, no thế nào cũng cho rằng đói</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tâm hồn ta không còn đâu tầm quý phái </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Phường giá túi áo cơm đâu khỏi để bị người mua chuộc</span><br /><span style="font-family:times new roman;"><br />Ăn thịt, nhả xương cho kỳ hết </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cất giữ thì thiêu mất, uổng hao của cải người </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nên cái bí mật linh thiêng cũng lộ bày </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Mọi bến bề đều bị bao vây, ta còn chạy náu xứ nào </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Mạnh trên đời voi trước, trâu sau </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cậy sức mà bước mau để mệt phờ trong chốc lát </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống trên đời như đi trên nền đất trơn trợt </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Xây xẩm trong cơn lốc, dưới kia: hố thẳm với mội ngầm </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đất nước đắm chìm lại như thể muốn thịnh hưng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Như than lửa lại muốn cháy bùng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lúc này ta có thể nói thể được chăng? </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nỗi đắng cay xưa, hãy giắng nhịn nhường </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Người có bảo rằng ngon, vì người mong làm cho hả dạ </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Bài học ngày xưa, người mang đi giấu cả </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Mình có giận hờn chia rẽ, người ban phúc ấy cho mình </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Kêu cứu trưa ngày hay giữa đêm tăm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Khao khát lắm thời xa xưa, ta oán trách ai kia </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ham bánh ngon, đã vội lấy mặn mà vứt nhạt đi </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nhớ sóng vỗ thời xa xưa, từng lên tiếng khen rằng khá </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tháng mười năm ngọ rồi sẽ có </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đốt đập làm cháy đá, lửa vò đến từ đất Churu </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thân phận ta ra sao có ai biết đâu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Thế giới rồi hiểu thế nào, sử sách ta không chép? </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Bắt kiến lên voi đi tìm học </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Bắt chó cho được, cưỡi cọp đi săn </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Bắt Chuột leo lưng Trĩ kiếm thuyền buồm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lấy Chén bạc làm bàn cho chú Cóc ngồi lấy oai </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Từ Xribanưy dân mình đi lưu lạc khắp nơi </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nhiều bóng tối, ít ánh ngày nơi đất quê hương </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đám mây mù chợt kéo nhanh sang </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Dám dập tắt lửa thiêng nơi đất thánh Panduranga này </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tội cho cả một dòng tộc trên đời </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Tre, mây hay lá cây, vua gỗ hay thánh thần </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Mọi vật thể đều biểu hiện cho ta hay </span><br /><span style="font-family:times new roman;">(Trong lúc) chẳng có ai trên thế giới này đến báo cho cam! </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Có trách than cũng tội thân em </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống an phận chớ gièm, khéo người ta oán</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Trên đời này có mưa, có hạn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Có nóng, có lạnh, có nơi gò, trũng sâu </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Khó thay lành trước, dữ sau </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lắm cương cứng, ít ôn nhu, lắm ác tâm, ít thiện lành </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Vang ba tiếng sấm trời đông </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đời nay ai dám vội mừng, ta cũng chẳng hi vọng chi </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thấy người trên thuyền rồng trắng đi về </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đậu trong bến cảng kia, ngay đất nước mình </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nhớ thuộc nằm lòng để người còn hỏi han </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Chuyện xưa như thế này, cả thế giới đến đều nhớ ghi </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tốt, xấu một lần cũng thế thôi mà </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đừng nghĩ quá nhiều khê, mọi việc đều sẽ bị công bố </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cây bao đời nay khô lại vừa nứt lá </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ai không tin thì nói cho thỏa, lời ấy mới tốt lành </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Gái trai, lớn bé, ta mình </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nói sao cho dịu hiền, chớ chùng lén như ngày xưa </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cho chặt đứt ngàn khúc rồi vun đống bao xấu xa </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lộ nguyên cái khôn – khờ, khi mọi thứ đã chia phân </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dẫu sao thì đã từng kêu cứu người trần gian </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lúc nào cũng không quên, gái trai ai cũng nhắc </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thù hằn đâu đã hiện rành rành trước mặt </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Có người bảo cho mới hiểu được, chớ lớn lối xem khinh </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống ở đời nên biết nể kiêng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đừng chửi cho hả lòng mình, biết vừa phải cân phân </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đừng thấy bánh trái ngon mà ăn tham </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đầy bụng cứng căng, mửa ra hốt sao đành </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Chớ học thói thất đức, ác tâm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đời có ai thập toàn, bao lạnh nhạt hãy cho qua </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Học tập lời chân tình nhé, em ta </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Tốt giữ xấu ngừa, tránh điều giữ về sau </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thánh linh dù có bao phép mầu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Có bảo ban gì đâu, để thiện ác cho mình </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Trên đời, cái tứ sự đó em </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Làm không xong nó hại mình, bởi chẳng hiểu cho thông </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Trời sinh một bộ sườn có bảy khúc xương </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đấng tạo hóa khéo thương, ban đủ cay đắng mặn nồng</span><br /><span style="font-family:times new roman;"><br />Kìa, ngọn lửa thiêng đang cháy bùng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Tàu thuyền to như muốn đổ chìm, muốn hút cạn cả đại dương </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đang vây bọc ta khắp tứ phương </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Mong tát cạn nước đại dương thì bí mật không lộ bày </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ít lành tốt, lắm tàn hư trên thế giới này </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ỷ lại bởi da dày, ngốc nghếch mới tham ăn </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Xứ ta lắm xấu ác với thù hằn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Chẳng thấy đâu phúc lành, biệt tích cả tuổi tên </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống cùng họ chăng, như ta trời đã sinh nhầm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lòng có giận cũng chẳng thể nói năng, cái ác sẵn đến với mình </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cho nên ra trái rồi bỏ mặc héo tàn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Dành lại phần cho mình, chẳng hiểu từ đâu tội lỗi </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cát trắng nơi biển bờ, người xưa nói </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đừng chùng lén người vội, nên hòa ái nhịn nhường </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Vàng ròng đã rớt giữa đại dương vẫn còn nguyên </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nửa nổi, nửa chìm, chẳng ai hiểu hình kia </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thân ta đâu phải sắt, đá, đồng, chì </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cổ nhân đã truyền về, thì giữ lòng thành, em ơi </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ngồi một mình, một bóng giữa trùng khơi </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Giữa biển cả cát bồi, đâu là xứ sở ta? </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Còn thu xếp quần áo, lụa tơ </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Chất cả đống bên bờ, nào biết gửi cho ai </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nỗi khốn cùng, cái xấu ác có thừa đây </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Người ban phát chẳng chừa một ai, e ta trách thiếu phần mình! </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cả dòng tộc trên trần van xin </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Thì người tặng cho ta liền, cho thỏa bụng ta ưng </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đến khi ta bảo đã hết thèm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đã hả hê, đã thỏa tình thì người mới thôi cho </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống trên đời sao cho thuận, đừng nghe </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lời lươn lẹo, quanh co, tâm giữ sao cho sạch </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Day dứt nghĩ suy rồi ghi trong sách </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Về một nẻo đường có tứ sự ở trong thân tâm </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thánh linh cùng theo biến hóa làm thiêng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Muốn anh được thỏa lòng, mong em mau lớn khôn </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Quê hương dù chỉ một cội nguồn </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Bốn vùng bị chia phân cho nát tan xứ sở </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ai người hiểu cho và ghi nhớ </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Câu chân thành giắng giữ, sẽ được phước thôi em </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Hỗn hào cho hả cái tâm sân </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Da thành ngà rồi chăng? Nanh, sừng đâu đã chắc! </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thế đấy! Người bảo ta là thông bác </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Chẳng ai nói đụng được, rồi người xa lánh, xoay lưng </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Hận thù cũng ở tự tâm sinh </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Dính cứng vào mình, chớ có tự đâu xa </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Điều này ta muốn nhắc tới các quốc gia </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Giận bao nhiêu hãy làm hòa, xấu thế nào cũng nhỏ nhẹ với nhau </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Chớ nói năng như kẻ đi trên cầu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Choáng váng rớt xuống sông sâu, giơ tay, ai người cứu vớt? </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thế giới này, thần mặt trời là lớn nhất </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Gió cuốn mây về mù mịt, phủ kín mờ đen </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Và có gì lớn sánh đại dương </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đóng thuyền đi trên biển to sóng cả </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đời trông kia mà xét lành với dữ </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Hỗn hào hãy loại bỏ, cầu phước đức đi em </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Phải đâu là sắt đá cái châu thân </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Bị hủy hoại tan tành, mình từng thấy xưa nay </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ta ghi trong tập thơ này </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Mồng mười tháng hai thứ Sáu năm Ất Mùi </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đồn lửa thiêng đang cháy bùng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nghe thì chớ, cãi cũng đừng, người dọa dẫm thôi em </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Lên lời mà trách tổ tiên </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Vạ ở miệng mình, đừng nuối tiếc thở than </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Xấu hay lành còn ở đấng toàn năng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Hãy giắng nhịn nhường, ai xúi cũng đừng nghe </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tất cả giống nòi có khác chi </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ngôn ngữ đâu dễ tiêu trừ, nó sinh thành cùng ta </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Khốn cùng, đau rát, cay chua </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Như lò luyện tội khổng lồ cho phúc đức hóa sinh </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Người đời lớn mật to gan </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Trở đầu làm thân, ngọn rễ lộn sòng </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Quyết phả sao cho tất cả được ngang bằng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Từ xa xưa cho hoàn thành, ta mới chịu an tâm </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thế là ta mở mặt, rộng lòng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Người với ta sống cùng, tốt đẹp như tự xa xưa</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Sống trên đời biết người biết ta </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Biết nhân nhượng khoan hòa, có ai nỡ oán than</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Trên đời có chi lớn hơn dương thần </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đời chửi rủa ngày đêm, có bao giờ người nổi giận </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Và có chi hơn chúa sơn lâm ác hiểm </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Khắp hang cùng người giăng cạm, sập bẫy chết tươi</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nhìn kia mà suy gẫm hỡi người </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nóng bao nhiêu cũng hãy khoan lời, gièm pha người chỉ hại đến mình</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Lầm sai hãy người chất đống dành cho mình </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Đời con cháu hậu sinh còng lưng ra gánh chịu </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Tội lỗi nằm cùng chăn chiếu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Lời thành nó không chịu, phúc đức lại về ta </span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nên người phải diễn giải ra </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Ương thiện căn để ngăn ngừa tai họa về sau</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Ai hiểu sự đời mới day dứt âu lo </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Giữ đạo nghĩa làm đâu, quả phúc cho cháu con</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Phận ta may rủi khôn lường </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cõi sống thì vô thường, thấy tận mắt mới hay</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dứt bỏ đi bao loiừ lẽ bướng ngang </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Giữ đạo theo lòng thành, may được người thương</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Thần tháp đâu đã hết linh thiêng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cái vả miệng chẳng biết kiêng, vô lễ ngang tàng</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Không dưng cả thế giới dâng xin </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Như té cây thình lình, chẳng kẻ đỡ nâng</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Trên đời lắm vực, nhiều hang </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Sẩy ngã chẳng ai nâng cho qua cơn khốn cùng</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Viết ra cho hậu thế tỏ tường </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Hạt giống người ương trồng để nhớ đức ông cha</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Có gặp người côi quả hay kẻ dại khờ </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Chớ ghét bỏ, hững hờ, cũng đừng ngang ngược bức hại</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Có khác chi thân mình mà mình tự hoại </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Thất đức thế nên người mới ngoảnh mặt, chẳng ghi công</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Lời chân tình thì tâm khoang dung </span><br /><span style="font-family:times new roman;">(Có thể mới) gặp bao trái ngang, lòng chẳng giận hờn</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dựng thủ đô ở Phan Thiết thì e người công </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Nên mới cho cổ họng mình (còn hay mất) là ở đấng chí tôn</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Nên người mới làm dấu giữa khoảng không </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Bốn phương: ngay dưới chân sao Rua và giữa sao Cày</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Cho thơ được tạc vào dạ người đời sau </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Dù sự biến cố thế nào, mọi vật vẫn thịnh hưng</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đóng xe, dựng chuồng, nuôi trâu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cho béo mập, to cao, chở cọc, chuyên rào</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đắp đập khai mương cho thật sâu </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Băng rừng rậm, đồi cao, chung lòng chung sức</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Đợi khi mưa nguồn kịp xuống </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cày ruộng trồng lúa, cày rẫy trồng ngô</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Rồi trồng bí đỏ, khổ qua </span><br /><span style="font-family:times new roman;">ăn qua vụ đông, đợi mùa lúa chín</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dứt tuyệt căm thù tận nơi sâu kín </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Tâm ta không ti tiện, cái nhìn sẽ thoáng thông</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Dữ - lành được tạo tác ra là để thử lòng </span><br /><span style="font-family:times new roman;">Cái nham hiểm sẽ hiện tiền, mở phơi cho người trần chứng kiến.</span><br /><span style="font-family:times new roman;"><br /></span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-8169276858260735224?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-76507305290477201912009-12-14T05:29:00.000-08:002010-12-25T01:57:31.773-08:00Và tao, mãi là kẻ thất vọng <br /><br />Khi mà tao muốn dựng bản án để kết án mình là Chăm chỉ vì muốn nở một nụ cười thôi Nhưng <br />những chứng tích trên trang sử kém chất dinh dưỡng sống sót bằng những thứ thừa thãi đang vặn <br />vẹo trong khuôn đất đã là nấm mồ rồi <br />Đã cho tao sự thất vọng đầu tiên. <br /><br />Khi mà tao muốn tìm về những lễ nghi để linh hồn hoang mang mất đất đứng an trú Nhưng những <br />văn hóa không được quyền quay lưng xác định lại mình trước những cánh tay đầy móng vuốt vươn <br />dài và những hàm răng đang nhe hòng nuốt chửng nó <br />Và tao vẫn là kẻ thất vọng. <br /><br />Khi mà tao muốn an phận và cam chịu sống theo dạng mất tích. Nhưng những thế lực kình địch nhau <br />đã nhúng tay vào đời sống và xô đẩy đám dân ngu muội tao vào làm con rối trong mớ hỗn mang để <br />sụt sùi máu tanh và mất quyền sống <br />Và tao vẫn là kẻ thất vọng. <br /><br />Khi mà những kẻ già cả nghiêng ngả đủ phe phái luôn có nếp nhăn trên khuôn mặt để tỏ vẻ mình am <br />hiểu thế sự và xã hội đã già nua sắp bật tung gốc bay vào không trung. Tao phục kích và kéo nếp nhăn <br />ấy cho phẳng lại để thấy điều bí ẩn gì trong ấy <br />Và tao vẫn là kẻ thất vọng. <br /><br />Khi cam chịu rằng tao chẳng phải là một dân tộc đang dần dần mất gốc mà là một dân tộc đang phân rã <br />gốc rễ nhiều nơi và đang bám vào mặt đất theo chiều hướng mất tích. Và những chồi non mới nhú đang <br />hãnh diện với ánh mặt trời giả tạo được che phủ bởi bầu trời u ám <br />Và tao vẫn là kẻ thất vọng. <br /><br />Khi vươn dài con mắt để ròng rã nước mắt than khóc cho những thân phận trẻ thơ trần truồng và ghẻ lở ở <br />khu vực Tây-Nam phía bên ngoài đất nước tao đang sống. Vì là muốn hướng tầm nhìn của những kẻ hay lơ <br />đãng đang nằm trong căn phòng diêm dúa và những đồng phục sặc màu trong chiếc hộp cao ốc phè phỡn <br />với những tiện nghi của đời sống vua chúa <br />Và tao vẫn là kẻ thất vọng. <br /><br />Khi không còn nỗi đau nào nữa Tao điên dại cắn vào vết thương của kẻ khác mặc trái tim mình gào thét trước <br />trò chơi nghịch ngợm này <br />Và kết cục tao vẫn mãi là kẻ thất vọng.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-7650730529047720191?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-10211265657057681642009-12-14T05:10:00.000-08:002010-12-25T01:23:54.078-08:00<span style="font-weight:bold;">Nếp Gấp</span><br /><br />Nếp gấp đã đậm nét rồi<br /><br />- anh có thể<br />tự chạm<br />chạm đều<br />đến khi chai sản đôi bàn tay<br /><br />- anh có thể<br />tự vạch<br />vạch lối<br />đến khi nhức mỏi đôi bàn chân<br /><br />- anh có thể<br />tự kiếm<br />kiếm mồi<br />đến khi mòn móng vuốt, rụng hàm răng<br /><br />Nếp gấp đã định<br />như thể hai linh hồn bẻ đôi<br />anh níu đời anh<br />chỉ trong một nếp gấp<br /><br />nếp của đọa đầy/ nếp của ngóng mơ<br />nếp của giông bão ký ức/ nếp của trố nhìn tịnh yên<br />nếp của nhân danh/ nếp của trống trơ<br />nếp của ác quỷ/ nếp của thiên thần<br /><br />lân lân<br />lân lân<br />lân lân<br /><br />tôi khép môi em bằng hai tiếng "Giã Từ".<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1021126565705768164?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-40912047372540551012009-12-14T02:04:00.000-08:002010-12-25T01:22:53.802-08:00<span style="font-weight:bold;">Gửi N (5)</span><br /><br />Tôi sẽ nói về cái đẹp, cái mà con người ta sống và hướng đến. Trong đời sống - những tưởng niệm cũng không nằm ngoài quỹ đạo này. Đôi lúc cuộc sống khiến con người ta yếu đuối, bất lực, chán nản, tuyệt vọng và cả cái chết sắp cận kề - cái muốn cuốn phăng hết mọi thứ mà ta đã gây dựng bấy lâu thì có điều gì đó để trong giây phút như thế cũng là điều diệu kỳ để cứu vớt ta, tạo sức sống cho ta tiếp tục hiện-hoạt. Tôi không muốn nói đến cái đã khiến ta nuối tiếc khi đã đi qua hay muốn sám hối khi phạm phải trong phận làm người. Chính vì thế, nếu cái đẹp – trong chừng mực nào đó ta không xác định rõ đâu là cứu cánh, đâu là phương tiện thì đó là một tai hại; nó có thể khiến ta trơ lỳ trước cuộc sống hay đánh mất đi con người ta trong niềm tin mù lòa; nó có thể tạo chiếc võng ru ngủ hay có thể nhấn chìm ta bởi sự bất tử của nó và việc sa lầy trong vũng trũng - đó là điều đương nhiên.<br /><br />Cái đẹp cứu rỗi thế giới. Nhưng một khi cái được tôn vinh bị hạ bể chúng ta cũng có nguy cơ bị chối bỏ; khi mà thế chân vạc Chân, Thiện, Mỹ bị xô lệch - thế giới xung quanh ta cũng sẽ chìm nghỉm bởi sự xáo trộn. Về bạn, khi những gì bạn thương yêu, nâng niu – bới nó đáng quý và đáng trân trọng bạn sẽ cảm thấy thế nào khi nó bị làm nhục, bị xâm phạm? Vâng, trong một thế giới không còn phép nhiệm mầu nữa đời sống luôn là nanh vuốt để giết đi cái cao thượng – trong khi cái nặn ra con người ta là mọi nghịch lý về nó - lừa lọc, dối lừa, xấu xa? Con người đã phơi bày trước cái ánh sáng nhơ nhớp của đời sống – cái có thể đốn ta ngã quỵ cũng là cái khiến ta đứng vững - trong đau khổ, trong tủi nhục bạn sẽ vực lên, vực lên để thành một con người. Nhìn vào đời sống bạn sẽ thấy điều này – thấy, nhưng lúc nào ta cũng muốn bắt đầu khi mọi vấn đề đã rơi vào bế tắc, dở dang – dù gì đi nữa, hãy bắt đầu với đồng loài của mình – nếu có thể thì cứ hiền dịu như họ còn nếu có cảm giác yên bình hay dã man như họ nếu có cảm giác bất an. Nên tin vào cảm giác sống của bạn và, đừng khờ đến mức rơi vào những cạm bẫy – bởi con người khi đã sang trang luôn phán xét khi cảm thấy mình bị lừa dù đó là cái cao thưởng.<br /><br />Đạo lý về cái đẹp luôn là thứ trơ lỳ. Tình yêu đích thực – sức mạnh nó có thể phá vỡ cái thứ đạo đức này. Tình yêu luôn khiến ta trở nên hoàn thiện mà – ai nói nhỉ – chắc tôi quên rồi. Tôi biết bạn sẽ không muốn tin những ngôn từ ngọt sớt có khả năng đánh lừa cảm giác bạn – bởi bạn đã hé môi với tôi rằng, tình yêu cần thời gian để lớn, để vững bền – một cách thức để vươn lên bất tử. Bạn không muốn nhắc đến sự già nua của con người – mà bạn chỉ muốn tin vào, trông chờ về phía đó để xao lãng nó. Và, nếu tình yêu tự thân nó là mục đích của mọi cứu cánh của một đời sống đau khổ, thiếu thốn của con người thì nó sẽ không còn vẻ kiêu ngạo để kiến tạo nên phép nhiệm mầu nữa. Ấy thế – cái bất tử sẽ bẽ bàng. Như một cơn mê hoặc và được những ngôn từ xáo rỗng khích lệ – chúng ta đã sản sinh ra những cái đẹp và, sau cùng của trò ảo giác này chúng ta sẽ không tin vào những gì đã dựng tạc nữa. Tôi tin chắc khi yêu – lòng tự trọng con người sẽ tự bào mòn – có lẽ nó được xoa để chai lỳ – nhưng bao giờ cũng vẫn là điều không thể diễn tả. Không phải những gì được chưng cất khiến tôi phải á khẩu. Tôi cũng tin là khi yêu con người sẽ xao lãng những gì mà họ có – xao lãng để đến với cuộc hẹn – mang tên tình yêu. Ai đó cũng đã nói rằng – tình yêu là kẻ khiếm thị! Ai đó cũng đã từng xin lỗi tình yêu! - Xin lỗi bạn, với tôi – con người chính là kẻ khiếm thị; con người mới là kẻ gây ra mọi lỗi lầm. Tình yêu sẽ không già nua, tình yêu cũng không chết, và tình yêu cũng không bao giờ có lỗi. Có khi nó tự vũ trang chính sự trần truồng của mình, đôi lúc dại dột trong chính cái hiện sinh của cuộc-người, sự lạnh lùng của thời gian và cả, tính vị kỷ của lòng người. Tôi biết bạn có quyền chọn – chọn tình yêu cho riêng bạn – để tin nó tốt đẹp đến mức có thể trải thảm nhung để bạn dễ chịu trong một đời sống tiện nghi nhanh nhất ít tốn công sức và sự khổ sợ trong cuộc tranh và đấu, lọc lừa và liều lĩnh. Ồ! Cuộc sống mà – nhưng khi quay lưng đi bạn đừng nhìn tôi bằng đôi mắt u sầu hay trách móc.<br /><br /><br />Bạn nên biết rằng – ngôi vị về tình yêu thương được xây lên bởi những viên gạch tâm linh – thứ vô hình – đã hữu hình trong đời sống chúng ta. Từ một thế giới tự nhiên và cảm giác sống chúng ta đã xây lên lâu đài được trưng – hoạt bởi những tinh tuý về mối quan hệ giữa chúng ta với nhau, giữa chúng ta với những gì xung quanh, giữa chúng ta với vũ trụ bao la. Chúng ta tạo ra thuật ngữ về tình yêu thương – thứ tình cảm duy nhất để ta hãnh diện với loài thú vật – cũng là thứ làm nên sức mạnh phá đi mọi thứ để xây lại – kẻ cả thứ vô hình hay hữu hình đang được con người cưu mang và, được cưu mang. Bạn sẽ thấy có nhiều điểm ở con người để bạn gần gũi, trao đổi, yêu thương – nhưng khi bạn bắt đầu nghi ngờ về mối quan hệ - thì mọi thứ chao đảo rất nhanh – và, rất dễ rơi vỡ - dù thứ đó đang được giữ hờ trong tay bạn. Bạn sẽ cảm giác rằng – tình yêu đã thất lạc, những con người yêu nhau thực sự đã thất lạc.<br /><br />An lành!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4091204737254055101?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-37513735561147934042009-12-13T00:01:00.000-08:002010-12-25T01:32:48.732-08:00Thảm kịch trong bóng đêm<br /><br />Họ bị gạt ra ngoài và ra đi<br />trong hoang mang<br />trong sợ hãi<br />sự phẫn nộ chỉ làm cựa quẫy cái thân thể để khỏi bị lãng quên<br /><br />Bản án họ muốn là sự mất tích<br />không cứu rỗi - chỉ có sự cầu nguyện cho cái ô uế của họ<br />không đặc ân - chỉ có sự thương hại cho cơn khốn quẫn của họ<br />không nhìn nhận - chỉ có sự khinh miệt về sự hiện diện của họ<br /><br />với những kẻ còn đang lưỡng lự<br />họ được kéo về làm lá chắn ở chính cái nơi điêu tàn của họ<br />ở đó có miếng ăn và lời dụ ngọt<br />những gì họ được khuyến khích chỉ khiến họ nạn chí<br />vênh cái khuôn mặt hèn hạ nhìn đời bằng sự câm lặng<br />ở đây họ chứng kiến sự phản bội, sự bất công, và những trò lừa phỉnh trong<br />cuộc chơi hài hoà đời sống<br />chứng cảm cả những tiếng ồn vang trong đầu<br />và những nhịp đập của trái tim đang khô vì rỉ máu<br /><br />Ở phía bên kia<br />những kẻ ra đi<br />họ đi qua làng mạc, cánh đồng, nương rẫy những miền đất mà họ gắn bó bấy lâu<br />họ đi qua miền đất mà đám cây xương rồng đứng trơ trọi giữa quê hương đầy nắng và gió<br />họ đi qua những cồn cát không còn dấu tích của sự sống<br />những nấm mồ của dòng tộc và những đền thờ của tổ tiên<br />tháp, kalan<br />họ ra đi và để quê hương ở sau lưng<br />họ đi qua đêm lạnh của những trận mưa lụt<br />đói khát, mệt mỏi<br />họ đi sâu vào rừng, vượt núi<br />mất mát, chia ly<br />họ đi qua những thành phố đông đúc người<br />thất lạc<br />họ đi qua sông hồ, biển cả, bão táp và sóng dữ<br />chìm nghỉm, trôi nổi<br />họ đi qua những miền đất vẫn còn chiến tranh, vẫn còn đói khổ, vẫn còn những đối xử bất công thậm tệ, vẫn còn những phản bội, những lọc lừa, những u mê, những ngu xuẩn của đồng loài<br />nhắm mắt và chịu đựng<br /><br />họ vượt qua bề dày bóng đêm của lịch sử<br />để tồn tại<br />họ đi nhanh hơn cả bày chim di cư<br />họ đi nhanh hơn cả cái bóng của mình<br />họ đi nhanh hơn cả bước chân của thần chết<br />nhưng họ vẫn nằm trong vụng trũng<br />họ vẫn còn nghe âm vang của những đồng đội những người thân những anh em những bạn bè dội về những tiếng thân thương<br />điều làm họ đáng sợ<br />là phải ngoái lại cái đằng sau mà quá khứ như là những nấm mồ với dòng tên vô danh<br />không tiếng động<br /><br />trong cuộc hành trình về phía nam - phía của cái chết và thất lạc<br />những gì họ có được<br />sự đói khát, mệt mỏi, chán chường, tâm thần, cô đơn và tủi nhục<br />những gì họ đã làm rơi<br />nước mắt và giọt máu<br />những gì họ đã mất<br />vài dấu vết và cái bóng<br /><br />cuộc ra đi và mất tích của họ có khi được nhìn nhận nhầm lẫn là tội đồ<br />cái miền đất mà họ tìm tới<br />ở đó họ bị đối xử thậm tệ<br />ở đó họ bị phân biệt kỳ thị <br />ở đó họ bị xua đuổi <br />ở đó họ bị chèn ép<br />sự phản kháng của họ vô hiệu lực <br />sự hiện diện của họ như là bóng ma hay một sinh vật không phải là người<br /><br />bản năng sống <br />họ phải sống <br />để vạch mặt những kẻ dối trá, những kẻ tàn bạo, những kẻ đã buộc họ phải lìa xa quê hương, mái nhà, người thân<br /><br />một sự thể hiện lầm lạc cho sự ra đi của họ <br />mất tích của vài người không được nhắc đến <br />mất tích của một nhóm người không được nhắc đến <br />mất tích của cả giống loài người cũng không được nhắc đến <br /><br />các sử gia được tăng cường để tìm cái đầu lâu của họ về làm cuộc hỏi cung vạch tội<br />tìm cả xương cốt của họ về để gậm nhấm<br />nhưng trong bóng đêm thảm kịch những linh hồn côi cút lờn vờn trên mái đầu bạc phơ của thể chế tráo trở <br /><br />và tôi - không phải là người cuối cùng nghe được tiếng ai oán, căm phẫn của những linh hồn lang thang<br />chưa được trả về với cội nguồn của chúng<br />nơi họ hiện tồn và được hoan nghênh.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-3751373556114793404?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-55486102255667421742009-12-12T00:42:00.000-08:002010-12-25T01:34:18.143-08:00<span style="font-family:times new roman;"><em>Hoàng Hưng dịch<br /><br />Tặng Carl Solomon [2]</em><br /></span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">I.<br /><br /><br />Tôi đã thấy những bộ óc tuyệt vời nhất của thế hệ mình bị tàn phá bởi điên rồ, chết đói cuồng loạn trần truồng,<br /><br />lê thân qua các phố người đen kiếm một liều giận dữ lúc rạng đông,<br /><br />những tay hipster [3] có gương mặt thiên thần cháy lòng tìm lại sự kết nối siêu phàm xưa với chiếc đi-na-mô tinh tú trong cỗ máy đêm,<br /><br />những kẻ nghèo xơ rách rưới mắt trũng say đờ ngồi đơ hút thuốc trong bóng tối siêu nhiên của những căn hộ nước lạnh bồng bềnh qua nóc các thành phố nghiền ngẫm nhạc jazz,<br /><br />những kẻ phơi bày tim óc trước Thiên đường bên dưới đoạn đường xe lửa treo và nhìn thấy những thiên sứ đạo Hồi lảo đảo rực sáng trên mái chúng cư nghèo [4] ,<br /><br />những kẻ đi qua các trường đại học mắt rạng rỡ tuyệt vời truyền ảo giác Arkansaw [5] &amp; những bi kịch theo tinh thần của Blake [6] giữa các tay học giả chiến tranh [7] ,<br /><br />những kẻ bị đuổi học vì điên khùng &amp; công bố những bài ca tục tĩu trên cửa sổ đầu lâu [8] ,<br /><br />những kẻ mặc đồ lót nằm co trong các căn phòng lởm chởm, đốt tiền trong giỏ rác [9] và lắng nghe Khủng bố qua tường,<br /><br />những kẻ bị tóm trong râu mu quay về New York qua Laredo [10] với một ruột tượng cần sa,<br /><br />những kẻ ăn lửa trong các khách sạn tồi tàn uống dầu thông ở Hẻm Thiên Đường [11] , chết chóc, hay hành xác thân mình đêm tiếp đêm<br /><br />bằng những giấc mơ, bằng ma tuý, bằng ác mộng dựng người, rượu, cặc dái và giao hoan bất tận,<br /><br />trong tâm tưởng những con phố cụt vô song của mây và chớp run rảy nhảy về phía các cột đèn Canada và Paterson [12] , làm bừng sáng cả thế giới bất động của Thời gian ở giữa,<br /><br />những hành lang vững chãi của chất gây ảo giác [13] , những bình minh sân sau nghĩa địa cây xanh, say rượu vang trên sân thượng, những khu phố mặt tiền cửa hàng trong cuộc chạy rong của tụi cần–sa-đồ đèn đường nê-ông nhấp nháy, những rung động mặt trời mặt trăng và cây cối trong chạng vạng Brooklyn [14] mùa đông gầm rống, những huênh hoang rác rưởi và ánh sáng tâm trí hiền vương [15] ,<br /><br />những kẻ tự xiềng mình vào các đường xe điện ngầm di chuyển bất tận từ Battery đến Bronx thần thánh [16] say benzedrin [17] cho tới khi tỉnh cơn vì tiếng ồn của bánh xe và trẻ nít run rảy miệng xệu óc mòn méo tất cả tinh anh kiệt quệ trong ánh sáng ảm đạm của vườn Zoo, [18]<br /><br />những kẻ suốt đêm chìm đắm trong ánh sáng tù mù của tiệm Bickford trôi ra và ngồi suốt chiều bia nhạt trong quán Fugazzi tiêu điều, lắng nghe ngày tận thế từ cái máy hát hydrogen [19] ,<br /><br />những kẻ nói chuyện liên tu bảy mươi giờ từ công viên về nhà ra quán rượu đến Bellevue đến bảo tàng đến cầu Brooklyn [20] ,<br /><br />một đạo quân lạc lõng những kẻ thích trò chuyện trên mây nhảy xuống các bậc thang nhảy ra khỏi lối thoát hoả tai nhảy khỏi bậu cửa sổ nhảy khỏi toà Empire State [21] như nhảy từ vầng trăng [22] ,<br /><br />tán dóc hét gào nôn mửa xì xầm những chuyện có thật những ký ức và giai thoại và những cú đập vào nhãn cầu [23] và những cú xốc bệnh viện và nhà tù và chiến tranh,<br /><br />toàn bộ những kẻ tài trí mửa ra khi nhớ lại hết trong bảy ngày đêm mắt sáng ngời, thứ thịt đã ban phép lành bị vứt trên vỉa hè [24] ,<br /><br />những kẻ biến mất tiêu vào cõi Thiền vô sở New Jersey bỏ lại một dấu vết bưu ảnh mập mờ có hình Toà Thị chính Atlantic, [25]<br /><br />chịu đựng mồ hôi phương Đông và chứng nhức xương Tanger [26] và chứng nhức nửa đầu Trung Hoa khi cai nghiện trong căn phòng tồi tàn ở Newark, [27]<br /><br />những kẻ thơ thẩn loanh quanh nửa đêm sân ga tự hỏi mình đi đâu, rồi đi mà chẳng có trái tim tan nát nào ở lại,<br /><br />những kẻ châm thuốc lá trong các toa chở hàng chở hàng chở hàng ồn ào băng qua tuyết về phía những trang trại quạnh hiu trong đêm của nội,<br /><br />những kẻ nghiên cứu Plotinus Poe Thánh John Thập tự thần giao cách cảm bob kabbalah [28] bởi vũ trụ rung động một cách bản năng dưới chân họ ở Kansas [29] ,<br /><br />những kẻ bơ vơ qua các phố Idaho [30] kiếm tìm những thiên thần thổ dân thấu thị đúng là những thiên thần thổ dân thấu thị,<br /><br />những kẻ nghĩ là mình điên khi thành phố Baltimore [31] sáng loá trong cơn ngây ngất siêu nhiên,<br /><br />những kẻ nhảy vào xe limousine [32] với người Tàu ở Oklahoma [33] do thôi thúc của ánh đèn đường nửa đêm đông mưa thị trấn,<br /><br />những kẻ lang thang đói meo đơn độc qua hết thành phố Houston kiếm nhạc jazz hay sex, xup, và đi theo anh chàng Tây Ban Nha tinh anh [34] để đàm luận về nước Mỹ và Vĩnh hằng, một việc vô vọng, và thế là đáp tàu thủy đi châu Phi,<br /><br />những kẻ mất hút trong núi lửa Mexico [35] chẳng để lại thứ gì trừ bóng dáng những bộ đồ vải thô và phún thạch và tro tàn của thơ rải rác trong Chicago rực lửa [36] ,<br /><br />những kẻ tái xuất hiện ở miền Tây điều tra bọn FBI râu dài quần xoọc đôi mắt to hoà bình chủ nghĩa gợi dục với nước da xậm phát những tờ rơi tối nghĩa [37] ,<br /><br />những kẻ làm bỏng cánh tay với đầu thuốc lá phản đối khói mù thuốc lá gây mê của Chủ nghĩa Tư bản,<br /><br />những kẻ phân phát truyền đơn Siêu Cộng sản ở quảng trường Union [38] khóc và cởi áo quần trong lúc còi tầm Los Alamos [39] rền rĩ bắt họ im, và rền rĩ bắt phố Wall [40] im, và con phà đảo Staten [41] cũng rền rĩ,<br /><br />những kẻ bật khóc trong các thể dục đường màu trắng trần truồng và run rảy trước máy móc của những bộ xương khác,<br /><br />những kẻ cắn gáy lũ thám tử và vui sướng la hét trên xe cảnh sát chẳng phạm tội gì ngoài chuyện kê gian say xỉn hoang dại và tự đầu độc của chính mình,<br /><br />những kẻ quì mà hú trong xe điện ngầm và bị lôi khỏi mái nhà còn vung vẩy cơ quan sinh dục và bản thảo,<br /><br />những kẻ để cho bọn đi mô-tô thánh thiện đụ đít và hét lên vui thích,<br /><br />những kẻ thổi và được thổi bởi những thiên thần người trần mắt thịt là bọn thủy thủ, những ve vuốt của tình yêu Đại Tây Dương và biển Caribê [42] ,<br /><br />những kẻ đụ sáng chiều trong các vườn hồng và bãi cỏ công viên và nghĩa địa rải rắc tinh trùng vung vãi cho bất kỳ ai có thể đến,<br /><br />những kẻ nấc cụt không ngừng ráng cười khúc khích nhưng kết thúc trong thổn thức sau tấm ngăn trong nhà tăm hơi khi chú thiên thần tóc vàng trần truồng đến đâm mình bằng một chiếc gươm,<br /><br />những kẻ mất các cậu trai tình cho ba mụ già định mệnh một mụ độc nhãn của đồng đô la [43] đồng tính ái một mụ độc nhãn nháy mắt chui ra khỏi tử cung một mụ độc nhãn chẳng làm gì chỉ ngồi bệt mà cắt những sợi chỉ vàng trí tuệ của chiếc khung cửi nghệ nhân,<br /><br />những kẻ giao cấu mê man không thoả với một chai bia một người tình một gói thuốc lá một cây nến và ngã nhào khỏi giường, và tiếp tục trên sàn ra tận hành lang và kết thúc ngẫt xỉu ở chân tường với ảo ảnh về cái hĩm và sự cực khoái tối hậu tránh né giọt tinh dịch cuối cùng của ý thức,<br /><br />những kẻ làm vui cái hĩm của triệu cô nàng run rảy khi mặt trời lặn, và mắt đỏ đọc lúc ban mai nhưng đã chuẩn bị làm vui cái hĩm của mặt trời mọc, trật mông trong nhà kho và trần truồng dưới hồ,<br /><br />những kẻ chạy rông điếm đàng suốt qua bang Colorado [44] trong vô vàn xe hơi đêm ăn trộm, N.C., người hùng bí mật của những bài thơ này [45] , con đực và người đẹp của Denver [46] - niềm vui khi nhớ đến vô số cuộc ngả ngửa con gái trong những khu đất hoang &amp; sân sau quán xá, hàng ghế lung lay phòng chiếu bóng, hang động đỉnh núi, hay với các cô tiêp viên ốm nhách trong những cuộc tốc váy cô đơn bên vệ đường quen thuộc &amp; đặc biệt là những toilet duy ngã bí mật ở trạm xăng &amp; cả những hẻm nhỏ nơi thị trấn quê nhà,<br /><br />những kẻ mờ dần trong các bộ phim nhơ nhớp, biến đổi rất nhanh trong mơ, tỉnh giấc thình lình Manhattan và tự lôi mình ra khỏi tầng hầm đầu đau búa bổ với thứ rượu tokay [47] nhẫn tâm và kinh hoàng những giấc mộng sắt thép của Đại lộ Ba &amp; nhào tới các văn phòng thất nghiệp,<br /><br />những kẻ cuốc bộ suốt đêm giày đẫm máu trên bến tàu phủ tuyết đợi chờ một cánh cửa trên sông Đông [48] mở vào căn phòng đầy hơi nước và thuốc phiện [49] ,<br /><br />những kẻ tạo nên các vở kịch tự sát lớn lao trên căn hộ bờ dốc đứng sông Hudson [50] dưới ánh trăng xanh như đèn pha thời chiến &amp; mái đầu của họ sẽ được đội vòng nguyệt quế trong lãng quên [51] ,<br /><br />những kẻ ăn thịt cừu hầm tưởng tượng hay tiêu hoá cua dưới đáy bùn những con sông khu Bowery, [52]<br /><br />những kẻ khóc bản tình ca phố xá với các xe đẩy đầy hành và âm nhạc tồi tàn [53] ,<br /><br />những kẻ ngồi trong các thùng đựng hàng thở trong bóng tối dưới gầm cầu, và đứng dậy chế đàn clavico trong nhà kho [54] ,<br /><br />những kẻ ho trên tầng sáu khu Harlem [55] đội vòng lửa dưới bầu trời lao phổi vây quanh là những thùng cam thần học [56] ,<br /><br />những kẻ viết nhằng nhịt suốt đêm ngả nghiêng lăn lóc [57] những lời thần chú cao nhã mà lúc sáng banh chỉ là những khổ thơ lắp bắp [58] ,<br /><br />những kẻ nấu món hầm tim phổi chân đuôi động vật thối rữa mà mơ tưởng vương quốc của chay tịnh [59] ,<br /><br />những kẻ đâm đầu dưới các xe chở thịt để kiếm một quả trứng,<br /><br />những kẻ quăng đồng hồ đeo tay từ trên mái nhà bỏ phiếu cho Vĩnh hằng ngoài Thời gian [60] , &amp; đồng hồ báo thức rơi xuống đầu họ mỗi ngày trong thập kỷ tới,<br /><br />những kẻ cắt cổ tay ba lần thất bại cả ba, bỏ cuộc và buộc phải mở tiệm đồ cổ trong đó họ nghĩ mình đang già đi và khóc [61] ,<br /><br />những kẻ bị thiêu sống trong bộ com-lê flannel hồn nhiên trên Đại lộ Madison [62] giữa các luồng thơ bằng chì [63] &amp; loảng xoảng đổ lên thùng xe các trung đoàn thép thời trang &amp; choe chóe nitroglycerin các nàng tiên quảng cáo &amp; khí ga mù-tạc của các biên tập viên thông minh hung hiểm [64] , hay là bị các xe taxi say xỉn của Thực tại Tuyệt đối húc ngã,<br /><br />những kẻ nhảy khỏi cầu Brooklyn điều này thực đã xảy ra và bước đi không ai biết và bị quên phứt trong sự mê mụ ma mờ của các hẻm xúp phố Tàu &amp; xe cứu hoả, thậm chí không một cốc bia miễn phí [65] ,<br /><br />những kẻ hát tuyệt vọng bên cửa sổ, té ra ngoài cửa sổ tàu điện ngầm, nhảy xuống sông Passaic [66] dơ bẩn, chồm lên lưng người da đen, khóc trên khắp phố, khiêu vũ chân trần trên các ly rượu vỡ đập tan các đĩa hát buồn nhớ nhạc jazz Đức châu Âu thập kỷ 1930 uống cạn ly whiskey và mửa ra rên rỉ trong toilet chết tiệt, tiếng than van trong tai và tiếng còi hơi đồ sộ [67] ,<br /><br />những kẻ phóng như điên trên các xa lộ quá khứ du hành đến với nhau chiếc xe hơi tuẫn nạn nhà ngục cô đơn hay sự hoá thân nhạc jazz Birmingham [68] ,<br /><br />những kẻ lái xe băng ngang nước Mỹ bảy mươi hai giờ [69] để xem tôi có thấu thị hay anh có thấu thị hay nó có thấu thị nhằm tìm được Vĩnh hằng,<br /><br />những kẻ du hành đến Denver, những kẻ chết ở Denver, những kẻ trở lại Denver [70] &amp; đợi chờ hoài công, những kẻ che chở Denver &amp; chán chường &amp; cô đơn ở Denver và cuối cùng bỏ đi khám phá Thời gian &amp; bây giờ Denver buồn nhớ những người anh hùng của mình,<br /><br />những kẻ sụp quỳ trong các thánh đường vô vọng nguyện cầu cho nhau được cứu rỗi và sáng láng và xúc cảm, cho đến khi tóc linh hồn bừng sáng một giây,<br /><br />những kẻ tưởng tượng vào nằm trong ngục đợi chờ các tay tội phạm không tưởng có mái tóc vàng và sự quyến rũ của thực tại trong tim hát điệu blu ngọt ngào cho nhà tù Alcatraz [71] ,<br /><br />những kẻ lui về Mexico để nuôi một thói quen, hay Rocky Mount đển Đức Phật nhân từ hay Tangiers đến tụi trai nhóc hay công ty Nam Thái Bình Dương đến chiếc đầu tàu hoả màu đen hay trường Harvard đến Narcissus [72] đến Woodlawn [73] đến vòng hoa cúc hay mộ phần,<br /><br />những kẻ đòi hỏi các phiên toà tỉnh trí cáo buộc radio tội thôi miên &amp; bị bỏ mặc với sự mất trí của họ &amp; bàn tay của họ &amp; một ban hội thẩm không có được quyết định cuối cùng [74] ,<br /><br />những kẻ ném xà lát khoai tây vào các giảng viên giảng bài về trào lưu Dada ở trường Đại học Columbia NY sau đó tự trình diện trên những bậc thang granit của nhà thương điên với đầu cạo trọc lốc và diễn từ hề về tự tử, đòi phẫu thuật thuỳ não tức thời [75] ,<br /><br />những kẻ thay vì thế đã được phát sự hư không cụ thể của insulin Metrazol điện thủy liệu pháp tâm lý nghề nghiệp liệu pháp bóng pingpong [76] &amp; chứng mất trí nhớ,<br /><br />những kẻ phản đối nghiêm chỉnh chỉ lật đổ có một bàn pingpong tượng trưng, nghỉ ngơi chốc lát trong tình trạng loạn tâm [77] ,<br /><br />nhiều năm sau đầu hói xọi ngoại trừ một bộ tóc giả bằng máu, và nước mắt và ngón tay, trở lại với số phận người điên rõ rệt của những phòng bệnh ở các thị trấn điên của miền Đông,<br /><br />những sảnh hôi hám của Pilgrim State Rockland và Greystone [78] , cãi nhau vặt với tiếng vọng của linh hồn, ngả nghiêng lăn lóc [79] trong đêm khuya ghế băng – cô quạnh các địa hạt của tình yêu - mộ đá [80] , giấc mơ của đời sống một cơn ác mộng, những tấm thân biến thành đá nặng như mặt trăng,<br /><br />với mẹ rút cuộc bị****** [81] , và cuốn sách huyền hoặc cuối cùng liệng qua cửa sổ, và cánh cửa cuối cùng đóng lại lúc 4 giờ sáng và chiếc điện thoại cuối cùng ném rầm vào tường để trả lời và căn phòng có đồ đạc rẻ tiền cuối cùng bị dọn sạch đến tận món đồ tưởng tượng cuối cùng, một bông hồng giấy màu vàng quăn queo trên cái móc thép trong phòng kho, và ngay cả điều tưởng tượng kia, chẳng có gì ngoài một chút xíu ảo giác đầy hy vọng -<br /><br />chao ôi Carl, trong khi anh không an toàn thì tôi cũng không an toàn, và bây giờ anh thực sự nằm trong nồi xúp động vật toàn phần của thời gian -<br /><br />và những kẻ do vậy đã chạy qua các phố giá băng bị ám ảnh bởi thình lình một loáng chớp giả kim của thuật sử dụng phép tỉnh lược catalog nhịp thơ &amp; mặt phẳng rung lên [82] ,<br /><br />những kẻ mơ màng và tạo nên các khoảng trống tươi hồng trong Thời &amp; Không gian qua các hình ảnh đặt liền kề, và bẫy được vị tổng lãnh thiên thần của linh hồn giữa hai hình ảnh thị giác và nối các động từ cơ bản lại và đặt danh từ và dấu gạch nối của ý thức với nhau nhảy vọt với cảm giác mạnh của Thượng đế Cha Toàn năng Vĩnh hằng [83]<br /><br />để tái tạo cú pháp và nhịp điệu văn xuôi trần thế tội nghiệp và đứng trước mặt anh không nói nên lời và thông minh và run rảy vì xấu hổ, bị khước từ nhưng vẫn bộc bạch tâm hồn hợp với nhịp điệu tư tưởng trong cái đầu trần trụi và vô tận của mình [84] ,<br /><br />kẻ điên lang thang và thiên thần beat [85] trong Thời gian, không ai biết tới, nhưng vẫn viết ra đây những gì có thể còn phải nói sau lúc chết,<br /><br />và trở dậy đầu thai trong trang phục ma mờ của nhạc jazz trong bóng cây kèn vàng của ban nhạc và thổi niềm đau của tâm trí trần trụi yêu đương của nước Mỹ vào tiếng khóc saxo eli eli lamma lamma sabacthani [86] làm rùng mình các thành phố đến tận chiếc radio cuối cùng<br /><br />với con tim tuyệt đối của bài thơ cuộc sống bị xẻo trên cơ thể của chính họ còn ăn được tới ngàn năm sau<br /><br /><br /><br />II.<br /><br />Con nhân sư nào bằng xi măng và nhôm bửa sọ họ ra ăn hết óc và trí tưởng tượng?<br /><br />Moloch [87] ! Cô đơn! Bẩn thỉu! Xấu xí! Thùng rác và những đồng đô la không thể kiếm ra! Trẻ con gào dưới chân thang! Trai choai nức nở trong quân ngũ! Người già khóc giữa công viên!<br /><br />Moloch! Moloch! ác mộng của Moloch! Moloch không tình yêu! Moloch tâm thần! Moloch kẻ xét xử nặng nề của con người [88] !<br /><br />Moloch nhà tù không hiểu nổi ! Moloch ngục thất vô hồn xương chéo và Quốc hội của buồn đau! Moloch các cao ốc của ngươi là sự phán quyết [89] ! Moloch đá tảng của chiến tranh! Moloch những chính phủ choáng váng!<br /><br />Moloch đầu óc thuần máy móc! Moloch máu là tiền lưu chuyển! Moloch ngón tay là 10 đạo quân! Moloch ngực là đi-na-mô ăn thịt người [90] ! Moloch tai là nấm mồ bốc khói!<br /><br />Moloch mắt ngươi là ngàn cửa sổ đui mù [91] ! Moloch những toà nhà chọc trời của ngươi đứng trên các phố dài giống như những Thượng đế bất tận [92] ! Moloch những xưởng máy của ngươi mộng mơ và ì ộp trong sương! Moloch những ống khói và ăng-ten của ngươi kết vương miện trên đầu các thành phố!<br /><br />Moloch tình yêu ngươi là dầu và đá bất tận! Moloch hồn ngươi là điện và các ngân hàng [93] ! Moloch cái nghèo của ngươi là bóng ma của thiên tài! Moloch số phận ngươi là đám mây khí hydro không giới tính! Moloch tên ngươi là Tâm trí!<br /><br />Moloch trong ngươi ta ngồi cô độc! Moloch trong ngươi ta mộng Thiên thần! Điên rồ trong Moloch! Kẻ bú buồi trong Moloch [94] ! Thiếu tình và vô nam tính trong Moloch!<br /><br />Moloch ngươi vào hồn ta từ sớm! Moloch trong ngươi ta là một ý thức không xác thân! Moloch ngươi làm ta sợ đến ra khỏi cơn đê mê tự nhiên của ta! Moloch mà ta từ bỏ! Hãy thức tỉnh trong Moloch! Ánh sáng từ trời tuôn xuống!<br /><br />Moloch! Moloch! Những căn hộ robot [95] ! những ngoại ô vô hình! những ngân khố trơ xương [96] ! những thủ đô mù! những kĩ nghệ ma qủi [97] ! những quốc gia ma [98] ! những nhà thương điên vô địch! những dương vật granit! những trái bom quái vật [99] !<br /><br />Họ oằn lưng nâng Moloch lên Thiên đường! Những vỉa hè, cây cối, máy thu thanh, mốt miếc! nâng thành phố lên Thiên đường, cái Thiên đường tồn tại và ở khắp nơi quanh ta!<br /><br />Những huyễn ảnh! điềm triệu! ảo giác! phép lạ! xuất thần! trôi tiệt theo dòng sông Mỹ!<br /><br />Những giấc mộng! tôn sùng! khải thị! tôn giáo! nguyên cả thuyền toàn những thứ tào lao nhạy cảm!<br /><br />Đột phá! qua sông! chợt tỉnh chợt điên và hình phạt đóng đinh câu rút! xuôi dòng nước lụt! Những cơn say! Hiển thánh! Tuyệt vọng! Tiếng thét súc vật và các vụ tự sát mười năm [100] ! Những tâm trí! Những tình yêu mới! Thế hệ điên! Rơi trên những tảng đá Thời gian!<br /><br />Tiếng cười thánh thiện có thực trên sông! Họ đều thấy cả! những con mắt dại đi! những tiếng la hét thánh thiện! Họ chào vĩnh biệt! Họ nhảy khỏi mái nhà! vào cô vắng! vẫy tay! mang theo hoa! Xuống sông! xuống phố!<br /><br /><br /><br />III.<br /><br />Carl Solomon! Tôi ở cùng anh ở Rockland [101]<br />nơi anh điên khùng hơn tôi nữa<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh phải cảm thấy rất lạ lùng<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh bắt chước cái bóng của mẹ tôi<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh đã giết mười hai cô thư ký của mình<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh cười vào mũi sự hài hước khó nhận ra này<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi chúng ta là các nhà văn lớn chung một chiếc máy chữ quá tồi<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi tình cảnh anh trở nên nghiêm trọng và được thông tin trên radio<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi các quan năng của đầu lâu không còn chấp nhận những con sâu của giác quan<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh uống trà từ vú các bà cô ở Utica [102]<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh cợt giễu về thân thể các bà điều dưỡng của mình các nữ quái điểu quận Bronx [103]<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh la hét trong chiếc áo bó rằng mình thua ván pingpong thực sự của vực thẳm<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh đập phím piano loạn tâm [104] nói rằng linh hồn là vô tội và bất tử nó không thể chết thảm trong một nhà thương điên được vũ trang [105]<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi thêm năm mươi lần xốc điện nữa cũng sẽ không bao giờ đưa hồn anh trở lại xác từ cuộc hành hương của nó tới cây thập giá trong hư không<br /><br />Tôi cùng anh ở Rockland<br />nơi anh cáo buộc các bác sĩ của mình là mất trí và mưu đồ cách mạng xã hội chủ nghĩa Do Thái chống lại Đồi Sọ phát xít quốc gia<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi anh sẽ chẻ trời Long Island [106] và phục sinh đấng Jesus người trần mắt thịt của mình từ nấm mồ siêu nhân<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi có hai mươi lăm nghìn đồng chí điên [107] tất cả cùng hát đoạn kết của bài Quốc tế ca<br /><br />Tôi cùng anh ở Rockland<br />nơi chúng ta ôm ghì hôn nước Mỹ dưới tấm ga giường nước Mỹ ho suốt đêm và không cho mình ngủ [108]<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />nơi chúng ta giật nảy người tỉnh giấc hôn mê các phi cơ của linh hồn mình rú gào trên mái chúng đến ném những trái bom thiên thần nhà thương tự bừng sáng xụp đổ các bức tường tưởng tượng Hỡi các binh đoàn gày guộc hãy chạy ra ngoài Hỡi cú xốc sao và xọc ân huệ [109] cuộc chiến vĩnh hằng là đây Hỡi chiến thắng hãy quên đồ lót của ngươi đi chúng ta được tự do rồi<br /><br />Tôi ở cùng anh ở Rockland<br />trong giấc mơ tôi mắt đẫm lệ anh bước đi ướt sũng từ chuyến hải hành trên xa lộ băng qua nước Mỹ đến cửa mái tranh nhà tôi trong đêm miền Tây<br /><br />San Francisco 1955-1956<br /><br /><br /><br />Cước chú cho “Hú”<br /><br /><br />Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện! Thánh thiện!<br /><br />Thế giới thánh thiện! Linh hồn thánh thiện! Da thánh thiện! Mũi thánh thiện! Lưỡi và con cặc và bàn tay và lỗ đít thánh thiện!<br /><br />Mọi thứ đều thánh thiện! mọi người đều thánh thiện! mọi nơi đều thánh thiện! mỗi ngày đều nằm trong vĩnh cửu! Mỗi người là một thiên thần!<br /><br />Kẻ lang thang cũng thánh thiện như thiên thần! người điên thánh thiện cũng như anh linh hồn của tôi thánh thiện!<br /><br />Chiếc máy chữ thánh thiện bài thơ thánh thiện giọng đọc thánh thiện người nghe thánh thiện cơn ngây ngất thánh thiện!<br /><br />Thánh thiện Peter thánh thiện Allen thánh thiện Solomon thánh thiện Lucien thánh thiện Kerouac thánh thiện Huncke thánh thiện Burroughs thánh thiện Cassady [110] thánh thiện những kẻ hành khất vô danh bị đụ đít và đau khổ thánh thiện những thiên thần người trần mắt thịt gớm guốc!<br /><br />Thánh thiện mẹ tôi trong nhà thương điên! Thánh thiện những con cặc của các ông nội ở Kansas!<br /><br />Thánh thiện cây kèn saxo rền rĩ! Thánh thiện ngày tận thế bop [111] ! Thánh thiện các ban nhạc jazz cần sa các tay hipster hoà bình &amp; heroin &amp; trống!<br /><br />Thánh thiện sự cô vắng của các toà nhà chọc trời và các vỉa hè! Thánh thiện những quán ăn đầy triệu triệu! Thánh thiện những dòng sông nước mắt bí ẩn bên dưới các phố!<br /><br />Thánh thiện vị thần tối linh đơn độc [112] !Thánh thiện con chiên đồ sộ của giới trung lưu [113] ! Thánh thiện những kẻ chăn cừu điên rồ của nổi loạn! Kẻ yêu Los Angeles LÀ Los Angeles [114] !<br /><br />Thánh thiện New York Thánh thiện San Francisco Thánh thiện Peoria &amp; Seatle Thánh thiện Paris Thánh thiện Tangiers Thánh thiện Moscow Thánh thiện Istanbul!<br /><br />Thánh thiện thời gian trong vĩnh hằng thánh thiện vĩnh hằng trong thời gian thánh thiện những chiếc đồng hồ trong không gian thánh thiện chiều kích thứ tư thánh thiện Quốc tế thứ năm [115] thánh thiện Thiên thần trong Moloch!<br /><br />Thánh thiện biển thánh thiện hoang mạc thánh thiện đường tàu hoả thánh thiện đầu tàu hoả thánh thiện các thấu thị thánh thiện các ảo giác thánh thiện các phép lạ thánh thiện nhãn cầu thánh thiện vực thẳm!<br /><br />Thánh thiện sự tha thứ! từ tâm! từ thiện! lòng tin! Thánh thiện! Của chúng ta! thân xác! nỗi đớn đau! lòng hào hiệp [116] !<br /><br />Thánh thiện lòng tốt siêu nhiên cực độ sáng láng thông minh của linh hồn [117] !<br /><br />Berkeley 1955<br /><br /><br />(Người dịch trân trọng cảm ơn Peter Hale, trợ lý của cố tác giả Allen Ginsberg và GS Tom Nawrocki ở Columbia College Chicago đã cung cấp những tư liệu tham khảo thiết yếu, trân trọng cảm ơn nhà thơ Paul Hoover, GS Đại học Quốc gia San Francisco, đã giúp làm sáng tỏ một số chi tiết của bài thơ, đặc biệt trân trọng cảm ơn nhà thơ Đỗ Kh. đã bỏ công biên tập kỹ lưỡng, sửa chữa nhiều trong bản thảo đầu tiên. Bản công bố ở đây chắc chắn còn rất nhiều thiếu sót, kính mong được quý vị thẳng thắn góp ý.)<br /><br /><br /><br />Bản tiếng Việt © 2007 talawas<br /><br />[1]Nhà thơ lớn của Mỹ (1883-1963). Đây là lời giới thiệu in ở đầu tập thơ Hú và những bài thơ khác của Allen Ginsberg xuất bản lần đầu tiên năm 1956 (ND)<br />[2]Một người viết văn mà tác giả gặp gỡ và đánh bạn trong một bệnh viện tâm thần ở Manhattan, New York (tháng 7 năm 1948 - tháng 3 năm 1949). Những cuộc trò chuyện văn chương và thế sự với C. Solomon trong bệnh viện gợi hứng cho tác giả viết "Hú" vào năm 1955 (ND)<br />[3]Chỉ lớp thanh niên mê nhạc jazz, bebop thập kỷ 1940, tiếp đến lớp beatnik và hippy sau đó (ND)<br />[4]Tác giả đã nghe kể về những ảo giác của nhà thơ Philip Lamantia khi ông này đọc kinh Koran của đạo Hồi. Trong nguyên bản là EL, tên đoạn đường xe lửa trên không trong hệ thống tàu điện ngầm Manhattan tồn tại cho đến giữa thập niên 1950 (Những chú thích không của ngườI dịch đều là dựa theo phần chú giải của chính tác giả rút trong cuốn Howl do Harper Perennial - Modern Classic xuất bản năm 2006)<br />[5]Tên một bang phía Nam của Hoa Kỳ, chưa rõ ý nghĩa của từ này trong câu thơ. Theo tác giả, từ này được thay thế cho từ "anarchy" (vô chính phủ) trong bản thảo đầu tiên chỉ nhằm tăng cường tính cụ thể cho bài thơ.<br />[6]William Blake (1757-1827) nhà thơ Anh với cảm hứng thần bí, người ảnh hưởng mạnh tới Allen Ginsberg. Ông từng kể là vào năm 1948, ông đã có ảo giác nghe thấy chính Blake đọc thơ, chính sự kiện này khai mở cho ông sự liên thông của mọi hình thái sinh tồn. Ông nói việc trải nghiệm ma tuý của mình về sau cũng nhằm đạt được lại cảm giác ấy. (ND)<br />[7]Các nhà khoa học ở trường đại học Columbia đã bí mật giúp vào việc tách hạt nhân nguyên tử phục vụ mục đích quân sự trong những năm 1944-1948.<br />[8]Chính tác giả đã viết những câu thơ tục tĩu và vẽ hình bộ phận sinh dục nam với đầu lâu trên cửa sổ trường đại học Columbia năm 1945, do đó bị đuổi học một năm.<br />[9]Carl Solomon đốt tiền vì bất bình trước cái xấu xa của chủ nghĩa vật chất trong xã hội tư bản.<br />[10]Một thành phố ở bang Texas (ND)<br />[11]Nguyên văn Paradise Alley, tên một khu chúng cư nghèo ở New York, gần những khách sạn rẻ tiền nơi có nhiều hoạ sĩ sống trong những phòng chật chội sặc mùi dầu thông, nhưng cũng mang ý nghĩa về sự mơ mộng của lớp thanh niên hipspter. (ND)<br />[12]Jack Kerouac là người Canada gốc Pháp, còn Ginsberg sống ở Paterson, thủ phủ của bang New Jersey, không xa New York. (ND)<br />[13]Nguyên văn: "Peyote solidities of halls". Peyote là chất gây ảo giác làm từ cây xương rồng Mexico có tên như thế. (ND)<br />[14]Một quận của TP New York, cách quận trung tâm Manhattan bởi con sông Đông (East River) (ND)<br />[15]Nguyên tác: “kind king light of mind” mượn từ cụm từ “Kind King Mind” của Kerouac trong Mexico City Blues<br />[16]Hai địa danh ở hai đầu cực nam, cực bắc thành phố New York (ND). Theo tác giả thì một số thanh niên thời đó thường đến Bronx kiếm morphin từ một tay bác sĩ già.<br />[17]Benzedrine: thuốc nghẹt mũi chứa amphetamin là chất kích thích, bị lạm dụng như một thứ ma túy (ND)<br />[18]Zoo = vuờn thú. Người dịch để nguyên chữ Zoo nhằm thể hiện ý tác giả muốn nhân vật đi từ B (Battery, Bronx) đến Z (Zoo) trong một hơi thơ rất dài.<br />[19]Bickford là một trong những quán cà phê ở Manhattan mà tác giả có thời gian lau sàn để kiếm sống tạm. Fugazzi là một quán khác, tiếng rè rè của chiếc máy hát cũ ở đây khiến tác giả bị ám ảnh về ngày tận thế do bom hydrogen (H) gây ra.<br />[20]Ý nói về cuộc trò chuyện giữa tác giả và các bạn với cô Ruth G. một thiếu phụ Do Thái thông minh nhưng mơ mộng kéo dài 72 giờ liền cho đến khi cô bị đưa vào khoa tâm thần của bệnh viện Bellevue<br />[21]Toà nhà cao nổi tiếng ở New York. (ND)<br />[22]Nguyên văn: “jumping down the stoops off fire escapes off windowsills off Empire State out of the moon”: hình ảnh có được khi đứng dưới phố, nhìn thấy người (tự tử ) nhảy từ trên cao các toà nhà mà phía sau là mặt trăng (ND)<br />[23]Hiệu ứng từ bút pháp của hoạ sĩ Pháp Paul Cezanne với những màu nóng và lạnh đặt ngay cạnh nhau<br />[24]Nguyên văn: “meat for the Synanogue”: giáo dân Do Thái chỉ được phép ăn thịt đã được giáo sĩ (rabbi) ban phép. Muốn nói những người như Ruth G. không còn thích hợp với các giáo luật của Giáo đoàn Do Thái. (ND)<br />[25]New Jersey là bang quê hương của tác giả, thành phố Atlantic là nơi gia đình ông ngày trước thường tới chơi bên bờ biển, cả hai đều gần New York. Câu thơ nhắc đến quãng thời gian thất nghiệp của tác giả sau đại học<br />[26]Thành phố ở Maroc, nơi bạn thân của tác giả là nhà văn W. S. Bouroughs tới sống một thời gian<br />[27]Thành phố quê hương của tác giả (ND)<br />[28]Nói về khuynh hướng tìm hiểu các tác giả và pháp môn thần bí. Bop (bebop) là một loại nhạc jazz sau Thế chiến 2 phức tạp về tiết tấu và giai điệu, nổi bật về phong cách trình diễn tùy hứng, cũng có tác động thần bí tới các hipster. Kabbalah là sách thần bí của người Do Thái. (ND)<br />[29]Một bang ở miền trung-tây Hoa Kỳ (ND)<br />[30]Bang miền núi ở miền tây bắc Hoa Kỳ. Tìm kiếm sự thấu thị là một truyền thống của thổ dân Bắc Mỹ để đánh dấu sự trưởng thành hay khi phải giải quyết khủng hoảng trong đời sống. Một số thanh niên trí thức Mỹ thế hệ hậu chiến tìm về truyền thống ấy.<br />[31]Thành phố cảng ở phía bắc Hoa Kỳ. Nhắc tới thành phố này là sự liên tưởng đến nhà thơ thần bí Edgard Poe mà tác giả chịu ảnh hưởng (ở đây có ngôi nhà bằng gạch và mộ của ông).<br />[32]Loại xe hơi sang trọng, thân dài, khoang lái và khoang khách cách biệt bởi một tấm ngăn (ND)<br />[33]Bang phía nam Hoa Kỳ (ND)<br />[34]Tác giả nói đến ấn tượng khó quên vào năm 1947 khi ông trông thấy trên đường phố Houston một anh chàng trông như người Tây Ban Nha có vẻ đẹp nam tính đầy sức sống hấp dẫn lạ thường.<br />[35]Nhắc tới một người bạn của tác giả là John Hoffman chết ở Mexico<br />[36]Nhắc tới đám cháy thiêu trụi thành phố Chicago năm 1871<br />[37]Nhắc đến các hành vi của nhà đấu tranh cho hoà bình Joffre Stewart ở Chicago<br />[38]Ở trung tâm New York (ND)<br />[39]Thị trấn ở bang New Mexico, nơi có nhà máy chế tạo bom nguyên tử (ND)<br />[40]Phố tài chính ở NY (ND)<br />[41]Đảo nhỏ ở phía nam NY nối với Manhattan bằng một con phà lớn (ND)<br />[42]Liên tưởng đến nhà thơ Hart Crane và mối quan hệ tình dục của ông với các thủy thủ. Về sau ông mất tích trên một con tàu vùng biển Caribê.<br />[43]Trên tờ bạc 1 Dollar Mỹ có hình một cái tháp có một con mắt. (ND)<br />[44]Bang miền núi ở miền tây Hoa Kỳ (ND)<br />[45]Neal Cassady (1926-1968) chàng trai phóng túng có sức chơi dữ dội đã trở thành nhân vật trong nhiều tác phẩm của nhóm Beat, đặc biệt là nhân vật Dean Moriarty trong On the Road (Trên đường) của Jack Kerouac. (ND)<br />[46]Thủ phủ bang Colorado (ND)<br />[47]Một loại rượu vang Hungary (ND)<br />[48]Một trong hai dòng sông chảy hai bên Manhattan (ND)<br />[49]Tác giả nhắc tới việc một người bạn lang thang gõ cửa nhà ông trong một đêm đông ở NY năm 1948<br />[50]Một trong hai dòng sông chảy hai bên Manhattan (ND)<br />[51]Dựa theo một câu chuyện kể trong tiểu thuyết Vanity of Duluoz của Jack Kerouac<br />[52]Khu khách sạn và quán bar rẻ tiền ở NY (ND)<br />[53]Một kỷ niệm của mẹ tác giả là Naomi Ginsberg thời kỳ gia đình mới từ Nga sang Mỹ (1905)<br />[54]Nhiều hoạ sĩ nghèo sống trong các căn hộ nước lạnh dưới gầm cầu Brooklyn với bàn, ghế, giường… làm từ các thùng gỗ đựng hàng. Một trong số họ là Bill Keck tự chế một chiếc đàn clavico (một kiểu đàn organ có ở châu Âu từ Trung đại).<br />[55]Khu tập trung người da đen ở NY (ND)<br />[56]Những thùng gỗ đựng cam hồi ấy thường được dùng đựng sách; ở đây tác giả nói đến những cuốn sách thần học của một người bạn sinh viên trường Columbia sống ở khu Harlem.<br />[57]Nguyên văn ”rocking and rolling”, chơi chữ liên tưởng nhạc rock &amp; roll (ND)<br />[58]Một kỷ niệm của chính tác giả khi viết suốt đêm dưới hiệu ứng của benzedrine<br />[59]Một kỷ niệm về bà mẹ của tác giả<br />[60]Một giai thoại về nhà thơ Louis Simpson năm 1946: Một người bạn đến thăm anh ở căn hộ trên tầng rất cao. L. S. hỏi bạn: "Cậu có đồng hồ không?" - "Có" - "Cậu đưa cho mình được không?" - "Đây". L. S ném đồng hồ ra ngoài cửa sổ và nói: "Chúng ta không cần thời gian, vì chúng ta đã ở trong vĩnh hằng".<br />[61]Tình trạng của bạn bè cùng học với tác giả ở trường Columbia<br />[62]Ginsberg đã làm nhiều nghề ở các hãng trong đó có hãng quảng cáo. Madison là đại lộ chuyên về quảng cáo ở NY. (ND)<br />[63]Ý nói thứ thơ hàn lâm những năm 1940, 1950<br />[64]Ý nói các biên tập viên đã bác bỏ bản thảo On the Road (Trên đường) của Jack Kerouac<br />[65]Dựa trên câu chuyện của một nhà văn thời đó tên là Tuli Kupferberg<br />[66]Con sông ở bang New Jersey. "Sông Passaic dơ bẩn" lấy từ một câu thơ của W.C. Williams<br />[67]Nhắc đến William Cannastra, một gương mặt lang thang huyền thoại cuối những năm 1940 ở NY<br />[68]Câu này chỉ dịch đại ý, nguyên bản chơi chữ rất phức tạp, nhắc đến việc Neal Cassady thường phóng xe như điên trên đường, việc những người bạn bị bỏ tù và những người da đen sáng chế ra nhạc jazz, tin vào sự hoá thân và thành phố Birmingham là nơi mục sư da đen Martin Luther King bị bỏ tù. (ND)<br />[69]Neal Cassady đã làm thế trong thập kỷ 1940.<br />[70]Cảm hứng từ câu thơ của Kerouac: "Chán nản ở Denver/ Chán nản ở Denver/ Mọi thứ ta làm đã chết"<br />[71]Nhà tù trên đảo Alcatraz của San Francisco. Liên tưởng đến việc bạn của tác giả là Neal Cassady bị giam giữ hơn hai năm vì tội sử dụng cần sa để mua chuộc nhân viên công lực.<br />[72]Nói về sự ly tán bạn bè của tác giả mỗi người một ngả. Nam Thái Bình Dương là tên một công ty hoả xa nơi Jack Kerouac làm nhân viên gác phanh. Narcissus là một nhân vật thần thọai Hy Lạp, biểu tượng của kẻ tự say mê mình.<br />[73]Tên một nghĩa địa ở quận Bronx, NY. Căn hộ mà Naomi Ginsberg ở vào năm 1953 trông ra nghĩa địa này.<br />[74]Xuất xứ: Naomi Ginsberg sau khi được trị liệu bệnh thần kinh bằng liệu pháp xốc điện đã tưởng tượng rằng các bác sĩ cắm ăng-ten vào lưng bà để bà nghe radio phát ra tiếng nói của tổng thống Mỹ. Nhà thơ Antonin Artaud của Pháp thì cáo buộc các bác sĩ tội thôi miên người bệnh để triệt hạ sự bay bổng tinh thần của họ.<br />[75]Trào lưu nghệ thuật tiên phong ở châu Âu (1916-1922) phá bỏ các chuẩn mực mỹ học truyền thống, mở đầu cho các trào lưu hiện đại chủ nghĩa (ND). Những chi tiết trong câu thơ này do tác giả lắp ghép từ những sự kiện ở trường đại học Columbia do Carl Salomon kể.<br />[76] Những thứ thuốc và liệu pháp thường dùng trong các bệnh viện tâm thần Mỹ thời đó mà tác giả và bạn bè đã trải nghiệm.<br />[77]Nhắc đến những sự việc ở bệnh viện tâm thần mà Carl Salomon đã trải qua<br />[78]Những bệnh viện tâm thần ở NY và New Jersey<br />[79]Nguyên văn “rocking and rolling”, đã chú thích<br />[80]Nguyên bản “dolmen”: kiến trúc đá được coi như mộ phần của người Celt cổ đại ở Tây Âu<br />[81]Trong bản thảo đầu tác giả viết "mẹ rút cuộc bị fucked (đụ)", sau đó ông thay bằng dấu hoa thị (ý nghĩ loạn luân được tác giả nhắc đến trong một số bài viết và thơ).<br />[82]Nói về những kỹ thuật mỹ học mà tác giả chịu ảnh hưởng: các cơ chế của phương pháp siêu thực hay ký hiệu học, sự đặt liền kề các hình ảnh xa nhau tạo khoảng trống về nghĩa mà tâm trí sẽ lấp đầy nhờ một ánh chớp nhận thức. L.F. Céline (nhà văn Pháp) nhấn mạnh phép tỉnh lược (ellipsis) trong văn ông (cũng như trong haiku của Nhật). Cézanne (hoạ sĩ Pháp) tạo khoảng trống giữa các màu lạnh và nóng. Các catalog của Whitman (nhà thơ Mỹ) giới thiệu sự rộng rãi trong các bài thơ di chuyển qua nhiều địa dư, ngành nghề, âm thanh, phạm vi khác nhau. Ezra Pound (nhà thơ Mỹ) mở rộng nhịp điệu của thơ tiếng Anh để tiếp nhận những nhịp điệu chưa được biết tới. W. C. Williams (nhà thơ Mỹ) tiến tới "nhịp điệu tương đối" để đưa vào nhịp điệu của lời nói thông thường theo hơi thở của chính mình.<br />[83]Câu thơ tiếp tục nói về quan niệm mỹ học mà tác giả rút ra từ hoạ sĩ Pháp Cezanne.<br />[84]Muốn nói tới Jack Kerouac, nghệ sĩ sáng tạo đột phá, đặc biệt với những "phác hoạ" văn xuôi-thơ có hơi thở rất dài và phần "Imitation of the Tape (Bắt chước băng ghi âm)" trong tác phẩm Visions of Cody; với Mexico City Blues tập thơ có ảnh hưởng sâu xa; những trang viết theo tâm trí bột phát trần trụi trong tác phẩm văn xuôi "Brakeman on the R.R."; và những ngẫu hứng cao siêu trong Old Angel Midnight.<br />[85]Nhà văn, nhà thơ theo tinh thần "beat" những năm 1950, 1960 ở Mỹ, nổi bật là Jack Kerouac, Allen Ginsberg, William Burroughs… "Beat" có nhiều nghĩa: sự kiệt sức, sự toàn phúc, cảm hứng nhạc jazz. (ND)<br />[86]"Lạy Chúa Cha, lạy Chúa Cha, sao Người bỏ mặc con", những lời cuối cùng của Chúa Jesus trên cây thập giá. Lester Young, Coleman Hawkins, Charlie Parker, Illinois Jacquet là bộ tứ saxo quen thuộc trong chương trình nhạc bebop trên radio Manhattan giữa những năm 1940.<br />[87]Vị thần lửa của vùng Canaan (vùng đất ở Địa Trung Hải, "Đất hứa" trong Kinh Thánh) mà lễ vật dâng lên thần là những đứa con do tự tay cha mẹ chúng thiêu sinh. (ND)<br />[88]Tác giả muốn nhắc đến vụ xử tử hai vợ chồng nhà khoa học Rosenberg trên ghế điện vì tội danh gián điệp nguyên tử vào năm 1953.<br />[89]Gợi ý từ tác phẩm của William Blake<br />[90]Hình ảnh từ các bộ phim kinh dị của Fritz Lang 1932, 1933<br />[91]Cảm hứng của đoạn này bắt nguồn từ hình ảnh Khách sạn Sir Francis Drake ở San Francisco.<br />[92]Từ những hình ảnh trong bộ phim Metropolis năm 1932 của Fritz Lang<br />[93]Lý thuyết của Ezra Pound: sự cho vay nặng lãi là nguyên nhân làm đồi bại quốc gia<br />[94]Liên tưởng tới nhà văn đồng tính ái người Pháp Jean Genet<br />[95]Những toà cao ốc tài chính ở trung tâm thành phố<br />[96]Những món nợ của ngân sách chiến tranh lạnh<br />[97]Các nhà máy quân khí<br />[98]Bao gồm Trung Hoa lục địa không được Mỹ công nhận; các cơ quan quan liêu như bóng ma của gulag Xô viết; đế quốc phương Tây phủ kín Guatemala, Việt Nam, Algeria bằng chiến tranh.<br />[99]Bom nguyên tử và khinh khí<br />[100]Ý nói thời kỳ 1945-1955<br />[101]Bệnh viện tâm thần Pilgrim State Rockland. Trong thực tế chỉ có mẹ của tác giả từng ở đó chứ không phải C. Solomon hay bản thân tác giả.<br />[102]“Bà cô” dùng theo nghĩa gái gìa không chồng (ND). Liên tưởng: tác phẩm Vú nàng Tiresias của Apollinaire. Utica ở NY mang dáng dấp một thành phố Địa Trung Hải cổ điển.<br />[103]Mẹ và các cô của tác giả và C. Solomon đã sống ở quận Bronx.<br />[104]Chính tác giả đã bị khiển trách vì đập phím piano để thử nghiệm âm thanh ở Viện Tâm thần NY.<br />[105]Ý nói về cuộc chiến tranh lạnh ("Hú" được viết vào dịp kỷ niệm 10 năm bài diễn văn "Bức màn sắt" mà thủ tướng Anh Winston Churchill đọc ở Fulton, bang Missouri.)<br />[106]Bệnh viện Pilgrim State ở Long Island (hòn đảo cách Manhattan qua sông Đông)<br />[107]Con số bệnh nhân ở bệnh viện Pilgrim State<br />[108]Liên tưởng từ hành vi của một số bệnh nhân ở Viện Tâm thần NY<br />[109]“O starry spangled shock of mercy”: ám chỉ cờ Mỹ. The Star Spangled Banner là tên bài quốc ca Hoa Kỳ. (ND)<br /><br />[110]Tên các bạn viết của tác giả (ND)<br />[111]"Khi kiểu thức âm nhạc thay đổi, các bức tường thành phố sẽ lung lay" (Pithagoras)<br />[112]Nguyên tác: "juggernaut": con người hay lực lượng có sức mạnh ghê gớm lôi kéo người ta làm những việc mù quáng (có gốc từ Jagannath hoá thân của thần Vishnu có sức mê hoặc đến mức khi tượng thần này được chở trên xe bò diễu qua các phố thì tín đồ lao vào bánh xe để cho xe cán chết) (ND). Tác giả muốn nói đến liên hợp quân sự-kỹ nghệ Mỹ.<br />[113]Tác giả liên tưởng châm ngôn Phật giáo "Nhìn mỗi cá thể hữu tình như một Đức Phật tương lai".<br />[114]Los Angeles tiếng Tây Ban Nha nghĩa là “các Thiên thần”.<br />[115]Tác giả coi đó là Quốc tế của công nhân, doanh nhân, nông dân và thổ dân còn chưa tập họp để đề ra các tiêu chuẩn sống sót trong kỷ nguyên của quyền lực tự sát gần như tuyệt đối của tư bản độc quyền đế quốc nhà nước và tư nhân.<br />[116]Cảm hứng từ Tứ diệu đế và Bát chánh đạo của Phật Tổ, khởi đầu là Khổ đế<br />[117]Mầm giác ngộ trong tâm bình thường<br /><br /></span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-5548610225566742174?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-4840066104948758312009-12-12T00:08:00.001-08:002009-12-12T00:08:35.162-08:00<object width="425" height="344"><param name="movie" value="http://www.youtube.com/v/imOd3hwgnrE&hl=en_US&fs=1&"></param><param name="allowFullScreen" value="true"></param><param name="allowscriptaccess" value="always"></param><embed src="http://www.youtube.com/v/imOd3hwgnrE&hl=en_US&fs=1&" type="application/x-shockwave-flash" allowscriptaccess="always" allowfullscreen="true" width="425" height="344"></embed></object><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-484006610494875831?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-70159979062601827402009-12-11T23:20:00.000-08:002010-12-25T01:56:58.531-08:00Về điều phi lý <br /><br />Cuộc sống ở dưới gối nằm <br />còn đằng sau chiếc váy đàn bà là mọi triết lý <br />tiền tài và danh vọng thay phiên nhau canh giấc ngủ loài người. <br /><br />Kẻ mạnh nhất chẳng thể nhảy qua khỏi lòng bàn tay mình <br />từ xưa đến giờ những ngôi sao cũng chỉ lóe sáng trong đêm tối thôi <br /><br />Loài người lầm lạc đi vào giấc mơ nhau <br />tôi trống rỗng chất từng hạt bụi tạo tác mình <br />gom đóng giùm tôi <br />lắm kẻ chìm nghỉm trong mầm bệnh <br /><br />Vực tâm kiến dậy thổi tắt ngọn nến vạch muôn vàn hệ lụy <br />tấm rèm bóng đêm vén mở chẳng ai muốn nhìn nhận điều gì hiển nhiên nữa <br /><br />loài người gieo nụ cười dàn dựng những bi kịch <br />kẻ điên đi vào sương mù <br />kẻ khôn mở to mắt gieo rắc nghi hoặc <br /><br />còn tôi <br />khi tóm bắt tôi từ tay tôi lại để nửa đời chết trong vòng tay những kẻ khác <br />nửa đời còn lại để nỗi cô đơn dang đôi tay ôm bóng<br /><br />ở khoảng giữa <br />tôi trần trụi <br />đi xuyên <br />đi xuyên qua mọi con đường <br /><br />Những điều quan trọng có đây rồi lại mất <br />ở nút thắt <br />tôi cài rồi cởi <br /><br />Nỗi niềm kẻ cô đơn đe dọa ai <br />mà vào đêm hôm trước <br />bàn rượu bày ở trời đông <br />tôi ngồi uống rượu ở trời tây <br />lại có kẻ say.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-7015997906260182740?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-45131832405709219172009-12-11T23:17:00.000-08:002010-12-25T02:07:07.184-08:00<span style="font-weight:bold;">Đền tháp Ppo Ramê và những lời tự thú muộn</span><br /><br /><br /><span style="font-style:italic;">Văn hóa là linh hồn của dân tộc.<br /><br />1.<br /><br />Người Chăm - cả Tôn giáo Bàlamôn và Bàni đã xuống cấp - và nó trở thành tín ngưỡng và, chắc trong chúng ta cũng không phủ nhận điều đó. Bạn biết vì sao! Ồ! Đó là cách mà những bàn tay đã muốn bóp nặn nó.<br /><br />2.<br /><br />Người Chăm - tới lượt chữ Viết. Chữ viết Chăm đã từng sống chung với nền văn minh Champa cổ. Nó chất chứa những tinh hoa dân tộc Chăm. Giờ, cũng đến lượt và những bàn tay đã vươn tới.<br /><br />Hỏi, chữ viết và tôn giáo - hai chất liệu để trụ đứng một nền văn hóa (văn minh) - đã như thế thì chúng ta còn mong gì nữa - nếu không muốn nói là cố hùa theo nền "Văn Hóa Đảng" - thứ văn hóa muốn độc tôn, thứ văn hóa muốn tẩy não tất cả chúng ta - thứ văn hóa tự quảng bá mình bằng cách tiêu diệt mọi văn hóa truyền thống. Họ không ưa gì thần thánh, họ không thích đấng Ala, ghét cay chúa Jesu và đặt biệt không thích trí thức! - Chủ thuyết duy vật của Mac - Lenin mà! Chịu thôi.<br /><br />Tất cả những gì còn xót lại để nhận biết chúng ta<br />chỉ chờ phút giây lâm chung<br />bởi những bàn tay<br />những bàn tay của móng và vuốt<br />những bàn tay của vẫy gọi và ma thuật<br />nó vươn đến<br />bóp và nặn<br />siết và diệt<br /><br />Vài điều mà chúng ta đã bỏ qua:<br /><br />- Hãy nhìn cách mà những nhà khảo cổ đã làm gì với những đền tháp Chăm, nhìn vào những bia ký, nhìn vào những hoa vân trên mặt tường đền tháp, nhìn cả vào cách họ tu bổ, nhé! - Nhưng tôi muốn nói rằng, giá như những đền tháp từ Quãng Nam cho đến Khánh Hòa họ làm gì thì tôi đéo quan tâm - nhưng, hãy nhìn cách mà họ đùa cợt trước mặt chúng ta ở Ppo Klaung Girai và PPo Ramê. Vẫn là hình thức du lịch và giải trí ở nơi mà chúng ta nghĩ là linh thiêng, nơi mà ta vẫn cúng lạy, nơi mà ta có đôi lần cầu nguyện, nơi mà chúng ta có đôi lần muốn tẩy trần những nhơ nhớp của cuộc-người, và đặt biệt - đó là nơi mà chúng ta đang sống, đang sống cả lũ ở đấy; nhưng chúng ta đã mất đi cái nhìn - chúng ta dường như không muốn thấy - chúng ta câm, chúng ta mù, chúng ta điếc, chúng ta cố phục tùng mù quáng, chúng ta đã thích nghi vơi những gì nịnh hót, chúng ta đã có thói hùa theo. Tháp Ppo Ramê đã chịu nhiều mất mát - lúc đầu là bị tháo gỡ đỉnh đã ở trên đỉnh tháp, về sau là nạn trộm cắp bức tượng và, đến giờ nó đang chịu thêm gì nữa thì chúng ta vẫn chưa rõ. Tôi vẫn muốn hỏi, những người Chăm ở Ninh Thuận đang thờ phụng cái gì ở đây, sao mọi thứ đang bị tháo gỡ mà họ vẫn xem là bình thường? - Qua điều này tức là những bàn tay quá xem thường chúng ta rồi, không tôn trọng tín ngưỡng chúng ta rồi!<br /></span><br /><br />*<br /><br />Tôi đã chứng kiến<br />Tháp Ppo Ramê đang được khai quật - họ thấy xương và những đường hầm<br />tháp Ppo Ramê sắp trở thành địa điểm du lịch<br />Ôi! Ppo Rame<br />ngọn tháp của những lần trốn chảy và bỏ rơi<br />ngọn tháp của những lần đánh cắp và mất mát<br />ngọn tháp đã có đôi lần vực chúng ta dậy trong ngèo khó<br />ngọn tháp có đôi lần cho chúng ta niềm tin & thất vọng<br />phô bày trần trũi<br /><br />giờ chịu trận từng đợt của làn sóng<br />ngọn sóng của những lần đùa cợt<br />ngọn sóng của những lần gieo trò giải trí rể tiền<br /><br />Có thể là 5 năm<br />là 10 năm<br />cũng có thể là 20 năm<br />là 100 năm sau<br />chúng ta không còn cúng lạy Yang trên những đền tháp nữa<br />lũ con cháu chúng ta cũng không còn nhìn thấy một dấu vết nào về nó nữa<br />tất cả sẽ trôi<br />tất cả sẽ chìm<br />chìm hết<br /><br />Nó chìm dưới những bàn chân<br />những bàn chân đã đứng vững trên đầu chúng ta<br />còn hơn thế nữa<br />những bàn chân còn chà đạp lên những gì là thiêng liêng của chúng ta<br /><br />*<br /><br />Tôi là một người con của tộc Chăm<br />tộc mà các anh vẫn nghĩ là còn ngu dốt, đần độn để các anh dối lừa<br />tộc mà các anh luôn đạp lên đầu để các anh cười khinh<br />tộc các anh nghĩ là yếu kém, khuyết tật để các anh ưu tiên<br /><br />dù là thế<br />tôi vẫn muốn khai báo<br />với lương tâm và sự bức bối trong tâm trí tôi<br /><br />Tôi đã chứng kiến<br />những đứa con Chăm<br />những đứa con được những bàn tay siết cổ trong đời sống<br />trong ngục tù<br /><br />đang hấp hối<br />đang ngủ mê<br />và cả cái chết<br /><br />Tôi đã chứng kiến<br />những đứa con Chăm ra đường đòi đất canh tác<br />những đứa con Chăm la hò đòi đền bù<br />nhưng, họ được gì<br />vẫn là những ngôn lời hoa mĩ<br />vẫn là những lần dọa nạt<br />và, vẫn là cò kê về giá cả<br />vẫn muốn nuốt cả những gì thuộc về giá trị<br />giá trị về đồng tiền và lòng tự trọng của con người<br /><br /><span style="font-style:italic;">Ở Ninh Thuận, ngày 12.3.2006 đã xảy ra vụ bạo động của người Chăm ở thôn Thành Tín bởi đêm 11.3.2006 một sinh viên Thành Tín tên là Kiều Minh Vũ (sinh 1985) về thăm quê, khi Vũ cùng một người bạn uống cafe ở thôn Hòa Thủy về nhà bị một nhóm thanh niên ở Hòa Thủy chặn đường đánh. Vũ chết tại chổ, thủ phạm chạy trốn, chính quyền im tiếng trước tiếng kêu oan của người thân. Vì có vài vụ đánh chết hai người trước đó cũng bị chính quyền bỏ quên, báo chí im tiếng nên qua lần này nó đã tạo nên bạo động. Bạo động đã đập trăm ngôi làng ở thôn có truyền thống cách mạng như Hòa Thủy đã khiến hàng chính quyền điều động cả trăm công an và bộ đội dân phòng đến hiện trường. Sau vụ này nhiều anh em bị gọi lên đồn công an và bỏ tù.<br /><br />Vụ thứ hai, vào khoảng 12 giờ trưa ngày 23.7.2008 một nguồn tin cho biết: Có phái đoàn Thủ tướng chính phủ và phái đoàn tỉnh ủy Ninh Thuận đang khảo sát dự án xây dựng nhà máy điện nguyên tử ở khu vực Sơn Hải, xã Phước Dinh, huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận. Đoàn này có qua thôn Văn Lâm. Khi hai chiếc xe chạy trược bị đoàn phụ nữ thôn Văn Lâm chặn lại và bao vây, xe thứ ba chạy sau có chở thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng quay đầu chạy. Và 15 phút sau, lực lượng an ninh được điều động đến giải vây cho hai chiếc này, và giải tán đám đông. Đám phụ nữ với băng gôn: Mong thủ tướng cứu dân, vẫn bất động, và họ đã khiến lực lượng an ninh phải trở về tay không. Hai ngày sau, họ mới trả lại hai chiếc xe, với lời hứa suông của chính quyền là đền bù đất của họ mà nhà nước muốn quy hoạch. Thứ Bảy ngày 26. 7, công an huyện đến mời và chở một số trẻ em và những thân nhân đoàn phụ nữ này đến đồn công an để chất vấn, điều tra xem ai là tác giả đằng sau cuộc bạo động này.<br /><br />Một tháng sau Bá Văn Bản, một thanh niên Văn Lâm bị chết trong nhà ngục Huyện bởi đánh đập dã man.<br /><br />Hai năm sau, vụ đất đai này vẫn chưa giải quyết ổn thỏa. Hơn 40 hộ dân vẫn chưa nhận được tiền đền bù, số còn lại bị cò ke hoặc trả một nửa.</span><br /><br /><br />Đã qua rồi thời của máu rơi<br />đã qua rồi thời của kí ức rơi<br />tưởng qua hết rồi<br />nhưng, dường như tất cả đang trở lại<br />trở lại để tiếp tục rơi<br />rơi và chìm nghỉm<br />rơi và mất mát<br />rơi<br />rơi<br />rơi<br /><br />Tôi đã chứng kiến<br />cái cách mà các anh muốn tiêu diệt văn hóa chúng tôi<br />thứ huyền bí không trọng lượng<br />huyền bí để cứu vớt một niềm tin sống<br /><br />Đã qua rồi cách thức tiêu diệt văn hóa<br />văn hóa đồi trụy<br />văn hóa phản động<br />qua rồi thời bịa đặt và che giấu<br />bây giờ những bàn tay vẫn muốn vươn<br />vươn để nhổ mọi gốc rễ tâm linh<br />nhổ cả những Chúa trời, Siva, Jesu, thượng đế<br />nhổ bật cả chùa chiềng<br />nhổ luôn những ngọn tháp, những thánh đường, những nhà thờ<br />nhổ luôn nấm mồ, bàn thờ, miếu đình<br /><br />sẽ không còn lễ nghi và niềm tin<br />sẽ không còn kí ức và lịch sử<br />sẽ không còn thế chân vạc Chân - Thiện - Mĩ<br />rơi<br />rơi<br />rơi<br /><br />Tôi đã chứng kiến cách các anh toan tính sắp đặt hai con bọ<br />loài bọ giết người hàng loạt<br />cách thức mà các anh muốn ru ngủ chúng tôi<br />cách mà các anh muốn tin<br />tin rằng chúng tôi vẫn sống ổn dưới móng vuốt và bàn chân các anh<br /><br /><span style="font-style:italic;">Theo nguồn tin, thì nhà nước Cộng sản Việt Nam đang thi công xây dựng hai nhà máy hạt nhân ở Ninh Thuận nơi nhiều người Chăm sinh sống - mà trên thực tế, về nhiều mặt họ chưa cần thiết phải làm điều đó. Để phải tuyên truyền cho việc làm của mình họ phải mở nhiều cuộc họp có cấp bô lão, chức sắc, và cả những người họ gọi là trí thức có tiếng nói để dân Chăm khép miệng, nhắm mắt. Họ cử những người Chăm hiểu biết (rất nhiều) về lò máy điện hạt nhân làm tuyên truyền - để trấn an dân chúng, để đi xem tận mắt lò máy điện nguyên tử ở Đà Lạt, mà thực sự những người này có hiểu biết gì về lò điện hạt với nhân không? Ôi! những chức sắc chỉ biết quan tâm đến đời sống tín ngưỡng Chăm thôi.</span><br /><br />Tôi đã chứng kiến<br />cách mà họ trao phần thưởng cho chúng tôi<br />chúng tôi phải đánh đổi cả đôi mắt, khối óc và những điều dị thường mà<br />thực ra chúng tôi không muốn<br />để tung hô Đảng<br />tung hô một thể chế độc tài<br />bởi chúng tôi quá túng nghèo<br />bởi chúng tôi được dạy dỗ và tuyên truyền như thế<br />bởi chúng ta làm việc theo đơn đặt hàng<br />và để làm điều đó<br />chúng tôi vứt đi tâm hồn<br />chúng tôi vứt đi lương tâm<br />vứt đi cả tiếng nói bản thân<br /><br /><span style="font-style:italic;">Về điều này nhạc sĩ Amưnhân đã nhận đơn đặt hàng viết về một bài hát để người Chăm nhớ ơn Đảng ơn Bác, bản nhạc Làng Chăm Ơn Bác đã trở nên nổi tiếng và, cũng lắm tai tiếng ở cộng đồng Chăm - gây phản cảm với các trí thức Chăm - với những câu - "Hồ Chí Minh trong trái tim Việt Nam, Hồ Chí Minh trong trái tim người Chăm". Về điều này tôi tự hỏi, tôi có mối quan hẹ gì với Hồ Chí Minh, tại sao ông ta lại nằm trong trái tim tôi! Tiếp theo cũng là một đơn đặt hàng, họa sĩ Chế Kim Trung lấy tiếp đề tài của nhạc sĩ Amưnhân đã phát họa một bức tranh sinh động, vẽ ảnh Bác Hồ Chí Minh trên tháp Chàm, và có treo cả băng gôn: "Hồ Chí Minh trong trái tim Việt Nam, Hồ Chí Minh trong trái tim người Chăm".</span><br /><br />*<br /><br />Và, tôi cảm giác rằng<br />chúng tôi đang bị đẩy vào ngỏ cụt.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4513183240570921917?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-2168899589880551502009-12-11T23:11:00.000-08:002010-12-25T02:03:04.280-08:00<span style="font-weight:bold;">Im lặng của y</span><br /><br />Y im lặng<br />nhưng không phải cái im lặng dành cho giây phút mặc niệm về điều gì th[l]iêng<br />cũng không là im lặng để lần theo vết nứt của ký ức<br />không là im lặng của kẻ kém cỏi<br />không là im lặng của kẻ bất lực<br />không là im lặng của chứng trầm cảm hay hiệu ứng của kẻ câm<br />không là im lặng của kẻ bị đe dọa<br />không là im lặng của kẻ đang giữ bí mật<br />không là im lặng của lắng nghe<br />không là im lặng của lương tâm phán xét trước ngày rửa tội<br />không là im lặng của kẻ huênh hoang đang cố tập tễnh học cách khiêm tốn<br /><br />y im lặng vì cần che giấu sự hiện diện của mình trước nghịch cảnh<br />im lặng của kẻ giữ vị trí trung lập đang chờ chiều hướng nghiêng ngả theo <br />im lặng của kẻ thờ ơ<br />im lặng của kẻ sợ sệt<br />im lặng của kẻ đang cố giữ vị thế của mình<br />những quyền lợi về chức vụ về thanh danh về sự bình yên<br />mặc thế giới bên ngoài cuốn chìm<br />mặc loài người đang lâm nguy<br /><br />im lặng của con chó đưa kẻ lạ vào tầm ngắm<br />im lặng của ngờ nghệch về tội và ngục tù<br />im lặng của kẻ khơi mối hiềm thù<br />im lặng của kẻ đang gieo trò chết chóc<br />im lặng để mọi thứ tắt trong bóng đêm vĩnh viễn.<br /><br />Y vẫn im lặng<br />và đó là sự khôn ngoan - những biến thái của câu tục ngữ đã răn dạy làm người.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-216889958988055150?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-19632042973758150712009-12-11T23:02:00.000-08:002010-12-25T02:02:02.881-08:00<span style="font-weight:bold;">Khi hoang mang</span><br /><br />Khi hoang mang<br />Tôi bước đi như kẻ mộng du<br />Vung tay đập vào những tiếng ồn<br />Tiếng ồn của đôi chân tôi đang lê<br />Tiếng ồn của bày chó sủa những cái bóng sau lưng<br />Tiếng ồn của lũ kên kên đang moi mổ xác chết<br />Tiếng ồn của bày đom đóm cố đập cánh khoe dáng trong đêm<br /><br />Khi hoang mang<br />Tôi ngâm mình trong dòng chảy mà mọi giá trị sống đang tan loãng, những sắc thái<br />đang trôi thất lạc giữa cơn lốc xoáy mà bàn tay người đời khuấy, dựng<br />Ôm trái tim mình tôi lên dây cót, lên nhịp đập<br />Giai điệu của trống Baranưng kéo nghi lễ về với dòng tộc gặp nạn<br />Giai điệu của đàn Kanhi vỗ về những linh hồn côi cút<br />Giai điệu của trống Ghinăng vang rèn đến tinh cầu xa xôi<br />Tinh cầu chỉ gởi về ánh sáng yếu ớt để khấn cầu<br />Khấn cầu giữa những hơi thở trong đêm tĩnh lặng đang hấp hối trên khuôn mặt ngây dại<br /><br />Khi hoang mang<br />Tôi mấp mé bên khe rạn nứt của viên gạch meo mốc của đền tháp trơ trọi<br />Trộm nhìn những khuôn mặt hành hương dâng lễ cúng Yang<br />Trộm nhìn những hình hài thấp thoáng, trên mặt gạch, trên mặt đá xanh, trên mặt đất, trên nền trời, trong vết bụi, hạt cát, ngọn lửa, hơi nước<br /><br />Khi hoang mang<br />Có khi<br />Tôi chỉ nghiêng mình rỏ giọt nước mắt lên khúc củi đang thiêu trụi mọi thứ vào<br />hư không<br />Những thứ mà người đời không muốn nhớ nữa.<br /><br />Khi hoang mang<br />Có khi<br />Tôi chỉ thổi nhẹ một hơi thở vào miền đất lãng quên<br />Nơi tất cả đã chôn vùi<br />Tôi thấy mọi thứ bắt đầu bay<br />Kể cả tôi.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1963204297375815071?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-61122877389084431912009-12-11T22:51:00.000-08:002011-11-11T01:40:16.177-08:00<span style="font-weight:bold;">Ý niệm rời rạc</span><br /><br />1. <br />Đôi khi cuộc sống của tôi lại có ý nghĩa trong một trò đùa của ai đó.<br /><br />2.<br />Ý niệm về một người phụ nữ <br />người mà sau này có thể trở thành <br />người vợ <br />người mẹ của những đứa con nghịch ngỡm <br /><br />hoàn toàn xa lạ tôi <br /><br />Ý niệm về một người phụ nữ <br />người mà sau này có thể trở thành <br />người mẹ của những người mẹ <br />đã trở nên gần gũi tôi <br /><br />Và đó là ý niệm chỉ trong ý niệm <br />một hiện thực khác ngoài hiện thực. <br /><br />3. <br />Để hợp thức hoá cả bề lũ đáng thương <br />tôi phải vặn đôi mắt mình cho cong đi <br />mọi hình ảnh trở nên méo mó <br /><br />Tạp gom và phân định loại trừ <br />từng người <br />từng người một cong queo<br />như mới qua đời ngày hôm qua. <br /><br />4. <br />Chúng tôi không bị chèn ép <br />và không đủ chứng cứ hay tầm nhìn để nhận biết mình bị chèn ép <br /><br />Chúng tôi không có ưu quyền <br />và những ưu quyền chỉ ngột ngạt đang động đẩy trong tâm khảm chúng tôi <br /><br />Thực sự thì chúng tôi bị treo <br />một kiểu lửng lơ ở trạng thái chết. <br /><br /><br />5.<br />Hoạt trường của con người trải rộng <br />trong những chốn quanh co ai nấy đều khép nép như đi trên <br />mảng nhựa dính. Con đường cong là cánh cửa khép hờ để <br />giúp chúng ta vượt qua rào cản. <br /><br />Hoạt trường của con người trải dài <br />trong những nơi triền dốc ai nấy đều tuột xuống <br />để cúi đầu nhìn bàn chân khốn khổ của mình. Tự <br />bàn chân phải là một triền dốc - cao hơn cả đôi guốc của <br />người phụ nữ đỏng đảnh đi trên sàn diễn. Chúng ta mới hi vọng vượt qua được. <br /><br />Khi chúng ta cứ mải mê nhìn ngắm nhau kỹ lưỡng <br />phân định mặt trái/ phải <br />chúng ta đánh mất những gì ở phía trước <br />một gang tất nhỏ thôi <br /><br />những hoạt trường vong chức. <br /><br /><br />6. <br /><br />Những ánh nhìn hình lưỡi câu <br />những ngôn lời hình lưỡi câu <br />những im lặng hình lưỡi câu <br />treo tôi lủng lẳng trên không <br /><br />Giấc mơ còn đọng trong đôi mắt ngái ngủ <br />từ đêm qua đã làm hiện thực cong đi <br />[cũng theo dạng hình lưỡi câu] <br /><br />Ánh nhìn mặt trời tốn không ít thời gian <br />để chỉnh sửa sai lầm này <br />tôi được thoát theo dạng luôn cong người nhìn <br />về phía sau. <br /><br /><br />7. <br /><br />Những con chữ lượm lặt trong mùa nắng hạn <br />những con chữ ngủ đông <br />những con chữ bơi đuối trong dòng đời <br />đã già cỗi/ chết lâu rồi trong kí ức <br /><br />Những gì còn đang vướng ở giấc mơ tôi <br />thiếu hình hài <br />vô ngôn <br />đánh bật một trái tim rớm máu lệch pha<br /><br />Trái tim có con đường bất tận <br />ngọn lửa đã thiêu đốt thành vệt sáng dài <br />dấu chân đã vùi lấp <br />nhưng sao đêm nay <br />ai bắt cóc chúng về treo trước mặt tôi? <br /><br />8.<br /><br />Thông thường kết cục thì nên thế này nhé! <br />Đừng bắt ta phải chạm vào những thứ mi gặp và trải. Riêng ta chịu đựng ta là đủ rồi.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-6112287738908443191?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-42959179437172373982009-12-09T04:43:00.000-08:002010-12-25T01:27:21.336-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW42ydbSCI/AAAAAAAAAGQ/y9Z_-9LZlb8/s1600/Mua-roind.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 400px; height: 300px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/TRW42ydbSCI/AAAAAAAAAGQ/y9Z_-9LZlb8/s400/Mua-roind.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5554548966829017122" /></a><br /><br /><span style="font-weight:bold;">Tình khúc thánh tư</span><br /><br />Anh nhớ vào một ngày tháng tư<br />trong nắng chiều vàng dịu<br />gió thổi thóc về phía con đường những bụi bậm của năm cũ<br />nơi anh/ em cuốc bộ về<br /><br />Đêm hôm đó chúng ta đã ngồi bên nhau<br />sau mưa đầu mùa tưới no mảnh đất khô hạn Palei<br />cùng ở bên khung cửa hóng cơn gió mang mùi của hơi đất<br />mông lung về một dĩ vãng<br /><br />Ôi ngày của tháng tư năm đó<br />khi trống Baranưng thúc giục chúng sinh nhập lễ<br />ngọn tháp và bóng người hành hương<br />ta cùng cuộn trong dòng người giữa Bhum Palei<br />nơi mà chúng ta thuộc về<br />có dải đất hẹp khô hạn quanh năm khiến bàn chân ta chai lỳ<br />có dải đất của những cơn gió hanh mà chúng ta đôi lần<br />đánh rơi cánh diều tuổi thơ<br />dải đất của những đàn dê, đàn cừu gặm cỏ héo vàng đầu<br /><br />Mùa Rija Nưgar năm nay<br />hãy về cùng anh, em nhé<br />ở đó chúng ta sẽ lên tháp<br />sẽ cúng Yang<br />sẽ cầu nguyện<br /><br />Tháng tư năm này<br />hãy về cùng anh, em nhé<br />chúng ta sẽ nhập lễ cầu mưa<br />ở đó chúng ta sẽ đến Kajang như thuở thiếu thời<br />cùng nghe nhịp vỗ của Ong Mưdwơn<br />cùng xem Ong Kaing múa đạp lửa<br />cùng gặp những anh em<br />những bạn bè<br />cùng ở chung dưới mái ấm gia đình mà ta đã bao lần cách biệt<br />sẽ cùng ăn Sakaya, Peinung<br /><br />Hãy về cùng anh, em nhé<br />ở đó chúng ta sẽ tắm gội chung dòng sông<br />dòng sông dòng tộc<br />ở đó hãy để anh đắm chìm trong hồn quê và<br />tình yêu em!<br /><br /><span style="font-style:italic;">* Baranưng: một loại trống; Rija Nưgar: Lễ hội đầu năm của dân tộc Chăm; Yang: thần; Kajang: rạp lễ;<br /><br />Ong Mưdwơn: thầy vỗ, điều hành lễ; Ong Kaing: thầy vũ sư; Sakaya, Peinung: bánh truyền thống trong lễ hội. </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4295917943717237398?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-45530767199456947352009-12-07T05:21:00.000-08:002009-12-07T05:23:24.706-08:00<p style="font-family: times new roman;" class="txt">Nàng là một diễn viên có tiếng tăm. Rất quái lạ, trong một lần mà tôi còn nhớ rất rõ, sau khi bế mạc lễ trao giải thưởng — trước mặt khán giả và các phóng viên bủa vây — nàng có một hành động dị thường: nàng cởi bỏ chiếc áo len bên ngoài ra, và trong người nàng không có mảnh vải nào che tấm thân cả. Mọi người trở nên ngơ ngác khi dán mắt vào thân thể trần truồng của nàng. Nét mặt của nàng thản nhiên. Những người thân hay đồng nghiệp im lặng và bất động, còn khán giả thì xôn xao một thứ âm thanh gì đó. Và các ống kính chĩa về phía nàng như những khẩu súng muốn tử hình sinh vật nhỏ bé này. </p> <p style="font-family: times new roman;" class="txt">Một viên đạn lạc bay về phía tôi. Và theo cách nhìn đó tôi bị lôi ra khỏi giấc mơ.</p><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4553076719945694735?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-11456072921895548182009-12-07T04:39:00.000-08:002009-12-07T04:41:54.332-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/Sxz31yfOpfI/AAAAAAAAAEA/AQssR8e_hM0/s1600-h/Corry_Winter.jpg"><img style="margin: 0px auto 10px; display: block; text-align: center; cursor: pointer; width: 295px; height: 400px;" src="http://4.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/Sxz31yfOpfI/AAAAAAAAAEA/AQssR8e_hM0/s400/Corry_Winter.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5412473355650377202" border="0" /></a><br /><span style="font-family: times new roman;">Kamille Corry (1966-)</span><br /><span style="font-family: times new roman;">Winter</span><br /><span style="font-family: times new roman;">Oil on canvas, 1997</span><br /><span style="font-family: times new roman;">27 x 20 inches</span><br /><span style="font-family: times new roman;">The Kathryn Lichfield Collection</span><br /><br /><span style="font-family: times new roman;">Source: gandynet.com </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-1145607292189554818?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-43263559501234455472009-12-07T02:03:00.000-08:002009-12-07T02:41:06.388-08:00<span style="font-family:times new roman;">Nàng ao ước phát hoạ cho mình cái chân dung khao khát cuộc sống đến cuồng nhiệt. Và, trong một đêm gió đông trở mình một người đàn bà có thân thể thèm khát của loài thú và một người đàn bà có tâm hồn thuần khiết cho tình yêu bao dung vô độ của loài người lần lượt bò ra khỏi con người nàng. Cả hai đều riêng biệt.<br /><br />Nàng học cách hoá trang trong vỏ bọc của chân dung đó.<br /><br />Tôi đã dừng lại ở bức hoạ đó rất lâu. Lâu đến mức tôi nghe tiếng động của bước chân ai đó đang đi về phía tôi, từ nhẹ nhàng đến dồn đập. Tôi phải xoay người tứ phía để tìm kiếm. Không có ai hết. Hoàn toàn không có ai hết. Chỉ có tôi và... khi quay lại đối diện với bức hoạ thì hình ảnh của người đàn bà động vọt ra từ bức tranh, tiến thẳng phía tôi. Tôi vẫn chồn chân đứng ngắm, ngắm đến khi nàng ập đến bất thình lình chẻ tôi ra thành hai.</span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-4326355950123445547?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>Tuệ-Nguyênnoreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8545667065586099651.post-69862933485011948202009-12-07T01:01:00.000-08:002009-12-07T01:04:27.122-08:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/SxzE0eIy0eI/AAAAAAAAAD0/3DSpEqCRH4M/s1600-h/mainpic_front_page_01.jpg"><img style="margin: 0px auto 10px; display: block; text-align: center; cursor: pointer; width: 400px; height: 187px;" src="http://2.bp.blogspot.com/_bAOvniIQUcc/SxzE0eIy0eI/AAAAAAAAAD0/3DSpEqCRH4M/s400/mainpic_front_page_01.jpg" alt="" id="BLOGGER_PHOTO_ID_5412417257914683874" border="0" /></a><br /><span style="font-family:times new roman;">Shown: Julien, 'Best in Show'</span><br /><span style="font-family:times new roman;">by Hiroshi Furuyoshi of Japan</span><br /><br /><span style="font-family:times new roman;">Suorce: artrenewal.org </span><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/8545667065586099651-6986293348501194820?l=tuenguyen-nt.blogspot.com' alt='' /></div>